# සමාජ ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වාදී වාමා­ශි­ක­යන් වේවා ලිබ­රල් ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වා­දීන් වේවා සර්වා­ධි­කා­රීන් වේවා මේ කවුරු බල­යට ආවත් රාජ්‍ය­යක් විදි­යට අප විශාල අර්බු­ද­ය­කට මුහුණ දී සිටි­නවා. මේ ඛේද­නීය තත්ත්වය ඔබ විග්‍රහ කරන්නේ කොහො­මද?
දීප්ති:
ඔබ අහන ප්‍රශ්න­යට 2018 මහා බැංකු වාර්තාව අර­ගෙන ප්‍රවේ­ශ­යක් ගත්තොත්; රාජ්‍ය විය­දම් ලැයි­ස්තු­වට අනුව මේ රටේ ලක්ෂ පහ­ළො­වක් රාජ්‍ය සේව­ක­යන් ඉන්නවා. නමුත් ඇත්තට ම ඉන්න ඕන ලක්ෂ අටයි. ලක්ෂ හතක අති­රි­ක්ත­යක්. මේ ලක්ෂ පහළොවකටම පඩි ගෙවන්න රාජ්‍ය ආදා­ය­මෙන් රුපි­යල් බිලි­යන 626 විය­දම් වෙනවා. 
 
ඊට අම­ත­රව 6,22508 ක් මේ රටේ විශ්‍රා­මි­ක­යන් ඉන්නවා. ඒ අයට වැටුප් ගෙවන්න රුපි­යල් බිලි­යන් 194ක් වැය වෙනවා. ප්‍රති­ශ­ත­යක් වශ­යෙන් අරන් බැලු­වොත් රාජ්‍ය ආදා­ය­මෙන් 43% ක්. එත­කොට මුළු රටේ ම අනිත් සියලු දේවල් කරන්න ඉතිරි වෙන්නේ 57% යි. 
 
මේකෙන් සමෘ­ද්ධි­යට දෙන්න ඕන, සෞඛ්‍ය­යට දෙන්න ඕන, අධ්‍යා­ප­න­යට දෙන්න ඕන. යටි­තල පහ­සු­කම් සංව­ර්ධ­නය කරන්න ඕන, ආයෝජන කරන්න ඕන, තව බොහෝ දේවල් මේකෙන් කරන්න ඕන. ඒ හැම­දේ­මත් එක්ක ගත්ත ණය ගෙවන්නත් ඕන. 
 
image 1533731728 fd24eb9363දුම්රිය සේවයේ වැටුප් විෂ­මතා, වෛද්‍ය වෘත්ති­ක­යන්ගේ වැටුප් විෂ­මතා වගේ ප්‍රශ්න විස­ඳන්න ගියොත් තවත් බිලි­යන 200ක් විත­රක් වැය වෙනවා. 
 
ගැට­ලුව වෙන්නේ මේ හැම දෙයක් ම අපට කරන්න වෙන්නේ රාජ්‍ය ආදා­යම වැඩි නොවුණ පසු­බි­මක ඉඳ­ගෙ­නයි. මේකට විස­ඳු­මක් විදි­යට මංගල සම­ර­වීර ඇම­ති­ව­රයා බදු ක්‍රමය වෙනස් කරන්න ගියා. එහෙම කරන්න ගියාම මහින්ද මහ­ත්තයා කෑ ගැහුව්වා; දුප්පත් ජන­තාව මත බදු පන­වන්න යනවා කියල. 
 
එයාගේ කාලෙදි තමයි විශාල වශ­යෙන් රාජ්‍ය සේව­යට බඳවා ගත්තේ. ඒ අදූ­ර­දර්ශී ක්‍රියාවේ ප්‍රති­ඵ­ල­යක් විදි­යට තමයි අද මේ තත්ත්ව­යට රට මුහුණ දී තිබෙන්නේ. ඒක අද මහින්ද මහ­ත්තයා අම­තක කර­නවා. එයා මුදල් ඇමති විදි­යට හිටි­යට අඩුම තරමේ මේ රටේ ආදා­යම් විය­දම් විස්ත­ර­ය­වත් හරි­යට දැන­ගෙන ඉඳලා නෑ. ඒ නිසා මේවට ඇත්ත ස්ථීර වැඩ පිළි­වෙ­ලක් නැතුව මේ කවුරු පත් කළත් වෙන­සක් වෙන්නේ නැහැ.
 
# රාජ්‍ය සේවය නවී­කා­රක නොවී­මත් අකා­ර්ය­ක්ෂ­ම­තා­වත් මේ තත්ත්වය තවත් උග්‍ර කර­නවා නේද?
 
දීප්ති:
පැහැ­දි­ලි­වම, අපේ රාජ්‍යය මුහුණ දී සිටින නිද­න්ගත රෝගය ඒක තමයි. රාජ්‍ය සේව­කයො අති­ශය අකා­ර්ය­ක්ෂ­මයි. නිෂ්පා­ද­න­යක් වෙන්නේ නැහැ; ඒ හින්ද රාජ්‍ය­යට ආදා­ය­මක් එන්නේ නෑ; විය­ද­මක් විත­රයි. ලෝකයේ දියුණු රට­වල රාජ්‍ය සේව­කයෝ වර්ග දෙකක් ඉන්නවා. එක පිරි­සක් තමයි ජන­තා­වට සේවය සප­යන අය. අනෙක් පිරිස රාජ්‍ය­යට ආද­යම් උප­ද්ද­වන අය. ඒ සඳහා ඒ අයව පුහුණු කරල තියෙන්නේ. 
 
උදා­හ­රණ විදි­යට සිංග­ප්පූ­රුව ගත්තොත් ඒ රටේ දේශීය ආදා­ය­ම්බදු දෙපා­ර්ත­මේ­න්තුව, රේගුව වැනි ආය­ත­න­වල සේව­ක­යන්ට විශේෂ පුහු­ණු­වක් ලබා දී තිබෙ­නවා. ඔවුන් තමයි රාජ්‍ය­යට ආදා­යම් එකතු කරන්නේ.
 
අපි ඉති­හා­ස­යට ගියොත් සුද්දගෙ ආණ්ඩුව කාලේ දිස්ත්‍රික් ආදා­යම් නිල­ධා­රීන් පත් කළේ ඒ සඳහා. පස්සේ කාලේ දිසාපති උප­දි­සා­පති කියල කිව්වේ ඒ අයට. අදත් රාජ්‍ය සිවිල් නිල­ධා­රියා කියන්නේ ඒ වගේ බදු එකතු කරන කෙනෙක්. ඔහුට එත­නින් එහාට හිතන්න බැහැ. ඒවගේ කෙනෙ­ක්ගෙන් රාජ්‍ය­යට මුදල් උප­යන්නේ කොහො­මද? අපට තිබෙන ගැට­ලුව ඒකයි. 
 
අද ඩිජි­ටල් තාක්ෂ­ණය ඇවිත් තියෙ­නවා. නමුත් මේ තාක්ෂ­ණය උප­යෝගී කර­ගෙන කාර්ය­ක්ෂම සේව­යක් සල­සන්න මේ අයට බැහැ. ඉතින් කොහො­මද රාජ්‍ය යන්ත්‍රය දුවන්නේ. තුවාලෙ තරම දන්නේ නැතුව තමයි මේ අය බෙහෙත් දාන්න යන්නේ. 
 
‘එළිය’ ‘වියත් මඟ’ වැනි වැඩ­ස­ට­හ­න්වල මේ දේවල් ගැන කතා කර­න­වද? නැහැ; ගෝඨා­භය මහ­ත්තය කියන්නේ අලුතින් රැකියා දෙන්නේ නැහැ කියල විත­රයි. ඒ හැර ඔහු කොයිම මොහො­ත­ක­වත් “ලංකාවේ රාජ්‍ය සේව­කයා අකාර්ය­ක්ෂ­මයි; මම ඇවිත් රාජ්‍ය ව්‍යූහය වෙනස් කර­නවා; ඒ අයට මේ මේ වැඩ­ස­ට­හන් අපි ගේනවා” කිය­න­වද? නෑ. 
 
අනික් අතට අද ඉන්න සිවිල් නිල­ධා­රී­න්ගෙන් 40% ක් කාන්තා­වන් බවට පත්වෙ­මින් තිබෙ­නවා. මේ නිසා තව­දු­ර­ටත් මේ තත්ත්වය අවුල් ජාලා­වක් බවට පත් වී තිබෙ­නවා. ඒ‍ ඔ­වුන් කාන්තා­වන් නිසා නෙමෙයි. ඒ අයට විශේ­ෂිත පුහු­ණු­වක් ලබාදී නැති නිසා. ඇත්තම කිව්වොත් දැන් ප්‍රාදේ­ශීය ලේකම් කාර්යා­ල­වල ඉන්නේ රත්ත­රන් සෙරෙප්පු දාන මන­මා­ලියෝ. ඒ අයට මේවා තේරෙන්නේ නැහැ.
 
# මේ අධ්‍යා­පන ක්‍රමය හරහා අප තව­මත් නිර්මා­ණය කරන්නේ වර්ත­මාන ගෝලීය අව­ශ්‍ය­තා­වන්ට මුහුණ දිය හැකි තාක්ෂ­ණ­යෙන් පිරි­පුන් පුර­වැ­සි­යන් පිරි­සක් නෙමෙයි. ඒකත් මේ ප්‍රශ්නය වර්ධ­නය වෙන්න හේතු­වෙ­නවා නේද?
 
දීප්ති:
ඇත්ත; දැන් ඔය වගේ සජිත් මහ­ත්ත­යත්, ගෝඨා­භය මහ­ත්ත­යත්, අනුර මහ­ත්ත­යත් මේ අධ්‍යා­පන ක්‍රමය වෙනස් වෙන්න ඕන කියල කිය­නවා. ඒක හොඳ අද­හ­සක්. ශිෂ්‍යත්ව ක්‍රමය අයින් කරල candidatesපොදු අධ්‍යා­පන රාමු­වක් හදල මේ අය එක­තු­වෙලා පාර්ලි­මේ­න්තු­වට ඉදි­රි­පත් කරල සම්මත කර ගත්තොත් අනා­ග­තයේ ඩිජි­ටල් තාක්ෂ­ණ­යෙන් ඉදි­රි­යෙන් ඉන්න මානව සම්ප­තක් හදන්න අපට පුළු­වන්. හැබැයි ඒක කතාවේ තිබු­ණට වැඩක් නැහැ. ඒක ප්‍රායෝ­ගි­කව ක්‍රියා­ත්මක වෙන්න ඕන.
 
 
# අපි මේ මොහොතේ බල­යට ගේන්න ඕන ලිබ­රල් ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වාදී කඳ­වු­රද? එහෙම නැත්තම් සර්වා­ධි­කාරී කඳ­වු­රද?
 
දීප්ති:
මෙත­නදි ප්‍රධාන අපේ­ක්ෂ­කයෝ දෙන්න ගත්තොත් සජිත් ප්‍රේම­දාස මහ­ත්තයා ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වා­දය වෙනු­වෙන් පෙනී ඉන්නවා. අනික් පැත්තෙන් ගෝඨා­භය මහ­ත්තයා සර්වා­ධි­කා­රය වෙනු­වෙන් පෙනී ඉන්නවා. නමුත් මෙතන ගැට­ලුව වෙන්නේ මහජනයා රාජ්‍ය පාල­නය පිළි­බ­ඳව ලොකු අස­හ­න­ය­කින් පසු­වී­මයි. 
 
අද රාජ්‍ය ව්‍යූහය මේ විදි­යට කඩාගෙන වැටිල තියෙන්නේ මං මුලින් සඳ­හන් කළ හේතු නිසා මිසක් දේශ­පා­ල­ක­යාගේ ගති­ගුණ නිසා නෙමෙයි. අකා­ර්ය­ක්ෂ­තාව එන්නේ රජයේ සේව­ක­ය­න්ගෙන් සහ රාජ්‍ය යන්ත්‍ර­යෙන්. අපි දැක්කා පහු­ගිය කාලේ ගෝඨා­භය මහ­ත්තයා හමු­දාව ගොඩක් තැන්ව­ලට කැඳ­වල වැඩ ගත්තා. නමුත් ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වා­දය ඇතුළේ හමු­දාව ඒ විදි­යට යොදා ගන්න බැහැ. 
 
මිනිස්සු හිත­නව වගේ ගෝඨා­භය මහ­ත්තයා ආවොත් හමු­දාව දාල හරි කෝච්චි දුව­වයි; වෘත්තීය සමිති ව්‍යාපා­රය රාජ්‍ය සේවය ත්‍රස්ත කරල අඩාල කරල තමන්ගෙ ඉල්ලීම් දිනා ගන්න තග දැමීම නව­ත්වයි. හැබැයි එහෙම කළා කියල රටේ ආර්ථික සංව­ර්ධ­න­යක් වෙන්නේ නෑ. ආදා­යම එකතු වෙන්නෙත් නෑ.
 
ඇත්ත­ටම ඔහු එහෙම කර­නව නම් “මම ආපු ගමන් බදු ව්‍යූහය වෙනස් කර­නව; බදු ටික හරි­යට එකතු කර­නව; දේශීය ආදා­යම් බදු දෙපා­ර්ත­මේ­න්තුව රැමීෂ් වැඩ­ස­ට­හන අනුව ක්‍රියා­ත්මක කර­නවා. බුද්ධි අංශය හරි වෙන මොකක් හරි ආර­ක්ෂක අංශ­යක් හරි ස්ථාපිත කරල රේගු ආදා­යම එකතු කර­නවා. 
 
මොකද රේගුව කියන්නේ හොර ගුහා­වක්. අනෙක් පැත්තෙන් පාඩු ලබන එයාර් ලංකා එක විකු­ණන්න ඕන. මොකද ඒක නඩත්තු කරන්න රුපි­යල් බිලි­යන 130 විතර වැය කරන්න වෙනවා ඒක පාඩුයි. ඒවා අපි ගෙවන්නේ ජන­තා­ව­ගෙන් ලබා ගන්න බදු ආදා­ය­ම්ව­ලින්. අනික් පැත්තෙන් ඛනිජ තෙල් එක සෙනග පුර­වල පුර­වල ඒකත් පාඩුයි. 
 
විදු­ලි­බල මණ්ඩ­ලයේ ඉහළ නිල­ධා­රීන්ගේ වැටුප් විත­රක් නෙමෙයි ඒ අයගෙ ආදා­යම් බදු ගෙව­න්නත් ඕන මේ බදු මුදල්ව­ලින්. එච්ච­රට වෘත්තීය සමිති මාෆි­යාව බල­වත් වී තිබෙ­නවා. ‍මෙන්න මේ රාජ්‍ය මුදල් නාස්තිය සහ අව­භා­වි­තය නැත්නම් අක්‍ර­ම­වත් විය­දම් නතර කරන්න ඕන. මේ අය ඒක ගැන තාම මුකුත් කියල නැහැ. ඒ නිසා අරයා යවල මෙයා ගෙනාව කියල මේ ඇත්ත ප්‍රශ්න­යට විස­ඳුම් ලැබෙන්නේ නැහැ. හරි­යට ඔළුව කැක්කු­මට කොට්ටය මාරු කර­නව වගේ වැඩක් තමයි.
 
# මේ රටට ඇත්තට ම ආදා­යම ගෙනත් දෙන්නේ විදේ­ශ­ගත ශ්‍රමි­ක­යන්. විශේ­ෂ­යෙන් ම ගෘහ සේවි­කා­වන් මේ පහළ සමාජ ස්ථරය ගැන මේ අපේ­ක්ෂ­ක­යින් අව­ධා­නය යොමු කර තිබෙ­න­වද?test31
 
දීප්ති:
මේ රටට ආදා­යම උපයා දෙන පාර්ශ්ව තුනක් ඉන්නවා. ගෘහ සේවයේ නියුතු අම්මලා, තේ දලු කඩන අම්මලා, ඇඟ­ලුම් සේවයේ නිර­තව සිටින තරු­ණි­යන්. මෙතන මාර වැඩක් වෙන්නේ; ස්ත්‍රීන් දහ­දුක් විඳල අපට ඩොලර් ගෙනත් දෙනවා. පිරිමි ටික එකතු වෙලා ඒ ඩොලර් ටික ඔක්කෝම විය­දම් කර­නවා. 
 
කොහො­මද මේවා විය­දම් කරන්නේ. මේ රටේ ස්ථීර ආදා­යම් මාර්ග තියෙන්නේ ලක්ෂ 15කට 20කට අඩු පිරි­ස­ක­ටයි. එක්කෝ රජයේ රැකියා නැත් නම් පෞද්ග­ලික රැකියා. මේ අය­ගෙන් ලක්ෂ 14-15 ක් ම ඉන්නේ රජයේ රැකියා කරන අය. 
 
නමුත් ලක්ෂ හැට­ප­හක් ම කිසිම ස්ථීර ආදා­ය­මක් නොල­බන උද­විය. සම­හරු ත්‍රීවිල් එළ­ව­නවා, තවත් අය අද බත් පැකට් විකු­ණ­නවා; නැත්තම් මුට්ට කර­ග­හ­නවා, හෙට ගංජා විකු­ණ­නවා; අනිද්දා කුඩු විකු­ණ­නවා; ඉන් අනිද්දා මර්ඩර් එකක් දෙනවා,... ඔය වගේ මොකක් හරි අප­රා­ධ­කාරී ක්‍රියා­ව­කින් තමයි ජීවත් වෙන්න වෙලා තියෙන්නේ. මේ විදියේ ඡන්ද­යක් එන­කොට අඩෝ කියල ගහ­මරා ගන්නේ; හූ කියන්නේ ඒ අය තමයි. අපි මේ අයව ලුම්පන් පන්තිය කියල හඳු­න්ව­නවා.
 
මේ අය නන්න­ත්තා­රයි; මේ ලක්ෂ 65ට අග්‍ර­හාර, විශ්‍රාම වැටුප්, ඕටී,බටා, බෝනස්, ඊ.ටී.එෆ් මේ මොක­වත්ම නෑ. එහෙම බැලු­වම සමාජ ආර­ක්ෂණ දැලක් තියෙන්නේ ලක්ෂ 14-15කට විත­රයි. මේ ලක්ෂ පහ­ළො­වට තමයි අද මේ සියලු අපේ­ක්ෂ­කයෝ අම­තන්නේ; අරව දෙන්නම් මේවා දෙන්නම් කියන්නේ ඒ අයට. රාජ්‍ය අදා­ය­මෙන් වැටුප් ලබන්නෙ මේ පිරිස විත­රයි. අනෙක් ලක්ෂ හැට­ප­හම මඟ ඇරෙ­නවා. ඒ අය දිගින් දිගට ම දරි­ද්‍ර­තා­වයේ ඉන්නවා. මේ අය පවුල් විදි­යට දළ­ව­ශ­යෙන් ගත්තොත් ලක්ෂ තිහ­කට වැඩියි.
 
එහෙම බැලු­වම පවුල් ලක්ෂ තිහක් විතර ඉන්නේ නිද­න්ගත ආර්ථික අස්ථා­වර භාව­යක. ඔවුන්ගේ මාන­සි­ක­ත්වය හැම මොහො­තක ම අවුල් වෙලා තියෙන්නේ. ඔවුන් නිශ්චිත මාන­සි­ක­ත්ව­යක නැහැ. මේ ප්‍රශ්න ටික ඔය කියන වියත් මඟට හරි, යුතු­කම සංවාද කව­යට හරි එළි­යට හරි පේන්නේ නැහැ. 
 
දැන් පිළි­වෙ­ලට විධි­මත්ව එනව කියන ගෝඨා­භය මහ­ත්ත­යගේ මේසෙට මේවා එන්නේ නැත්තේ ඇයි? එයා කියන ඔය වියත් මඟ අර මඟ මේ මඟ නියෝ­ජ­නය කරන ආර්ථික විශේ­ෂ­ඥයෝ කෝ. ඒ අය මොන­වද මේ ගැන කියන්නේ? මුකුත් නැහැ.
 
 # එහෙම වෙන්නේ ඇයි?
 
දීප්ති:
ඒ අය ජන­තාව කියන්නේ මං ඉස්සෙල්ල කියපු ලක්ෂ හැට­පහ නෙවෙයි. අර ලක්ෂ පහළොවට තමයි ඒ අය ජන­තාව කියල විශ්වාස කරන්නේ. අන්න ඒ නි­සයි ඒ අයට ඔවුන් ව මඟ ඇරෙන්නේ. මෙන්න මේක ජන­තාව හොඳින් සිහි­යට ගන්න ඕන.
 
ඒ ලක්ෂ පහ­ළවේ ප්‍රශ්න­යක් තමයි ප්‍රජා­ත­න්ත්‍ර­වා­දය කියන්නේ. මේ ලක්ෂ හැට­පහේ ඇත්ත ප්‍රශ්නය දෛනික ආදා­යම; ඉන්න හිටින්න තැනක් නැති කම; තමන්ගේ පවුලෙ කෙන­කුට හරි­හ­මන් රස්සා­වක් නැති එක. මේ බහු­ත­රයේ ප්‍රශ්න ටික මේ වේදි­කා­වට ඇවිත් නැහැ. අද හැමෝම කතා කරන්නේ වර­ප්‍ර­සා­ධිත සුළු­ත­රයේ ප්‍රශ්න ගැන පම­ණයි.
 
(ශ්‍රී ලංකා පෙර­ටු­ගාමී පක්ෂයේ ලේක­ම් දීප්ති කුමාර ගුණ­රත්න- සිළුමිණ)
 

subscribeYT

කාටුන්

නවතම පුවත්