බෙලටාර්ගෙ චිත්‍රපටවල කාලය ඉතා බරය. ඇද වැටෙන වැසි ඉතා දිගය. මිනිසුන් ඇවිද යන්නේ ගමනාන්තයක් නැතුවය.
1955 හංගේරියාවේ උපන් බෙලාටාර් ලෝකයේ සිනමාකරුවන් අතර වඩාත්ම බලපෑම් සහගත සහ රැඩිකල්ම සිනමාකරුවෙක් වන්නේ සිනමාව තුල ඔහු මවන මේ ඝනත්වය නිසාමය.
ඡේදනය නොවෙන දීර්ඝ දර්ශන, මන්දගාමීත්වය, දාර්ශනිකත්වය සහ මානව පැවැත්මේ අන්ධකාරය බෙලාටාර්ගේ සෞන්දර්යයි.
ඒ නිසාම චිත්‍රපටයක සාමාන්‍ය ප්‍රේක්ෂකයෙක් අපේක්ෂා කරන වේගය, විනෝදය, ප්ලොට් ට්විස්ට් ආදිය මේ සිනමාවේ නොමැත. ඒ වෙනුවට ඒ සිනමාව නරඹන්නාගේ ආධ්‍යාත්මික සාධනාවක් බවට පත්වෙයි.
බෙලාටාර්
බෙලාටාර් යනු මන්දගාමී සිනමාවේ මුනිවරයාය.
ලංකාවේ පළවෙනි වතාවට බෙලාටාර්ගේ දීර්ඝතම සිනමාව තිරය මත දිගහැරෙන්නට යයි. කාලය පැය 07කි. විවේක කාලයන් දෙකකි. බලන් ඉන්න අමාරු චිත්‍රපට අතර දිව්‍යමය කෘතිය වන්නේ මෙයයි. Satantango හෙවත් (ෂෝටොන්ටොන්ගෝ උච්චාරණය) සේටන්ටැන්ගෝ යනු එයයි. සාතන්ගේ ටැන්ගෝව හැටියටත් එය වරනැගෙයි.
‘චින්තා, මම බෙලාටාර්ගෙ පැය 07 ෆිල්ම් එක පෙන්නන්නයි යන්නෙ’ සුදත් අයියා මෑතක මාව මුනගැහුනාම කිව්වෙ සතුටෙන් දිලිසෙමින්.
‘අම්මට හුඩු’ මට කියවුනා.
ඇත්තටම සුදත් අයියා වගේ කෙනෙක් චිත්‍රපට සංස්ථාවෙ සභාපති වීම ගැන මම සතුටු වෙන්නෙ ඒකයි. ඒ සිනමා උන්මාදය ඇති කෙනෙකුට එතන කළ හැකි අමාරු වැඩ ගොඩක් ඇති නිසයි.
කොහොම නමුත් පැය හතක් බෙලාටාර්ගෙ චිත්‍රපටියක් නැරඹීම කියන්නෙ වෙනමම අත්දැකීමක්. සිනමාකරුවන් වීමට උත්සාහ කරන, බලාපොරොත්තු වෙන අය‍ට අවශ්‍යම භාවනාවක්.
කලින්ම කියන්න ඕන, මේ විනෝදාස්වාදී සිනමාව නම් නෙමෙයි.
ඒත් බෙලාටාර්ව මගහැරලා කෙනෙක් ගැඹුරු සිනමාව ස්පර්ශ කරන්නෙ කොහොමද?
‘ඔබ ඔබම බවට පත්විය යුතුයි. ඔබේ පැත්තෙන් සියල්ල පැවසිය යුතු අතර ඔබේම භාෂාවක් ඔබ සතු විය යුතුයි. ඔබට ඔබේම භාෂාවක් ඇත්නම් ඔබට ලෝකයෙන් ඇති වැඩක් නැත. අවුරුදු 34ක සිනමා ජීවිතයෙන් මා උගත් දේ එය යැයි මට සිතෙයි. අදුරේ දිලෙන ආලෝකයක් නොමැතිව ඔබට චිත්‍රපට නිර්මාණය කළ නොහැක’ - බෙලාටාර්
(සටහන | චින්තන ධර්මදාස)
දේශපාලන හා සමාජ විශ්ලේෂක
අධ්‍යක්ෂ - facultyofsex
vyadhadeva@gmail.com
(උපුටා ගැනීම -Chinthana Dharmadasa ෆේස්බුක් පිටුවෙන්..)
