ශ්‍රී ලංකාවේ මුහුදු සීමාවෙන් ඔබ්බෙහි නැංගුරම් ලා තිබෙන ඉරාන තෙල් ප්‍රවාහන නෞකා සඳහා ආහාර සහ පානීය ජලය ඇතුළු අත්‍යවශ්‍ය සැපයුම් ලබාදෙන ලෙස ඉරාන බලධාරීන් කළ ඉල්ලීමක් රජය ප්‍රතික්ෂේප කර තිබේ.
එමෙන්ම, මෙකී නෞකාවන් වෙත වාණිජ සැපයුම් ලබාදීමට කටයුතු කළහොත් ඇමරිකානු ද්විතීයික සම්බාධක (Secondary Sanctions) වලට මුහුණ දීමට සිදුවිය හැකි බවට රජය මෙරට පෞද්ගලික සමාගම් වෙත අවධාරණය කර ඇත.
මුහුදු සීමාවෙන් ඔබ්බෙහි නැව් 47ක්
විදේශ කටයුතු අමාත්‍ය විජිත හේරත් තහවුරු කළ ආකාරයට, මෙරට මුහුදු සීමාවෙන් ඔබ්බෙහි විදෙස් නෞකා 47ක් නැංගුරම් ලා ඇති අතර ඉන් නෞකා 15ක් ඉරානයට අයත් ඒවා බව නිශ්චිතව හඳුනාගෙන තිබේ.
හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධියේ පවතින නාවික අවහිරතා හමුවේ මෙම හිස් බොරතෙල් නෞකාවලට ආපසු යාමට නොහැකි වී ඇත.
මෙම නෞකා පිහිටා ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකාවේ නාවික බලප්‍රදේශයෙන් (Territorial Waters) පිටත බැවින් රජයට ඍජු නීතිමය බැඳීමක් නොමැත.
සාමාන්‍ය ක්‍රමවේදය අනුව මෙවැනි නෞකාවලට ආහාර, ජලය සහ ඉන්ධන සපයනු ලබන්නේ පෞද්ගලික අංශයේ නැව් සේවා සමාගම් මගිනි.
ඇමරිකානු සම්බාධක සහ පෞද්ගලික අංශයේ අවදානම
ඉරාන නෞකා බොහොමයක් ජාත්‍යන්තර සම්බාධක ලැයිස්තුවලට ඇතුළත් කර ඇති බැවින්, දේශීය සමාගම් ඒවාට සේවා සැපයීමේදී බරපතල ආර්ථික අර්බුදයකට මුහුණ දීමේ අවදානමක් පවතී.
යම් හෙයකින් එවැනි සම්බාධකයක් ක්‍රියාත්මක වුවහොත්, අදාළ සමාගම්වලට ඇමරිකානු ඩොලර් ගනුදෙනු භාවිතය අහිමි වීම සහ ජාත්‍යන්තර බැංකු පද්ධතියෙන් (US Banking System) ඉවත් කරනු ලැබීමේ අවදානම මතු වේ. එබැවින් පෞද්ගලික අංශය උපරිම විමසිලිමත්භාවයකින් යුතුව කටයුතු කළ යුතු බව අමාත්‍යවරයා පෙන්වා දෙයි.
විදේශ අමාත්‍යංශයේ නිල ස්ථාවරය
නෞකාවලට සැපයුම් නොදෙන ලෙස ඇමරිකාවෙන් කිසිදු නිල බලපෑමක් හෝ නියෝගයක් රජයට ලැබී නොමැති බව විදේශ අමාත්‍යවරයා අවධාරණය කරයි.
රටක් ලෙස තීන්දු ගනු ලබන්නේ ස්වෛරීභාවය සහ අනන්‍යතාව ආරක්ෂා කරගනිමින් බවත්, කාර්ය මණ්ඩලයේ ජීවිත ආරක්ෂාව වැනි සැබෑ මානුෂීය හදිසි අවශ්‍යතාවක් (Humanitarian grounds) මතු වුවහොත් ඒ සම්බන්ධයෙන් අවශ්‍ය පරිදි මැදිහත් වන බවත් අමාත්‍යවරයා පැහැදිලි කර ඇත.
වැඩිදුර කියවීම සඳහා මූලාශ්‍ර:
Sunday Times වාර්තාව: Lanka rejects Iran’s food-and water-request for stranded vessels
Ada Derana: No US pressure on Sri Lanka over Iranian vessels - Foreign Minister