CEDAW ඉතිහාසයේ අඛණ්ඩව දෙවැනි වරටත් තේරී පත් වූ පළමු ශ්‍රී ලාංකික අපේක්ෂකයා ලෙස වාර්තාවක්
හාවඩ් සහ පෙන්සිල්වේනියා නීති පීඨ නියෝජනය කරන මහාචාර්ය රංගිතාගේ වසර 30ක ජාත්‍යන්තර කාන්තා අයිතිවාසිකම් දායකත්වය
නිව්යෝර්ක් හි එක්සත් ජාතීන්ගේ මූලස්ථානයේදී පැවැති එක්සත් ජාතීන්ගේ CEDAW (කාන්තාවන්ට එරෙහි සියලු ආකාරයේ වෙනස්කොට සැළකීම් තුරන් කිරීමේ කමිටුව) සම්මුතියේ රාජ්‍ය පාර්ශවයන්ගේ 24 වැනි රැස්වීමේදී, ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කළ මහාචාර්ය රංගිතා ද සිල්වා ද අල්විස් ලෝකයේ වැඩිම ඡන්ද සංඛ්‍යාවක් ලබාගනිමින් එම කමිටුවට අඛණ්ඩව දෙවැනි වරටත් තේරී පත්වී ඇත.
මැතිවරණයට ඉදිරිපත් වූ අපේක්ෂකයින් 20 දෙනා අතුරින් කමිටුව සඳහා සාමාජිකයින් 12 දෙනෙකු තෝරාගත් අතර, එහිදී ඡන්දය ප්‍රකාශ කළ සාමාජික රටවල් 187න් රටවල් 144කම ඉහළම මනාපය ශ්‍රී ලංකාවට හිමි විය.
ලොව පුරා කාන්තා අයිතිවාසිකම් සහ සමාන නියෝජනය පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර සම්මුතීන් අධීක්ෂණය කරන 23 දෙනෙකුගෙන් යුත් මෙම ස්වාධීන උත්තරීතර ආයතනයට, ලංකාවෙන් ඉදිරිපත් වූ අපේක්ෂකයෙකු ඉහළම ගෝලීය මනාපයෙන් තේරී පත්වීම රටක් ලෙස ජාත්‍යන්තර රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ක්ෂේත්‍රය තුළ ලැබූ ප්‍රබල ජයග්‍රහණයකි. විශේෂයෙන්ම CEDAW කමිටුවට ලාංකිකයෙකු අඛණ්ඩව දෙවැනි වරටත් තේරී පත් වූ ප්‍රථම අවස්ථාව මෙය වේ.
මහාචාර්ය රංගිතා සහ ශ්‍රී ලංකාවේ භූමිකාව
ජාත්‍යන්තර වෘත්තීය පසුබිම:
මහාචාර්ය රංගිතා ද සිල්වා ද අල්විස් වර්තමානයේදී ද ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ පෙන්සිල්වේනියා විශ්වවිද්‍යාලයේ නීති විද්‍යාලයේ ජාත්‍යන්තර කටයුතු පිළිබඳ සහකාර පීඨාධිපතිනිය ලෙසත්, මානව හිමිකම් සඳහා වූ ගෝලීය ආයතනයේ අධ්‍යයන අධ්‍යක්ෂවරිය ලෙසත් කටයුතු කරයි. කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයෙන් නීති උපාධිය ද, හාවඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් නීතිපති සහ ආචාර්ය උපාධි ද ලබා ඇති ඇය, ජාත්‍යන්තර කාන්තා මානව හිමිකම් ක්ෂේත්‍රයේ වසර 30කට අධික ප්‍රායෝගික පළපුරුද්දක් සහිත විශේෂඥවරියකි.
කමිටුවට තේරී පත් වූ සෙසු රටවල්:
මෙවර මැතිවරණයේදී ශ්‍රී ලංකාවට අමතරව කැනඩාව, ස්පාඤ්ඤය, මෙක්සිකෝව, කියුබාව, ඊජිප්තුව, එස්තෝනියාව, අසර්බයිජානය, මොන්ගෝලියාව, නයිජීරියාව, උගන්ඩාව මෙන්ම ඇන්ටිගුවා සහ බාබුඩා යන රටවල් ද කමිටුවේ සෙසු සාමාජිකත්වයන් සඳහා තේරී පත්වූහ.
ලාංකීය නියෝජනයේ ඉතිහාසය:
ශ්‍රී ලංකාව 1981 වසරේදී මෙම සම්මුතියේ රාජ්‍ය පාර්ශවකරුවෙකු බවට පත් වූ තැන සිට මේ දක්වා ලාංකීය විශේෂඥවරියන් තිදෙනෙකු CEDAW කමිටුව නියෝජනය කර ඇත. මීට පෙර 1982-1986 කාලයේදී විනීතා ජයසිංහත්, 1999-2002 කාල සීමාව තුළ මහාචාර්ය සාවිත්‍රි ගුණසේකර ත් මෙලෙස සාමාජිකත්වය දරා තිබේ.
මෙම නව පත්වීම හරහා 2023-2026 පළමු වාරයේ නිල කාලයෙන් පසුව, ඉදිරි වාරය සඳහා ද ගෝලීය වශයෙන් කාන්තා අයිතිවාසිකම් ප්‍රවර්ධනය කිරීම, සුරැකීම සහ සම්මුතිය ක්‍රියාත්මක කිරීම අධීක්ෂණය කිරීමේ ජාත්‍යන්තර වගකීම මහාචාර්ය රංගිතා ද සිල්වා ද අල්විස් වෙත පැවරේ.
