නේවාසික, වාණිජ සහ කාර්මික අංශ ත්‍රිත්වයේම මිල ගණන් ඉහළට — කොළඹ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස 13 ම ආවරණය වන නවතම වාර්තාව මෙන්න.
ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විසින් නිකුත් කරන ලද නවතම වාර්තාවන්ට අනුව කොළඹ දිස්ත්‍රික්කය සඳහා සම්පාදනය කරන ලද ඉඩම් තක්සේරු දර්ශකය (LVI) 2025 වසරේ පළමු භාගයට සාපේක්ෂව 2026 වසරේ පළමු භාගයේදී සියයට 5.9 ක මධ්‍යස්ථ වේගයකින් වර්ධනය වී තිබේ.
මෙම කාලපරිච්ඡේදය තුළදී ඉඩම් තක්සේරු දර්ශකයේ අනු දර්ශක ත්‍රිත්වයම ඉහළ යාමක් පෙන්නුම් කිරීම විශේෂත්වයකි. මේ යටතේ නේවාසික ඉඩම් කාණ්ඩයේ මිල ගණන් සියයට 6.7 කින් ද, වාණිජමය වශයෙන් වැදගත් ඉඩම් කාණ්ඩයේ මිල ගණන් සියයට 5.7 කින් ද සහ කාර්මික කටයුතු සඳහා භාවිත වන ඉඩම් කාණ්ඩයේ මිල ගණන් සියයට 5.2 කින් ද වාර්ෂිකව ඉහළ ගොස් ඇත.
මහ බැංකුවේ නිල සංඛ්‍යාලේඛනවලට අනුව, 2017 වසරේ පළමු භාගය පදනම් වර්ෂය ලෙස සලකා සකස් කරන ලද මෙම දර්ශකයේ සමස්ත අගය 2026 පළමු භාගය වන විට 271.6 ක් දක්වා වර්ධනය වී ඇත.
මෙහිදී නේවාසික ඉඩම් තක්සේරු අනු දර්ශකය 284.9 ක් ද, වාණිජ ඉඩම් තක්සේරු අනු දර්ශකය 268.9 ක් ද සහ කාර්මික ඉඩම් තක්සේරු අනු දර්ශකය 261.0 ක් ලෙස ද සටහන්ව තිබේ. මෙම අගයන් පසුගිය 2025 වසරේ දෙවන භාගයේ වාර්තා වූ පිළිවෙළින් 273.1, 260.6 සහ 251.9 යන දර්ශක අගයන්ට සාපේක්ෂව කැපී පෙනෙන වර්ධනයක් පෙන්නුම් කරයි.
අර්ධ වාර්ෂික පදනමින් සැසඳීමේදී, 2025 වසරේ දෙවන භාගයට සාපේක්ෂව 2026 වසරේ පළමු භාගයේදී සමස්ත ඉඩම් තක්සේරු දර්ශකය සියයට 3.7 ක වර්ධනයක් වාර්තා කර ඇත. මෙහිදී නේවාසික ඉඩම් මිල සියයට 4.3 කින් ද, වාණිජ ඉඩම් මිල සියයට 3.2 කින් ද සහ කාර්මික ඉඩම් මිල සියයට 3.6 කින් ද අර්ධ වාර්ෂිකව වර්ධනය වී තිබේ. මෙම සංසන්දනයේදී 2025 වසරේ දෙවන භාගයේ වාර්තා වූ වර්ධන වේගයන්ට වඩා 2026 පළමු භාගයේදී නේවාසික සහ කාර්මික යන අනු දර්ශකයන්හි වර්ධන වේගය වඩාත් වේගවත් වී ඇති බව දත්ත පෙන්වා දෙයි.
කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ ඉඩම් මිල විචලනයන් මැන බැලීම සඳහා භාවිත කරන මෙම දර්ශකය සතු දීර්ඝ ඉතිහාසය දෙස බැලීමේදී, මුලින්ම 1998 වසරේ සිට 2008 වසර දක්වා වාර්ෂිකව ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස පහක් පමණක් ආවරණය වන පරිදි ඉඩම් මිල දර්ශකය සම්පාදනය කර ඇත.
ඉන්පසුව 2009 වසරේ සිට 2017 වසර දක්වා අර්ධ වාර්ෂික පදනමින් එය සකස් කෙරුණු අතර, 2017 වසරේ සිට කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ සමස්ත ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස 13ම ආවරණය වන පරිදි එහි භූගෝලීය ව්‍යාප්තිය පුළුල් කෙරිණි.
ඒ අනුව දැනට කොළඹ, කොළොන්නාව, තිඹිරිගස්යාය, පාදුක්ක, සීතාවක, මහරගම, හෝමාගම, කඩුවෙල, කැස්බෑව, දෙහිවල, රත්මලාන, මොරටුව සහ ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ යන ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස 13ම මෙම දර්ශකය සඳහා දත්ත සපයයි. මීට පෙර ඉඩම් මිල දර්ශකය ලෙස හැඳින්වුණු මෙම ක්‍රියාවලිය පසුව ඉඩම් තක්සේරු දර්ශකය ලෙස ප්‍රතිනාමකරණය කරන ලදී.
මෙම දර්ශකය ගණනය කිරීම සඳහා අවශ්‍ය මූලික දත්ත රජයේ තක්සේරු දෙපාර්තමේන්තුව මඟින් අර්ධ වාර්ෂිකව එක්රැස් කරනු ලබන අතර, ඒ සඳහා කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ හිස් ඉඩම් පර්චසයක් සඳහා වන මිල ගණන් භාවිත කරනු ලැබේ. එහිදී ඉඩම් භාවිතයේ පවතින විවිධත්වය සහ සමජාතීයත්වය රැකෙන පරිදි සෑම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයකම නේවාසික, වාණිජ සහ කාර්මික යන අංශ තුන සඳහා වෙන වෙනම අනු දර්ශක තුනක් ගණනය කෙරේ.
එම අනු දර්ශකයන්හි සාමාන්‍යය ඇසුරෙන් අවසාන ඉඩම් තක්සේරු දර්ශකය ගණනය කරන බැවින්, මෙරට දේපළ වෙළඳාම් ක්ෂේත්‍රයේ සැබෑ මිල විචලනයන් විද්‍යාත්මකව හඳුනා ගැනීමට මෙම දත්ත අතිශයින්ම වැදගත් වේ.
(සටහන | ජේ.මුණසිංහ)
