ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව සහ ජනලේඛන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව එක්ව නිකුත් කර ඇති නවතම සමාජ ආර්ථික දත්ත වාර්තාවේ දුප්පත්කම මනින දර්ශක යාවත්කාලීන වී නොමැති බවට විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස පවසයි.
කොළඹදී පැවති දේශපාලන හමුවක් අමතමින් ඔහු පෙන්වා දුන්නේ, ඉදිරි අයවැය ලේඛනය ඉදිරිපත් කිරීමට සූදානම් වන පසුබිමක රටේ සැබෑ බිම් මට්ටමේ ආර්ථික තත්ත්වය හඳුනා ගැනීමට නිවැරදි දත්ත පද්ධතියක් පැවතීම අත්‍යවශ්‍ය බවයි.
පැරණි සමීක්ෂණ මත ප්‍රතිපත්ති සැකසීමේ ගැටලුව
මෑතකදී එළිදැක්වුණු පිටු 104 කින් යුත් සමාජ ආර්ථික දත්ත වාර්තාවේ ඇතැම් අංශ සඳහා මෑත කාලීන දත්ත භාවිත කර තිබුණද, දරිද්‍රතාව සහ ජීවන තත්ත්වය පිළිබඳ කොටස් සඳහා තවමත් පදනම් කරගෙන ඇත්තේ 2016 සහ 2019 වසරවල පැරණි සමීක්ෂණ බව විපක්ෂ නායකවරයා සඳහන් කළේය.
2022 වසරේ ඇති වූ දැඩි ආර්ථික කම්පනයෙන් අනතුරුව, මෙරට පවුල්වල සැබෑ ආදායම් සහ වියදම් රටාව නිවැරදිව නිරූපණය වන නව ක්ෂේත්‍ර සමීක්ෂණයක් මෙතෙක් ඉදිරිපත් වී නොමැති බව ඔහු පෙන්වා දෙයි.
විද්‍යාත්මක හා කාලීන දත්ත නොමැතිව සුබසාධන ප්‍රතිපත්ති හෝ 'අස්වැසුම' වැනි සහනාධාර නිවැරදිව ඉලක්කගත ජනතාව වෙත ළඟා කිරීම අභියෝගයක් විය හැකි බවද ඔහු මෙහිදී තර්ක කළේය.
ජාත්‍යන්තර වාර්තා සහ දරිද්‍රතා මිනුම්
මෙරට ජනගහනය මුහුණ දෙන මූල්‍ය පීඩනය පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් විපක්ෂ නායකවරයා කියා සිටියේ, ජාත්‍යන්තර මිනුම් දඬුවලට අනුව ජනතාවගෙන් සැලකිය යුතු ප්‍රතිශතයක් තවමත් දැඩි ආර්ථික අවදානමකට මුහුණ පා සිටින බවයි.
ජාතික දරිද්‍රතා සීමාව:
ජනලේඛන දෙපාර්තමේන්තුවේ ගණනය කිරීම්වලට අනුව එක් පුද්ගලයකුගේ මූලික අවශ්‍යතා සඳහා මසකට අවශ්‍ය අවම මුදල රුපියල් 17,500ක් පමණ (දළ වශයෙන් ඇ.ඩො. 58ක්) වේ.
ජාත්‍යන්තර මිනුම් දණ්ඩ:
ලෝක බැංකුවේ ඉහළ-මැදි ආදායම් දරිද්‍රතා සීමාව වන දිනකට ඩොලර් 8.30 (දළ වශයෙන් රු. 2,700ක්) මිනුම භාවිත කළහොත්, මෙරට ජනගහනයෙන් 60% කට වැඩි පිරිසක් එම ඉහළ සීමාවෙන් පහළ සිටින බවට ප්‍රක්ෂේපණය කෙරේ.
ආහාර සුරක්ෂිතතාව:
අර්බුදයෙන් පසු මෙරට පවුල්වලින් තුනෙන් එකක් පමණ විවිධ මට්ටමේ ආහාර අනාරක්ෂිතතාවන්ට මුහුණ දී ඇති බවට ජාත්‍යන්තර ආයතන නිකුත් කළ වාර්තාද ඔහු මෙහිදී සිහිපත් කළේය.
පැරණි දත්ත පදනම් කරගනිමින් මානව සංවර්ධන දර්ශක සංසන්දනය කිරීමෙන් සැබෑ පොදුජන ජීවන අර්බුදය නිසි ලෙස ආමන්ත්‍රණය නොවන බව පවසන සජිත් ප්‍රේමදාස, මේ සම්බන්ධයෙන් ප්‍රසිද්ධ විවාදයකට වුවද තමන් සූදානම් බව ප්‍රකාශ කර සිටියි.
දරිද්‍රතාව නිල වශයෙන් මනින හැටි...
ශ්‍රී ලංකාවේ දරිද්‍රතාව නිල වශයෙන් මනිනු ලබන්නේ සෑම වසර 3කට වරක් ජනලේඛන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව සිදුකරන ගෘහස්ථ ආදායම් හා වියදම් සමීක්ෂණය (HIES) මගිනි.
කෙසේ වෙතත්, කොවිඩ් වසංගතය සහ 2022 ආර්ථික අර්බුදය හේතුවෙන් 2019 න් පසු පූර්ණ වාර්තාවක් ප්‍රකාශයට පත්වීම ප්‍රමාද විය. ලෝක බැංකු ඇස්තමේන්තුවලට අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ මූලික දරිද්‍රතාව (දිනකට ඩොලර් 4.20 සීමාව) ආර්ථික අර්බුදයෙන් පසු 25% දක්වා දෙගුණයකින් ඉහළ ගිය අතර, එය ක්‍රමයෙන් 20% මට්ටමට පහත වැටෙනු ඇතැයි පුරෝකථනය කර තිබේ. එළඹෙන අයවැය යෝජනා සකස් කිරීමේදී වඩාත් නිවැරදි දත්ත පද්ධතියක අවශ්‍යතාව ආර්ථික විශ්ලේෂකයින්ගේද අවධානයට ලක්ව ඇති කරුණකි.
විපක්ෂ නායකවරයාගේ සම්පූර්ණ ප්‍රකාශය ඇතුළත් වීඩියෝව
වැඩිදුර කියවීම සඳහා මූලාශ්‍ර:
ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකු සංඛ්‍යාලේඛන ප්‍රකාශන: Central Bank of Sri Lanka - Economic and Social Statistics
ලෝක බැංකු දරිද්‍රතා දර්ශක සහ වාර්තා: World Bank Poverty & Equity Data - Sri Lanka
