නිලධාරීන්ගේ අභිමතය නැති කරමින් 80%ක් බඩු ඩිජිටල් ක්‍රමයට (Green Channel) ස්වයංක්‍රීයව නිදහස් කිරීමට පියවර
වංචා නැවැත්වීමට BOI විශේෂ ආර්ථික කලාපවල (SEZ) පාලනයත් රේගුව තමන් සන්තකයට ගනී
ජාත්‍යන්තර මුල්‍ය අරමුදලේ (IMF) කොන්දේසි සහ ප්‍රතිසංස්කරණ හමුවේ ශ්‍රී ලංකා රේගුව 2026 වසරේ මුල් දින 132 ඇතුළත රුපියල් ට්‍රිලියනයක (Rs. 1 Trillion) ආදායම් සීමාව පසු කරමින් මෙරට ඉතිහාසයේ සුවිශේෂී මූල්‍ය සන්ධිස්ථානයක් සනිටුහන් කර තිබේ.
මෙම වාර්තාගත ආදායම් වර්ධනයත් සමඟ රේගුවේ සිදුවන මහා පරිමාණ දූෂණ සහ අල්ලස් තිප්පොළවල් වසා දැමීම සඳහා සියවස් ගණනාවක් පැරණි රේගු ආඥාපනත මුළුමනින්ම සංශෝධනය කිරීමට ද කැබිනට් අනුමැතිය හිමිව ඇත.
රේගුව, දේශීය ආදායම් සහ සුරාබදු දෙපාර්තමේන්තු (Revenue Departments) යනු මෙරට රාජ්‍ය ආදායම හොරකම් කරන ප්‍රධානතම මූලාශ්‍ර බවට දීර්ඝ කාලීන චෝදනා පවතී. ජූනි මාසයේ මුල් සතිය වන විට රේගුව රුපියල් ට්‍රිලියන 1.21ක ආදායමක් උපයා ඇත්තේ භාණ්ඩාගාරය දුන් ඉලක්කවලට වඩා රුපියල් බිලියන 133ක් ඉහළින් සිටිමිනි.
ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලය විසින් ජාතික දූෂණ විරෝධී ක්‍රියාකාරී සැලැස්ම (NACAP 2025–2029) ක්‍රියාත්මක කරමින්, නිලධාරීන්ට මැනුවල් ක්‍රමයට (Manual discretion) බඩු නිදහස් කිරීමට ඇති බලතල නැති කිරීම මෙතෙක් පැවති අල්ලස් මාෆියාව බිඳදැමීමට හේතු වී ඇත.
රේගුව ඩිජිටල් කරන ප්‍රධාන පියවර 3ක්
80%ක් ස්වයංක්‍රීයව නිදහස් කිරීම:
ලේඛන පරීක්ෂාවේදී නිලධාරීන් සහ ව්‍යාපාරිකයන් මුහුණට මුහුණ හමුවීම (Face-to-face interaction) අවම කර, "Green Channel" ක්‍රමවේදය හරහා නීත්‍යනුකූල ආනයන තොගවලින් 80%ක්ම කිසිදු මානව මැදිහත් වීමකින් තොරව ස්වයංක්‍රීයව නිදහස් කිරීම.
සියවස් පැරණි නීති වෙනස් කිරීම:
බ්‍රිතාන්‍ය යුගයේ සිට පැවතෙන යල්පැනගිය රේගු ආඥාපනත (Customs Ordinance) වෙනස් කිරීම සඳහා නීති කෙටුම්පත් කරන්නා වෙත කැබිනට් මණ්ඩලය නිල වශයෙන් උපදෙස් දී තිබීම.
BOI කාන්දුව වසා දැමීම:
ආයෝජන මණ්ඩල (BOI) සීමාවන් තුළ සිදුවන බදු පැහැර හැරීම් නැවැත්වීම සඳහා, විශේෂ ආර්ථික කලාපවල (SEZ) භාණ්ඩ පාලනය සහ නිෂ්කාශන කටයුතු (Customs Control) පියවරෙන් පියවර රේගු යටතට පැවරීම සඳහා වන අවබෝධතා ගිවිසුම (MOU) අවසන් කිරීම.
වාහන ආනයන බදු සීමා කිරීම් නිසා 2025 වසරේ ලැබූ රුපියල් ට්‍රිලියන 2.55ක ආදායමට වඩා 2026 වසරේ ඉලක්කය (රුපියල් ට්‍රිලියන 2.20) තරමක් අඩු අගයක් ගත්තද, රේගුව දැනට පෙන්වන වේගය ආර්ථික ස්ථාවරත්වයට ඉතා යහපත්ය.
දේශපාලන සහ ආර්ථික විද්වතුන් පෙන්වා දෙන්නේ ආදායම් පෙන්වීමෙන් පමණක් රේගුවේ අභ්‍යන්තර දූෂණය මුළුමනින්ම නැති කළ නොහැකි බවයි. අලුතින් පිහිටුවා ඇති අභ්‍යන්තර විමර්ශන ඒකක (Internal Affairs Units) සැබවින්ම ස්වාධීන කර, වටිනාකම් අඩු කර පෙන්වන (Under-invoicing) මහා පරිමාණ හොර ජාවාරම්කරුවන්ට දේශපාලන සබඳතා නොබලා දඬුවම් දිය හැකි ශක්තිමත් නෛතික ව්‍යුහයක් ඉදිරි මාස කිහිපය තුළ පවත්වාගෙන යාම රජයේ සැබෑ අභියෝගය වනු ඇත.
මුලාශ්‍රය :
Record Customs revenue fuels digital and anti-graft drive
