සංචාරක කලාප සහ කොළඹ නගරය මුල් කරගනිමින් වැටලීම් සහ නීතිමය පියවර තද කෙරේ
නීති විරෝධී මත්පැන් ජාල සහ රාජ්‍ය ආදායම් අලාභය
ශ්‍රී ලංකාවේ මත්පැන් ක්ෂේත්‍රය මුහුණ දී සිටින අර්බුදකාරී තත්ත්වය හමුවේ නීති විරෝධී මත්පැන් අලෙවිසැල් ව්‍යාප්ත වීම සහ අතිවිශාල බදු මුදල් ප්‍රමාණයක් අහිමි වීම පිළිබඳව බලධාරීන්ගේ අවධානය යොමු වී තිබේ.
ලියාපදිංචි මත්පැන් නිෂ්පාදකයන් සහ අලෙවිකරුවන් ඉහළ බලපත්‍ර ගාස්තු, දැඩි නියාමන සහ පරීක්ෂණවලට ලක්ව සිටින පසුබිමක, කොළඹ නගරය ඇතුළු ප්‍රධාන වාණිජ නගරවල සුරාබදු දෙපාර්තමේන්තුවේ හෝ සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරියේ අනුමැතියකින් තොරව ක්‍රියාත්මක වන රාත්‍රී සමාජශාලා සහ මත්පැන් අලෙවිසැල් පිළිබඳව පරීක්ෂණ ආරම්භ කර ඇත.
ප්‍රදේශීය මට්ටමේ පවතින ඇතැම් දුර්වලතා සහ අක්‍රමිකතා හේතුවෙන් මෙවැනි නීති විරෝධී නීති විරෝධී මත්පැන් ජාල පවත්වාගෙන යාමට ඉඩකඩ ලැබී ඇති බව විමර්ශකයන්ගේ මතයයි. මේ මගින් නීත්‍යානුකූල ව්‍යාපාරවලට මෙන්ම රජයේ බදු ආදායම් එකතු කරගැනීමේ ක්‍රියාවලියට ද බරපතළ බාධා එල්ල වී තිබේ.
සංචාරක කලාප නියාමනය සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ තීන්දුව
හික්කඩුව, මිරිස්ස සහ අරුගම්බේ වැනි ජනප්‍රිය වෙරළබඩ සංචාරක කලාපයන්හි විදේශිකයන් විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන වෙරළබඩ ආපනශාලා සහ මත්පැන් අලෙවිසැල් නියාමනය කිරීම සඳහා විශේෂ නිරීක්ෂණ වැඩසටහන් ආරම්භ කර ඇත. සංචාරක පොලිසිය, ප්‍රාදේශීය පොලිස් ස්ථාන සහ ආගමන විගමන දෙපාර්තමේන්තුව එක්ව මෙම වැටලීම් සිදුකරයි.
මේ අතර, 2024-2025 කාලසීමාව තුළ සංචාරක සංවර්ධන කාණ්ඩය යටතේ මත්පැන් බලපත්‍ර 500කට අධික ප්‍රමාණයක් නිකුත් කර තිබූ අතර, සමස්ත රට පුරා සක්‍රිය මත්පැන් බලපත්‍ර සංඛ්‍යාව 5,730 ඉක්මවා ගොස් තිබුණි.
කෙසේ වෙතත්, පසුගිය කාලසීමාවේ සිදුවූ මත්පැන් බලපත්‍ර නිකුත් කිරීම්වල විනිවිදභාවය අභියෝගයට ලක්කරමින් ඉදිරිපත් වූ මුලික අයිතිවාසිකම් පෙත්සම් සලකා බැලූ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය, සිල්ලර මත්පැන් බලපත්‍ර නිකුත් කිරීම සම්බන්ධයෙන් සීමාවන් පනවන ලද අතර, දැනට නියාමනය කරන ලද සංචාරක සහ හෝටල් ක්ෂේත්‍රයේ අවශ්‍යතා සඳහා පමණක් ප්‍රමුඛතාව ලබාදීමට සුරාබදු බලධාරීන් පියවර ගෙන ඇත.
මත්පැන් ක්ෂේත්‍රයේ නව නියාමන සහ බදු තත්ත්වය
* බලපත්‍ර ගාස්තු: සංශෝධිත රෙගුලාසි යටතේ නියමිත වාර්ෂික මත්පැන් බලපත්‍ර ගාස්තු දෙගුණ කිරීම
නව රෙගුලාසි, සංශෝධන සහ ඉදිරි සැලසුම්
සුරාබදු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් නව රෙගුලාසි මගින් වාර්ෂික බලපත්‍ර ගාස්තු දෙගුණ කර ඇති අතර, හිඟ මුදල් ගෙවීම පැහැර හරින ව්‍යාපාර සඳහා දින 30කදී වැඩතහනම් කිරීමේ සහ දින 90කදී බලපත්‍රය අහෝසි කිරීමේ තද නීති පනවා ඇත.
එසේම, නීති විරෝධී සහ ව්‍යාජ මත්පැන් වෙළෙඳපොළට පැමිණීම වැළැක්වීම සඳහා ඩිජිටල් ආරක්ෂිත මුද්‍රා (Digital Security Seals) සහ පරිගණකගත සලකුණු හඳුන්වා දී තිබේ.
කෙසේ වෙතත්, පවතින අධික බදු අනුපාතික සහ සිල්ලර මිල ගණන් ඉහළ යාම හේතුවෙන් නීත්‍යානුකූල මත්පැන් නිෂ්පාදනය පහත වැටී ඇති අතර, පාරිභෝගිකයන් නීති විරෝධී විකල්ප වෙත යොමුවීමේ ප්‍රවණතාවක් ද නිරීක්ෂණය වේ.
මීට අමතරව, හිඟ බදු අයකරගැනීමේ මෙහෙයුම් යටතේ ඩබ්ලිව්. එම්. මෙන්ඩිස් සහ සමාගමෙන් (W.M. Mendis & Co.) අයවිය යුතු රුපියල් බිලියන 6.221ක සුරාබදු සහ දඩ මුදල් අයකරගැනීමට අදාළ නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ද තීව්‍ර කර ඇති බව වාර්තා වේ.
මුලාශ්‍රය :
Billions Lost as Illegal Bars Challenge Sri Lanka’s Liquor Controls
