රටේ දැවැන්ත යටිතල පහසුකම් ව්‍යාපෘති සම්පූර්ණයෙන්ම රාජ්‍ය භාණ්ඩාගාරයේ ණය සහ මුදල් මත පදනම්ව ක්‍රියාත්මක කිරීමේ පැරණි ක්‍රමවේදයෙන් බැහැරව, සක්‍රීය පෞද්ගලික ප්‍රාග්ධනය ආකර්ෂණය කරගැනීමේ මූලෝපායික ප්‍රතිපත්තියකට රජය ප්‍රවේශ වී තිබේ.
රාජ්‍ය ආයෝජන ක්ෂේත්‍රයට පෞද්ගලික ප්‍රාග්ධනය යොමුකිරීමේ අරමුණින් මෙම පියවර ගත් බව කැබිනට් මාධ්‍ය ප්‍රකාශක වෛද්‍ය නලින්ද ජයතිස්ස පෙන්වා දෙයි. මේ හරහා මෙතෙක් පැවති සංකීර්ණ ව්‍යාපෘති ව්‍යුහයන් විධිමත් කිරීමත්, රාජ්‍ය-පෞද්ගලික හවුල්කාරිත්වය (PPP) විධිමත් නීතිමය පදනමකට යටත් කිරීමත් ප්‍රධාන අරමුණ වී ඇත.
නව නියෝජිතායතනය සහ පැරණි ගිවිසුම් සමාලෝචනය
රාජ්‍ය-පෞද්ගලික හවුල්කාරිත්වයන් නියාමනය කිරීම සඳහා ව්‍යවස්ථාපිත බලතල සහිත ජාතික රාජ්‍ය-පෞද්ගලික හවුල්කාරිත්ව නියෝජිතායතනයක් (NAPPP) පිහිටුවීමේ නව පනත් කෙටුම්පත මේ වන විට පාර්ලිමේන්තු අනුමැතිය සඳහා යොමුව තිබේ.
මුදල් අමාත්‍යාංශය සහ ආයෝජන මණ්ඩලය (BOI) එක්ව, වාණිජමය වශයෙන් ප්‍රායෝගික නොවන පැරණි ව්‍යාපෘති සැලසුම් ප්‍රතිසංස්කරණය කරමින් සිටියි. බිම් මට්ටමේ ක්‍රියාත්මක වන ව්‍යාපෘතිවල සැබෑ වාණිජ ශක්‍යතාව දැඩිව පරීක්ෂා කිරීම මෙහි මූලික පියවරකි.
කොළඹ වරාය සංකීර්ණය සහ ටෙක්නෝ පාර්ක්
මෙම නව ප්‍රතිපත්තිමය වෙනස ප්‍රබලවම දක්නට ලැබෙන්නේ කොළඹ වරාය සැපයුම් මධ්‍යස්ථාන (Logistics Hub) පරිශ්‍රයේය. ඉඩම් වෙන්කිරීම්වලදී සිදුව ඇතැයි සැලකෙන ක්‍රියාපටිපාටිමය දෝෂ හේතුවෙන් එහි පැවති ආයතනික ගිවිසුම් යළි විමර්ශනයට ලක් කර තිබේ.
පාර්ලිමේන්තුව අමතමින් වරාය අමාත්‍ය බිමල් රත්නායක සඳහන් කළේ ආයෝජන දිරිමත් කළද, ගිවිසුම්වල විනිවිදභාවය තහවුරු විය යුතු බවයි. විධිමත් ක්‍රමවේදවලින් බැහැරව සිදුවන ගනුදෙනු ඉදිරියේදී පැමිණෙන විදේශ ආයෝජකයින් අධෛර්යමත් කිරීමට හේතු විය හැකි බවද ඔහු පැහැදිලි කළේය.
කලාපීය තාක්ෂණ උද්‍යාන (Techno Parks) හතරක් සඳහා ජාත්‍යන්තර ආයෝජකයින් ආකර්ෂණය කරගැනීමට අවදානම් කළමනාකරණය පෙරදැරි කරගත් සහන ආකෘති (Concession modeling) හඳුන්වා දීමට ආයෝජන මණ්ඩලය මේ වන විට පියවර ගෙන ඇත.
මූල්‍ය හිඟය සහ රජයේ නව අවදානම් කළමනාකරණය
ශ්‍රී ලංකාව මීට පෙර බලශක්ති ක්ෂේත්‍රය කේන්ද්‍ර කරගනිමින් ඩොලර් බිලියන පහකට අධික වටිනාකමකින් යුත් රාජ්‍ය-පෞද්ගලික ව්‍යාපෘති 179ක් ක්‍රියාවට නංවා ඇති බව ආර්ථික දත්ත පෙන්වා දෙයි.
වර්තමාන රාජ්‍ය ආයෝජන වැඩසටහනේ මුදල්වලින් අඩකට ආසන්න ප්‍රමාණයක් වෙන්ව ඇත්තේ ග්‍රාමීය මාර්ග, රෝහල් සහ පානීය ජල යෝජනා වැනි වාණිජමය නොවන අත්‍යවශ්‍ය මහජන සේවා සඳහාය. මේ හේතුවෙන් කොළඹ වරාය නගරය (Port City) සහ ජාතික බලශක්ති ක්ෂේත්‍රයේ දැවැන්ත වාණිජ ව්‍යාපෘති සඳහා පෞද්ගලික ප්‍රාග්ධනය අත්‍යවශ්‍ය සාධකයක් වී තිබේ.
නව රාජ්‍ය මූල්‍ය කළමනාකරණ රාමුව යටතේ භාණ්ඩාගාරය අනුගමනය කරන්නේ 'අවම ශක්‍යතා පරතර අරමුදල්' (Minority Viability Gap Funding) ක්‍රමයකි. එනම්, රජය මූලික ඉඩම් සහ යටිතල පහසුකම් සපයන අතර, ඉදිකිරීම් පිරිවැය සහ දිගුකාලීන ණය බරෙහි පූර්ණ අවදානම පෞද්ගලික සමාගම් විසින් දැරිය යුතුය.
කහටගහ මිනිරන් පතල සහ යාපනය අපජල පිරිපහදු ව්‍යාපෘතිය ඇතුළු ටෙන්ඩර් රැසක් මේ වන විට ජනාධිපති අධීක්ෂණ ඒකකය යටතේ පවතින අතර, මෙරට ආර්ථික පුනර්ජීවනය රඳා පවතින්නේ මෙම විනිවිදභාවය තුළින් ජාත්‍යන්තර ආයෝජක විශ්වාසය දිනාගැනීම මතය.
මූලාශ්‍ර සබැඳි :
Ministry of Finance - Sri Lanka (Public Private Partnership Framework)
Board of Investment of Sri Lanka (Infrastructure & Strategic Projects)