මැදපෙරදිග අර්බුදයත් සමඟ මෙරට බලශක්ති ක්ෂේත්‍රය දැඩි කම්පනයකට ලක්විය. තෙල් මිල ඉහළ යාම පාලනය කිරීමට රජය රුපියල් බිලියන 100ක සහන පැකේජයක් හඳුන්වා දුන්නේය. ධීවරයන්, ගොවීන් සහ අඩු ආදායම්ලාභීන් ඉලක්ක කර ගනිමින් මෙම සහන ලබා දෙනු ලැබීය. මේ අනුව, පෙට්‍රල් ලීටරයකට රුපියල් 20ක සහ ඩීසල් ලීටරයකට රුපියල් 100ක සහනාධාරයක් රජය විසින් දැරීය. මේ සඳහා මෙම මාසයට පමණක් වෙන් කර ඇති මුදල රුපියල් බිලියන 57කි.
කෙසේ වෙතත්, මෙම තෙමස් සහන කාලය මෙම ජූනි මාසයෙන් අවසන් වීමට නියමිතය. ජූලි මාසයේ සිට සහනාධාරය දිගටම පවත්වාගෙන යන්නේද යන්න පිළිබඳව රජය මෙතෙක් අවසන් තීරණයක් ගෙන නොමැත.
තෙල් සංස්ථාවේ පාඩුව සහ ලෝක වෙළෙඳපොළේ අවිනිශ්චිතතාව
වත්මන් සහනාධාර ක්‍රමය හේතුවෙන් ලංකා ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාව දැඩි මූල්‍ය පීඩනයකට ලක්ව සිටී. දැනට පවතින මිල ගණන් අනුව පෙට්‍රල් ලීටරයකින් රුපියල් 60ක සහ ඩීසල් ලීටරයකින් රුපියල් 129ක පාඩුවක් සංස්ථාව ලබයි. ඇමෙරිකා-ඊශ්‍රායල සහ ඉරාන ගැටුම හේතුවෙන් හෝර්මූස් සමුද්‍ර සන්ධිය වැසී යාම මෙම මිල ඉහළ යාමට ප්‍රධාන හේතුව විය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දේශීය වෙළෙඳපොළේ පෙට්‍රල් ලීටරයක් රුපියල් 434ක් සහ ඩීසල් ලීටරයක් රුපියල් 407ක් දක්වා ඉහළ ගියේය.
කැබිනට් ප්‍රකාශක, අමාත්‍ය නලින්ද ජයතිස්ස පවසන්නේ ඉරානය සහ ඇමෙරිකාව අතර ඇති වීමට නියමිත සටන් විරාම ගිවිසුම දෙස රජය අවධානයෙන් සිටින බවයි. ගෝලීය තෙල් මිල පහළ ගියහොත්, එහි වාසිය ජනතාවට ලබා දීමට රජය සූදානම්ය. එහෙත්, ජාත්‍යන්තර දේශපාලන තත්ත්වයන් තවමත් ස්ථාවර මට්ටමක නොමැති බැවින් ඉදිරි තීරණ ගැනීම ප්‍රවේශම් සහගතව සිදුවනු ඇත.
අයි.එම්.එෆ්. කොන්දේසි සහ ඉදිරි අභියෝගය
රජයේ සහන වැඩපිළිවෙළ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) ණය කොන්දේසි සමඟ සෘජුවම ගැටෙමින් පවතී. ඩොලර් බිලියන 3ක විස්තීර්ණ අරමුදල් පහසුකමේ මීළඟ වාරිකය ලබා ගැනීමට නම්, පිරිවැය පියවා ගැනීමේ මිල සූත්‍රය (Cost-recovery pricing) අනිවාර්යයෙන්ම ක්‍රියාත්මක කළ යුතුය. ස්වයංක්‍රීය මිල සූත්‍රය හරහා දේශීය මිල ගණන් ලෝක වෙළෙඳපොළ මිලට අනුකූලව සකස් විය යුතු බව IMF ආයතනයේ දැඩි ස්ථාවරයයි.
2026 සැප්තැම්බර් මාසය වන විට ඉතිරිව ඇති සියලුම බලශක්ති සහනාධාර සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් කළ යුතු බවටද කොන්දේසි පනවා ඇත. එබැවින්, ජනතාවට සහන දීම සහ IMF වැඩපිළිවෙළ ආරක්ෂා කර ගැනීම යන ද්විත්ව අභියෝගයට ආණ්ඩුව මුහුණ දී සිටී. ඉදිරි සති කිහිපය තුළ ගෝලීය තෙල් මිලෙහි සිදුවන වෙනස්වීම්, ජූලි මාසයේ සිට ශ්‍රී ලාංකිකයන්ට ගෙවීමට සිදුවන තෙල් මිල තීරණය කරනු ඇත.
මුලාශ්‍රය :
ECONOMYNEXT
