පුනර්ජනනීය බලශක්ති සංක්‍රාන්තිය වේගවත් කිරීමට ලංකා වාණිජ මණ්ඩලයෙන් විශේෂ පාර්ශ්වකරුවන්ගේ සමුළුවක්!

* හිරු ශක්තිය (Solar) සහ ගබඩා පද්ධති (Storage) ප්‍රචලිත කරමින් ඛනිජ තෙල් මත යැපීම අවම කිරීමට යෝජනා

ශ්‍රී ලංකාවේ නැඟී එන විදුලි ඉල්ලුමට සපයමින්, ආනයනික ඛනිජ තෙල් මත පවතින යැපීම අවම කිරීම සහ වඩාත් පහසුවෙන් ප්‍රවේශ විය හැකි තිරසාර බලශක්ති පද්ධතියක් කරා ගමන් කිරීම සඳහා වූ ප්‍රමුඛතා හඳුනාගැනීමේ විශේෂ වටමේස සාකච්ඡාවක් ලංකා වාණිජ මණ්ඩලය විසින් සංවිධානය කර තිබුණි.

"ශ්‍රී ලංකාවේ බලශක්ති සංක්‍රාන්තිය: ගෝලීය වෙළෙඳපොළෙන් ලද උපායමාර්ගික දැක්ම" (Energy Transition in Sri Lanka: Strategic Insights from Global Markets) යන තේමාව යටතේ පැවැති මෙම රාජ්‍ය, පෞද්ගලික, අධ්‍යයන සහ බලශක්ති ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රධානීන්ගේ නියෝජනයෙන් පැවැත්විණි.

හිරු ශක්තිය සහ ගබඩා තාක්ෂණයේ වැදගත්කම

මෙහිදී පුනර්ජනනීය බලශක්ති ක්ෂේත්‍රය ප්‍රසාරණය කිරීමේ ප්‍රධානතම මාධ්‍ය ලෙස හිරු ශක්ති (Solar energy) ව්‍යාපෘති හඳුනා ගැනුණු අතර, ඒ සඳහා සාධාරණ මිලදී ගැනීමේ තාරකා එකඟතා (Tariffs) සහ විධිමත් ප්‍රසම්පාදන යාන්ත්‍රණවල ඇති වැදගත්කම අවධාරණය කෙරිණි. එමෙන්ම, නිෂ්පාදිත අතිරික්ත විදුලිය නැවත පද්ධතියට ලබාදීමේ ජාලගත මීටරකරණය (Net metering) හරහා කර්මාන්ත සහ ව්‍යාපාරික අංශ සෞර ශක්තිය වෙත යොමුකරවා ගත හැකි බව ද සාකච්ඡා විය.

එසේම, සූර්ය බලශක්තිය සමඟ ගබඩා පද්ධති (Battery Energy Storage Systems) භාවිත කිරීම මඟින් ජාතික විදුලිබල පද්ධතියේ ස්ථායීතාව සහ නම්‍යශීලීභාවය තහවුරු කළ හැකි බව දේශකයෝ පෙන්වා දුන්හ.

ප්‍රධාන අභියෝග:
ප්‍රතිපත්තිමය ස්ථාවර භාවයක් නොමැතිකම, විධිමත් නොවන අනුමැති ක්‍රියාවලිය, ඉඩම් අත්පත් කරගැනීමේ ගැටලු, ප්‍රසම්පාදන ප්‍රමාදයන් සහ ජාලගත කිරීමේ සීමා (Grid constraints) බලශක්ති ව්‍යාපෘති ප්‍රමාද වීමට ප්‍රධාන හේතු ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.

ක්ෂේත්‍රය සංවර්ධනය සඳහා යෝජිත ප්‍රධාන පියවර

ප්‍රතිපත්ති සහ නියාමනය:
ආයෝජක විශ්වාසය ගොඩනැඟීම සඳහා ස්ථාවර, පුරෝකථනය කළ හැකි ප්‍රතිපත්ති රාමුවක් සහ විධිමත් නියාමන ක්‍රියාවලියක් සකස් කිරීම.

මූල්‍ය සහ ආයෝජන පහසුකම්:
බලශක්ති ව්‍යාපෘති සඳහා පහසුවෙන් මූල්‍ය පහසුකම් ලබාගැනීමේ යාන්ත්‍රණ සැකසීම සහ පුනර්ජනනීය බලශක්ති උත්පාදකයන් වෙත නියමිත වේලාවට මුදල් ගෙවීම හරහා මූල්‍ය තිරසාරභාවය තහවුරු කිරීම.

යටිතල පහසුකම් නවීකරණය:
ඩිජිටල්කරණය, කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI), දත්ත මධ්‍යස්ථාන සහ විදුලි වාහන (EV) භාවිතය සමඟ ඉහළ යන විදුලි ඉල්ලුමට මුහුණදීම සඳහා ස්මාර්ට් ග්‍රිඩ් (Smart Grids) සහ නවීන තාක්ෂණය යොදාගනිමින් යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය කිරීම.

මානව සම්පත් ප්‍රවර්ධනය:
විශ්වවිද්‍යාල සහ කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රය අතර සමීප සබඳතා වර්ධනය කරමින්, පුනර්ජනනීය සහ ගබඩා තාක්ෂණය පිළිබඳ නිසි පුහුණුවක් සහිත දේශීය ශ්‍රම බලකායක් නිර්මාණය කිරීම.

ශ්‍රී ලංකාව අපේක්ෂා කරන පුනර්ජනනීය බලශක්ති ඉලක්ක වෙත ළඟාවීම සඳහා ප්‍රතිපත්තිමය, නියාමන, මූල්‍යමය සහ යටිතල පහසුකම් යන සෑම අංශයකින්ම ඒකාබද්ධ ක්‍රියාකාරීත්වයක් අත්‍යවශ්‍ය බව මෙම හමුවේදී අවසන් වශයෙන් තීරණය විය.


මුලාශ්‍රය :

Energy sector stakeholders identify priorities to accelerate Sri Lanka’s renewable energy transition