ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) ප්‍රතිසංස්කරණ අඛණ්ඩව ඉදිරියට ගෙනයාම සහ මහජන අප්‍රසාදය කළමනාකරණය කරගැනීම රජයට විශාල අභියෝගයක්
S&P ණය ශ්‍රේණිගත කිරීම් සහ වත්මන් ආර්ථික තත්ත්වය
එස් ඇන්ඩ් පී ග්ලෝබල් (S&P Global Ratings) ජාත්‍යන්තර ශ්‍රේණිගත කිරීමේ නියෝජිතායතනය විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වෛරී ණය ශ්‍රේණිගත කිරීම 'CCC+/C' මට්ටමේ 'ස්ථාවර' (Stable) වෙනසක් සහිතව නැවත තහවුරු කර තිබේ. ආර්ථිකයේ යම් සාධනීය වර්ධනයක් මෙයින් පෙන්නුම් කළද, මෙරට ආර්ථික අර්බුදය සම්පූර්ණයෙන්ම සමනය වී නොමැති බවත්, එය ඉතා නම්‍යශීලී හා බාහිර සාධක මත පහසුවෙන් වෙනස් විය හැකි පදනමක පවතින බවත් එම වාර්තාව වැඩිදුරටත් පෙන්වා දෙයි.
2025 වසරේ අවසන් ත්‍රෛමාසිකයේදී 4.8%ක සහ 2026 වසරේ පළමු ත්‍රෛමාසිකයේදී 5.1%ක දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයේ (GDP) වර්ධනයක් වාර්තා වීම මෙන්ම, බදු ප්‍රතිසංස්කරණ හේතුවෙන් රජයේ ආදායම් ඉහළ යාම මෙම ශ්‍රේණිගත කිරීම ස්ථාවරව පවත්වා ගැනීමට ප්‍රධාන වශයෙන් හේතු වී ඇත. කෙසේ වෙතත්, මෙම ජයග්‍රහණ අත්කරගෙන ඇත්තේ ජනතාව සහ ව්‍යාපාරික ක්ෂේත්‍රය මත පටවා ඇති අධික බදු බර සහ දැඩි මූල්‍ය පාලනය හමුවේ බවත්, ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) කොන්දේසි ඉටුකරන අතරතුර ජනතා විශ්වාසය රැකගැනීම වත්මන් පාලකයන් හමුවේ ඇති ප්‍රධාන අභියෝගය බවත් විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
ආර්ථික වර්ධනයට එල්ල වී ඇති බාහිර හා පාරිසරික තර්ජන
ආර්ථිකය යථා තත්ත්වයට පත්වීමේ ක්‍රියාවලිය අඩාල කළ හැකි ප්‍රධාන අවදානම් සාධක කිහිපයක් S&P වාර්තාව මගින් අනාවරණය කර ඇත. දේශීය ආර්ථික කටයුතු සක්‍රීය වීමත් සමග ආනයන වියදම් ඉහළ ගොස් ඇති අතර, ඒ සඳහා අවශ්‍ය විදේශ විනිමය ඉපයීමේ ප්‍රධාන මාර්ග වන සංචාරක කර්මාන්තය සහ විදේශ ප්‍රේෂණ (Remittances) කෙරෙහි දැඩි අවිනිශ්චිතතාවක් මතුව තිබේ.
විශේෂයෙන්ම, මැදපෙරදිග කලාපයේ පවතින නොසන්සුන්කාරී තත්ත්වය ශ්‍රී ලංකාවට ඍජුවම බලපාන බව එම වාර්තාවේ සඳහන් වේ. මෙරටට ලැබෙන විදේශ ප්‍රේෂණවලින් 40%ක් පමණ පැමිණෙන්නේ මැදපෙරදිග රැකියාවල නිරත ශ්‍රමිකයන්ගෙන් වන අතර, එම කලාපයේ හටගන්නා අර්බුද හේතුවෙන් ගෝලීය ඉන්ධන මිල ඉහළ ගියහොත් ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්ධන ආනයන වියදම දැවැන්ත ලෙස ඉහළ ගොස් විදේශ සංචිත සහ උද්ධමනය කෙරෙහි දැඩි බලපෑමක් එල්ල වනු ඇත. මීට අමතරව, 2026 සහ 2027 වසරවලදී ප්‍රබල විය හැකි 'එල්-නිනෝ' (El Niño) කාලගුණික තත්ත්වය හේතුවෙන් කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදන පහත වැටීම සහ ජල විදුලි උත්පාදනය අඩාල වීම මගින්ද රාජ්‍ය වියදම් ඉහළ යාමේ තර්ජනයක් පවතී.
ප්‍රතිපත්ති සම්පාදනය සහ අනාගත ශ්‍රේණිගත කිරීම්
ශ්‍රී ලංකාවේ අනාගත ණය ශ්‍රේණිගත කිරීම් තීරණය වන්නේ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල සමග වන එකඟතාවන්ට අනුව රාජ්‍ය ආදායම් වර්ධනය කරගැනීම, උපයෝගිතා සේවාවල පිරිවැය ආවරණය වන පරිදි ගාස්තු සංශෝධනය කිරීම සහ රාජ්‍ය මූල්‍ය කළමනාකරණය විධිමත්ව පවත්වාගෙන යාම මත බව S&P නියෝජිතායතනය අවධාරණය කරයි. මෙම ප්‍රතිසංස්කරණ වැඩපිළිවෙල අඩාල වුවහොත් හෝ විදේශීය මූල්‍ය හිඟයන් නැවත මතුවුවහොත් ශ්‍රේණිගත කිරීම් පහත වැටීමේ (Downgrade) අවදානමක් පවතී.
ශ්‍රී ලංකාව ණය පැහැර හැරීමේ (Debt Default) ආසන්නතම අර්බුදයෙන් මිදී සිටියද, ආර්ථිකය තවමත් පූර්ණ සහ ස්ථාවර මට්ටමකට පැමිණ නොමැති බව මෙම විශ්ලේෂණය මගින් තහවුරු වේ. ඉදිරි අනාගතයේදී රටේ මුල්‍ය විශ්වාසනීයත්වය රැකගැනීමට නම් තාවකාලික පැලැස්තර විසඳුම් වෙනුවට තිරසාර ප්‍රතිසංස්කරණ ක්‍රියාත්මක කිරීම අත්‍යවශ්‍ය බව ආර්ථික විශේෂඥයන්ගේ මතයයි.
(සටහන | සම්පත් ධීරසේකර )
මුලාශ්‍රය :
Stable Rating Masks Fragile Economy Facing Fresh Global Pressures
