දුටුගැමුණුගේ ‘තනියහන’ සහ අනුරාධපුරයේ සැඟවුණු සරාගී ශිෂ්ටාචාරය: සුජිත් අක්කරවත්තගෙන් හෙළිදරව්වක්

පුරාණ අනුරාධපුරය යනු හුදු තපස් රකින ආශ්‍රමයක් නොව, සරාගය මෙන්ම විරාගයද එකසේ බදා වැළඳගත් ලෝකයේ වඩාත්ම නිදහස් සහ විවෘත අගනගරයක් බව ‘නානාපාෂාණ්ඩය’ කෘතිය විග්‍රහ කරමින් ඔහු පෙන්වා දෙයි. බුදුදහම පැමිණීමටත් පෙර සිටම මැවුම්කාර දෙවියෙකු ප්‍රතික්ෂේප කරමින් ස්වභාවධර්මය, මානව සිරුර සහ කාම සුඛය ගෞරවයෙන් පිළිගත් ‘නානාපාෂාණ්ඩික’ දාර්ශනික නිකේතන අනුරාධපුරය පුරා පැවති අතර, පණ්ඩුකාභය රජු නගරය මධ්‍යයේම රතී දේවාල ඉදිකරමින් පුරවැසියන්ගේ විනෝදාස්වාදයට සහ ලිංගික නිදහසට රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ලබාදුන් බව සිහිපත් කෙරිණි. ග්‍රීසිය, රෝමය, පර්සියාව, අරාබිය සහ චීනය වැනි පෙර-අපරදිග සියලු ජාතීන් සහ වෙළඳුන් සමඟ මුහුන් වෙමින්, කිසිදු ආගමික හෝ ජාතිවාදී පීඩනයකින් තොරව විවිධ ජාන හා සංස්කෘතීන් මුසු වූ සැබෑ ‘විශ්ව පුරවරයක්’ ලෙස අනුරාධපුරය වැජඹුණු ආකාරය මෙහිදී නිරාවරණය කෙරිණි.

පොළොන්නරුවෙන් පසු කඩාවැටීම සහ වික්ටෝරියානු ව්‍යාජ සදාචාරය

කාලිංග මාඝගේ ආක්‍රමණයත් සමඟ මහාවංශික විද්වතුන් ඝාතනය වී, පුස්තකාල ගිනි තබා අළු දූලි කිරීමෙන් පසු ලාංකේය ශිෂ්ටාචාරයේ ස්වර්ණමය යුගය නිමාවට පත්වූ බව පෙන්වා දෙන සුජිත් අක්කරවත්ත, දඹදෙණිය, යාපහුව සහ කුරුණෑගල ඔස්සේ කෝට්ටේ දක්වා රාජධානි පසුබැසීමත් සමඟ එම මහා සංස්කෘතිය හකුළා ගැනීමට සිදුවූ බව පවසයි. දඹදෙණි කතිකාවතෙන් පසු බ්‍රාහ්මණ බලපෑම් සහ පීතෘමූලික ආගමික තහංචි සමාජගත වූ අතර, අනතුරුව පැමිණි බටහිර යටත්විජිතවාදය සහ විශේෂයෙන්ම බ්‍රිතාන්‍ය වික්ටෝරියානු කෲර සදාචාරය විසින් ලාංකේය ජනතාවගේ සහජ සරාගී නිදහස සහ ශරීර විමුක්තිය මුළුමනින්ම යටපත් කර දැමීය.

අතීතයේ ගැහැනුන් හා පිරිමින් නිදහසේ ඇඳුම් අඳිමින්, රාජ්‍ය මැදිහත්වීමකින් තොරව ස්වකීය ආදරය හා විවාහය තීන්දු කරමින් ජීවත් වූ සමාජය වෙනුවට, ලිංගිකත්වය සහ කාමභෝගී ජීවිතය වරදක් ලෙස දකින කුහක මධ්‍යම පාන්තික සදාචාරයක් අද වන විට බෞද්ධකම හෝ සිංහලකම ලෙස වරදවා වටහාගෙන ඇති බව ඔහු විවේචනය කළේය.

මහාවංශික දැක්මෙන් ඈත්වී චූලවංශික පටුබවක සිරවූ වර්තමානය

මහා පරාක්‍රමබාහු රජුගෙන් පසු මේ රටේ කිසිදු දැවැන්ත ලෝක දැක්මක් සහිත නායකයෙකු බිහි නොවූ බවත්, ඒ වෙනුවට පුටු පෙරළා ගන්නා, කුලල් කාගන්නා දුබල කුඩා නායකයන් පිරිසක් පමණක් බිහිවීම ලක්දිව පරිහානියට මූලික හේතුව වූ බවත් හෙතෙම පෙන්වා දුන්නේය.