* මැදපෙරදිග අර්බුදය මැද බලශක්ති සහ වෙළඳ පීඩනය ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු ආසියානු ආර්ථිකයන්ටත් අභියෝගයක්
ගෝලීය නීතිය සහ මානුෂීය අර්බුදය හමුවේ ස්පාඤ්ඤයේ ස්ථාවරය
ගාසා තීරයේ පවතින ගැටුම්කාරී තත්ත්වය සහ ඊශ්‍රායල අගමැති බෙන්ජමින් නෙතන්යාහුගේ පරිපාලනයේ ක්‍රියාකලාපය සම්බන්ධයෙන් ස්පාඤ්ඤ අගමැති පේද්‍රෝ සැන්චෙස් (Pedro Sánchez) එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩල සැසිවාරය හමුවේ සිය දැඩි ස්ථාවරය යළි ප්‍රකාශ කළේය.
එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තිය සහ ජාත්‍යන්තර මානුෂීය නීතිය සුරැකීමේ අවශ්‍යතාව පෙන්වා දුන් ස්පාඤ්ඤ අගමැතිවරයා, ගාසා තීරයේ සිවිල් වැසියන් ඉලක්ක කර ගනිමින් සිදුවන ප්‍රචණ්ඩත්වය හෙළා දකිමින් තම රජය ඊශ්‍රායලයට එරෙහිව අවි සම්බාධක පැනවීමට කටයුතු කළ බව සභාව හමුවේ සිහිපත් කළේය.
කෙසේ වෙතත්, තම හමුදා මෙහෙයුම් එල්ල වන්නේ ත්‍රස්තවාදී ඉලක්ක වෙත පමණක් බවත්, සිවිල් වැසියන්ට හානි කිරීමේ චේතනාවක් නොමැති බවත් පවසමින් ඊශ්‍රායල රජය මෙවැනි චෝදනා නිරන්තරයෙන් ප්‍රතික්ෂේප කරනු ලබයි.
එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රතිසංස්කරණ සහ 'වීටෝ' බලය අහෝසි කිරීමේ යෝජනාව
ලෝකයේ බලගතු රටවල් කිහිපයක් එක්සත් ජාතීන්ගේ පද්ධතිය නොසලකා හරිමින් කටයුතු කරන බව පෙන්වා දුන් ස්පාඤ්ඤ අගමැති පේද්‍රෝ සැන්චෙස්, ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය (ICC) වැනි ආයතනවල ස්වාධීනත්වය ආරක්ෂා කළ යුතු බව පැවසීය.
විශේෂයෙන්ම එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක මණ්ඩලයේ ස්ථිර සාමාජික රටවල් පහ සතු ‘වීටෝ’ බලය (තීරණ අවහිර කිරීමේ විශේෂ බලය) අහෝසි කළ යුතු බවට ද ඔහු මෙහිදී යෝජනා කළේය. කිසිදු රටකට තමන්ට අදාළ නීතිමය කරුණු වලදී විනිසුරුවරයෙකු ලෙස කටයුතු කිරීමට ඉඩ නොතැබිය යුතු බවත්, සියලු කලාප නියෝජනය වන සාධාරණ ප්‍රතිසංස්කරණයක් සිදු නොවුණහොත් බහුපාර්ශ්වික ගෝලීය යාන්ත්‍රණය බිඳ වැටීමේ අවදානමක් පවතින බවත් ඔහු අනතුරු ඇඟවීය.
මැදපෙරදිග අර්බුදය සහ ශ්‍රී ලංකාවට ඇති ආර්ථික බලපෑම
මැදපෙරදිග කලාපයේ උත්සන්න වන මෙම භූ-දේශපාලනික අර්බුදය ගෝලීය දේශපාලනයට පමණක් නොව ශ්‍රී ලංකාව වැනි සංවර්ධනය වෙමින් පවතින ආර්ථිකයන් කෙරෙහිද සෘජු බලපෑමක් එල්ල කරන සාධකයකි.
සරලව පැහැදිලි කරන්නේ නම්, මැදපෙරදිග අස්ථාවරත්වය හේතුවෙන් රතු මුහුද ඇතුළු ප්‍රධාන නාවික වෙළඳ මාර්ග අවහිර වීමෙන් නැව් ගාස්තු සහ රක්ෂණ ගාස්තු ඉහළ යයි. එහි අවසන් ප්‍රතිඵලය වන්නේ ආනයනික ඉන්ධන මිල, අත්‍යවශ්‍ය ආහාර සහ භාණ්ඩ ප්‍රවාහන වියදම් ඉහළ ගොස් දේශීය වෙළඳපොළේ ජීවන වියදමට බලපෑම් එල්ල වීමයි. මීට අමතරව, මැදපෙරදිග සේවය කරන ලාංකික ශ්‍රමිකයන්ගේ ආරක්ෂාව සහ මෙරටට ලැබෙන විදේශ ප්‍රේෂණ (විදේශ විනිමය) සුරක්ෂිත කර ගැනීම සම්බන්ධයෙන්ද ශ්‍රී ලංකාවට රාජ්‍යතාන්ත්‍රික මට්ටමින් සමබර පියවර අනුගමනය කිරීමට සිදුවේ.
ජාත්‍යන්තර නීතිය සහ මානුෂීය වගකීම
ස්පාඤ්ඤ අගමැතිවරයා අවධාරණය කළේ අර්බුදකාරී තත්ත්වයන් මධ්‍යයේ වුවද රටවල් ජාත්‍යන්තර නීතියට හා මානව හිමිකම්වලට ගරු කරමින් කටයුතු කළ යුතු බවයි. අනාගත පරපුර වෙනුවෙන් සාමය, සමානාත්මතාව සහ යුක්තිය පදනම් කරගත් වඩාත් සුරක්ෂිත ලෝකයක් ඉතිරි කිරීම වර්තමාන ලෝක නායකයන්ගේ ප්‍රමුඛතම වගකීම බව පවසමින් ඔහු සිය කතාව නිමා කළේය.
ස්පාඤ්ඤ අගමැති පේද්‍රෝ සැන්චෙස් ගේ සම්පූර්ණ දේශනය පහත විඩියෝවෙන් නරඹන්න
වැඩිදුර කියවීම සඳහා මූලාශ්‍ර සහ සබැඳි:
එක්සත් ජාතීන්ගේ නිල පුවත් වාර්තාකරණය: UN News Centre
ගාසා මානුෂීය අර්බුදය සහ නීතිමය පරීක්ෂණ පිළිබඳ විස්තර: Middle East Eye Reportage
