නිල්වලා ගඟ ආශ්‍රිතව ඉදිකරන ලද ලවණ බාධකය හේතුවෙන් වගා හානි සිදු වූ මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ ගොවීන් වෙනුවෙන් 2026 අයවැය මඟින් වෙන් කළ රුපියල් මිලියන 1200 ක (බිලියන 1.2 ක) සමස්ත වන්දි මුදල ප්‍රතිලාභීන් වෙත චෙක්පත් මඟින් ප්‍රදානය කිරීමේ කටයුතු මේ දිනවල ක්‍රියාත්මක වේ.
ඒ අනුව, එහි තවත් පියවරක් ලෙස තිහගොඩ ගොවිජන සේවා බල ප්‍රදේශයට අයත් ප්‍රතිලාභී ගොවීන් 781 දෙනෙකු සඳහා වන්දි චෙක්පත් ලබාදීම ඊයේ දින මිදෙල්ලවල පුරාණ මහ විහාරස්ථානයේදී සිදු කෙරිණි.
මෙම වන්දි ප්‍රදානය වසර කිහිපයක් තිස්සේ ඇදී යමින් තිබූ බරපතළ කෘෂිකාර්මික සහ සමාජීය අර්බුදයකට ස්ථාවර විසඳුමක් ලබාදීමකි. 2019 යල කන්නයේ සිට 2022 යල කන්නය දක්වා අනුයාත (දිගින් දිගටම) වගා සෘතු හතක් (07) පුරා නිල්වලා ගඟ පිටාර ගැමෙන් සිදු වූ වගා හානිය හේතුවෙන් මෙම ගොවි ජනතාව දැඩි මූල්‍ය අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටියහ. කලක් තිස්සේ පොරොන්දුවලට පමණක් සීමා වී තිබූ මෙම වන්දි මුදල් සැබෑවක් බවට පත්වීම, අත්හැර දමා තිබූ කුඹුරු ඉඩම් නැවත වගා කිරීමට ගොවීන් දිරිමත් කරන්නකි.
වන්දි බෙදාදීමේ යාන්ත්‍රණය සහ ප්‍රගතිය
සෘතු සප්තකයක හානිය පියවීම:
ලවණ බාධකයේ ඉංජිනේරුමය ගැටලු හේතුවෙන් ඇතිවූ කෘතිම ගංවතුර තත්ත්වයෙන් පීඩාවට පත් ගොවීන්ගේ වසර තුනක පාඩුව පියවීම සඳහා 2026 අයවැය මඟින් රුපියල් මිලියන 1200ක ප්‍රතිපාදන වෙන්කර තිබුණි.
තිහගොඩ කලාපයේ ප්‍රතිලාභීන්:
මෙම උත්සවයේදී තිහගොඩ ගොවිජන සේවා බල ප්‍රදේශයේ ලියාපදිංචි ගොවීන් 781 දෙනෙකු සඳහා අදාළ චෙක්පත් නිල වශයෙන් පිරිනමන ලදී.
මෙම අවස්ථාව සඳහා මාතර දිස්ත්‍රික් සම්බන්ධීකරණ කමිටු සභාපති අමාත්‍ය සුනිල් හඳුන්නෙත්ති, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී මහාචාර්ය එල්. එම්. අබේවික්‍රම සහ තිහගොඩ ප්‍රාදේශීය සභාවේ සභාපති සුදත් ජයසේකරසහභාගී විය.
කෘෂිකාර්මික හා ගොවිජන රක්ෂණ මණ්ඩලයේ මාතර දිස්ත්‍රික් සහකාර අධ්‍යක්ෂ රුමිළ ලොකුහෙට්ටි ඇතුළු ගොවිජන සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුව සහ කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුව නියෝජනය කළ නිලධාරීහු මෙම තාක්ෂණික ඇගයීම් සහ බෙදාදීම් කටයුතු සම්බන්ධීකරණය කළහ.
කෘෂිකාර්මික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන පරිදි, යටිතල පහසුකම් සැලසුම් කිරීමේදී සිදුවන වැරදි (Planning flaws) හේතුවෙන් ගොවි ජනතාව අගතියට පත්වීම වැළැක්වීමට මෙවැනි ක්‍රමවත් රක්ෂණ සහ වන්දි යාන්ත්‍රණ අත්‍යවශ්‍ය වේ. මීට පෙර පැවැති ආණ්ඩු මඟින් ද මෙම ගැටලුව සඳහා විවිධ මට්ටමේ තක්සේරු කිරීම් සිදුකළ ද, වත්මන් මාලිමා රජය යටතේ එය අයවැය ප්‍රතිපාදනයක් ලෙස වෙන්කර සෘජුවම ගොවීන් අතට පත්කිරීමට පියවර ගැනීම සාධනීය ප්‍රවණතාවකි.
කෙසේ වෙතත්, වන්දි ලබාදීමට අමතරව නිල්වලා ගඟ ආශ්‍රිත ලවණ බාධකයේ පවතින තාක්ෂණික දෝෂයන් ස්ථාවර ලෙස නිවැරදි කිරීම (Long-term engineering solution) ඉදිරියේදී මෙවැනි වගා හානි නැවත ඇති නොවීමට ඇති එකම විසඳුම බව ද ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රවීණයෝ වැඩිදුරටත් අවධාරණය කරති.
