ඒ සඳහා මැදිහත් වන ලෙස ප්‍රමුඛ පෙළේ දෙමළ ලේඛකයකු ශ්‍රී ලංකාවේ නිල මානව හිමිකම් නිරීක්ෂණ ආයතනයෙන් ඉල්ලා තිබේ.
යුද්ධයෙන් පීඩාවට පත් වන්නි ප්‍රදේශයේ සිටින එම ලේඛකයාගේ දෙමළ කෘති හතරක පිටපත් 300කට අධික ප්‍රමාණයක් රේගු නිලධාරීන් විසින් අත්අඩංගුවට ගෙන මසකට වැඩි කාලයක් කොළඹ වරායේ රඳවා තබා ගෙන තිබුණි.
තම අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමේ නිදහස උල්ලංඝනය කිරීමට එරෙහිව ලේඛක ප්‍රදීපන් දීපචෙල්වන් අඟහරුවාදා (21) ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාව (HRCSL) වෙත පැමිණිල්ලක් ගොනු කළේය.
බුද්ධ ශාසන, ආගමික හා සංස්කෘතික කටයුතු අමාත්‍යාංශයේ කලා මණ්ඩලය සහ ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශයේ නිර්දේශය මත ‘எழுத்தால் நான் யுத்தம் செய்கிறேன்’ (අකුරෙන් මම යුද වදිමි) සහ ‘இப்போதும் இங்கே இரண்டு தேசங்கள்தான்’ (තවමත් මෙහි රටවල් දෙකකි) යන කෘති දෙක රාජසන්තක කර ඇත. අනෙක් කෘති දෙක මුදා හැර තිබේ.
මසකට වැඩි පීඩාකාරී කාලයකින් පසු නිදහස් කිරීමට අවසර ලැබුණු කෘති දෙක වන්නේ ‘பயங்கரவாதி’ (ත්‍රස්තවාදියා) සහ සයනයිඩ් ය. අත්අඩංගුවට ගත් පොත්වල “දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 120 වැනි වගන්තිය සමඟ කියවිය යුතු රේගු ආඥාපනතේ (235 වැනි පරිච්ඡේදය) ‘ආ’ උපලේඛනය යටතේ දඬුවම් ලැබිය හැකි ක්‍රියාවන්ට මග පෑදිය හැකි කරුණු ඇතුළත් බව සොයාගෙන ඇති බැවින් ඒවා නිදහස් කළ නොහැකි” යැයි රේගු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් සීවලී අරුක්ගොඩ සඳුදා දිනයේදී ආනයනකරු වෙත ලිපියක් යොමු කරමින් සඳහන් කළේය.
ශ්‍රී ලංකාවේ දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 120 වැනි වගන්තියට අනුව, ශ්‍රී ලංකාවේ ජනතාව අතර ‘අසමගිය ඇති කිරීම හෝ ඇති කිරීමට තැත් කිරීම’ වසර දෙකක සිරදඬුවම් නියම කළ හැකි වරදකි. ශ්‍රී ලංකාවේ රේගු නීතිය ගොඩනැගී ඇත්තේ රේගු ආඥාපනත (235 වැනි පරිච්ඡේදය) මත ය.
රඳවා ගත් එක් කෘතියක ලේඛක දීපචෙල්වන් ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන ධාරාවේ මාධ්‍ය ආයතන කිහිපයකට ලබා දුන් සම්මුඛ සාකච්ඡා ඇතුළත් වේ. අනෙක් කෘතිය ‘ද හින්දු’ සහ ‘විකටන්’ ඇතුළු ප්‍රමුඛ පෙළේ ඉන්දීය පුවත්පත්වල පළ වූ ඔහුගේ ලිපි එකතුවකි. ඒවා මුද්‍රිතව හෝ අන්තර්ජාලය හරහා ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට ශ්‍රී ලංකාවේ ආරක්ෂක බලධාරීන් හෝ සංස්කෘතික නියාමකයින් මින් පෙර කිසිදු විරෝධයක් දක්වා නොතිබුණි.
ප්‍රබන්ධ කෘති නිදහස් කළ යුතු වුවද, මතවාද සහ තොරතුරු අඩංගු ප්‍රකාශන පරීක්ෂාවට ලක් කළ යුතු බව ශ්‍රී ලංකා ජාතික කලා මණ්ඩලයේ නිලධාරීහු ප්‍රකාශ කරති.
මූලික තහනමෙන් පසුව රාජ්‍ය රූපවාහිනි නාළිකාවක අදහස් දක්වමින්, ජාතික කලා මණ්ඩලයේ ප්‍රධානී කීර්ති වැලිසරගේ සහ විධායක කමිටු සාමාජික ආචාර්ය සුනිල් විජේසිරිවර්ධන කියා සිටියේ, අත්අඩංගුවට ගත් කෘතිවල ‘වෙහෙස වී දිනාගත් සංහිඳියාවට’ හානි කරන ව්‍යාජ දත්ත සහ බෙදුම්වාදී මතවාද ඇතුළත් බවයි. මෙම සිංහල ලේඛකයන් දෙදෙනාම දෙමළ භාෂාවෙන් ලේඛනයේ හෝ භාෂණයේ යෙදෙන බවක් දැනගන්නට නැත. මෙම තහනමට විරෝධය පළ කරමින් කිවිඳියක සහ සිවිල් ක්‍රියාකාරිනියක වන කල්පනා මාලතී ඇම්බ්‍රෝස් කමිටුවෙන් ඉල්ලා අස්වූවාය.
දෙමළ භාෂාව කියවීමට නොහැකි බව පිළිගන්නා බලධාරීන් සහ සාහිත්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රඛලයන් දීපචෙල්වන්ගේ දැඩි දෝෂ දර්ශනයට ලක්විය. ‘සංහිඳියාවක්’ ආරක්ෂා කිරීමේ මුවාවෙන් මර්දනය දිගටම කරගෙන යාම සඳහා ඔවුන් කුමන්ත්‍රණය කරන බව ඔහු ප්‍රකාශ කළේය
“දෙමළ ලේඛකයෙක් ලිව්වොත්, දෙමළ බාසාවෙන් පොතක් තිබුනොත්, ඒක රටේ සංහිදියාවට බාධාවක්, සමගියට හානියක් කියලා බලන දෘෂ්ටිය තමයි ජාතිවාදී වෙන්නේ, වෙනස්කොට සැලකීමක් වෙන්නේ. මේක තමයි ශ්‍රී ලංකාවේ දිගින් දිගටම පවත්වාගෙන යන මර්දනකාරී වෙනස්කම් පෑමක් හැටියට තියෙන්නේ. ඒක මේ ආණ්ඩුවත් දිගටම පවත්වාගෙන යනවා කියන එක තමයි ආණ්ඩුවේ මේ පොත් තහංචියෙනුත් එළිදරව් වෙන්නේ,” යනුවෙන් මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාවේ යාපනය ශාඛාවට සිය පැමිණිල්ල ඉදිරිපත් කිරීමෙන් පසු ලේඛකයා මාධ්‍යවේදීන් හමුවේ කියා සිටියේය.
