පරිගණක පද්ධතිය බිඳවැටීමෙන් ලේ දන්දුන් තොරතුරු යළිත් අතින් ලියන තත්ත්වයක්.
ලේ බැංකුව ඩිජිටල් කළ වෛද්‍යවරයාගේ සත්කාරය
ශ්‍රී ලංකාවේ සමස්ත සෞඛ්‍ය පද්ධතිය තුළ වඩාත්ම සංවේදී හා කාර්යක්ෂම ආයතනයක් ලෙස සැලකෙන ජාතික රුධිර පාරවිලයන සේවය (NBTS) සතුව පැවති ප්‍රධාන පරිගණක දත්ත පද්ධතිය මේ වන විට බරපතළ අර්බුදයකට මුහුණ දී ඇති බවට තොරතුරු වාර්තා වේ. රුධිර දායකයාගේ ලියාපදිංචියේ සිට රෝගියා වෙත රුධිරය ලබාදීම දක්වා වූ සමස්ත ක්‍රියාවලිය ඩිජිටල්කරණය කරමින් ක්‍රියාත්මක වූ 'Blood Bank Management System' (BBMS) පද්ධතිය මෙලෙස ගැටලුවකට මුහුණ පා තිබේ.
ජාතික රුධිර පාරවිලයන සේවයේ නිල ලේඛනවලට අනුව මෙම පද්ධතිය වෛද්‍ය පුෂ්පික ද සිල්වා විසින් වසර ගණනාවක් පුරා සිය පෞද්ගලික ශ්‍රමය සහ කාලය වැය කරමින් නිර්මාණය කර, ජාතික ලේ බැංකුව වෙත පූර්ණ වශයෙන් නොමිලේ පරිත්‍යාග කරන ලද්දකි. මෙරට වාර්ෂිකව සිදුවන 450,000 කට අධික රුධිර පරිත්‍යාග සහ රෝගී අවශ්‍යතා කාර්යක්ෂමව සම්බන්ධීකරණය කරනු ලැබුවේ මෙම මෘදුකාංගය මඟිනි.
මතුව ඇති ටෙන්ඩර් අර්බුදය සහ විරෝධය
ප්‍රවීණ මාධ්‍යවේදී සරෝජ් පතිරණ විසින් 'සරෝජ් සමග සංදේශය' යූටියුබ් නාලිකාව ඔස්සේ ඉදිරිපත් කරන ලද ගවේෂණාත්මක වාර්තාවකට අනුව, වසර පහකට අධික කාලයක් කිසිදු අය කිරීමකින් තොරව පවත්වාගෙන ආ මෙම පද්ධතිය නඩත්තු කිරීම වෙනුවෙන් පෞද්ගලික අංශය වෙත කොන්ත්‍රාත්තුවක් ලබාදීමට අදාළව ටෙන්ඩර් කැඳවීමක් සිදුව ඇති බව අනාවරණය වේ.
මීට පෙර රජයේ මුදල් විශාල ප්‍රමාණයක් වැය කරමින් විවිධ පාර්ශ්ව හරහා මෙවැනි පද්ධතියක් ස්ථාපිත කිරීමට උත්සාහ කළ ද එය අසාර්ථක වූ පසුබිමක, ස්වේච්ඡාවෙන් ඉදිරිපත් වී මෙම පද්ධතිය ගොඩනැඟූ වෛද්‍යවරයා පසෙකලා මෙවැනි ටෙන්ඩර් පටිපාටියක් දියත් කිරීම සම්බන්ධයෙන් වෛද්‍ය ක්ෂේත්‍රය තුළ මෙන්ම සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ ද දැඩි කතාබහක් නිර්මාණය වී ඇත. විශේෂයෙන්ම වෛද්‍ය පුෂ්පික ද සිල්වාගේ බිරිඳ විසින් තබන ලද සමාජ මාධ්‍ය සටහනක් උපුටා දක්වමින් මෙම ගනුදෙනුව පිටුපස නිශ්චිත වාණිජ අවශ්‍යතාවක් පවතින බවට චෝදනා එල්ල වෙමින් පවතී.
දත්ත පද්ධතිය අක්‍රිය වීම සහ මතුව ඇති අවදානම
මෙම පසුබිම හමුවේ වෛද්‍ය පුෂ්පික ද සිල්වා පද්ධතියේ නඩත්තු කටයුතුවලින් ඉවත් වීමත් සමඟ, සෞඛ්‍ය බලධාරීන් විසින් පද්ධතියට පිවිසීමේ අවස්ථාව ද අවහිර කර ඇති බවට වාර්තා පළ වේ. ඉන් අනතුරුව පද්ධතිය ‘හැක්’ වී ඇති බව පවසමින් එය සම්පූර්ණයෙන්ම අක්‍රිය කර ඇති අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස රුධිර බැංකුවේ දත්ත සටහන් කිරීම යළිත් පැරණි ක්‍රමයට අතින් ලියන ලේඛන මඟින් සිදු කිරීමට සිදුව ඇති බව ද එම වාර්තාවෙන් පෙන්වා දෙයි.
මෙවැනි ඩිජිටල් දත්ත පද්ධතියක් බිඳවැටීම හුදෙක් පරිපාලනමය ගැටලුවක් පමණක් නොව, හදිසි රෝගීන්ට අවශ්‍ය රුධිර කාණ්ඩ කඩිනමින් හඳුනාගැනීම සහ තත්ත්ව පාලනය සම්බන්ධයෙන් සෘජු බලපෑමක් එල්ල කළ හැකි සංවේදී තත්ත්වයකි.
විනිවිදභාවය සහ බලධාරීන්ගේ වගකීම
රාජ්‍ය සෞඛ්‍ය සේවයේ පවතින සම්පත් හිඟය මධ්‍යයේ දේශීය විශේෂඥ දැනුම උපයෝගී කරගනිමින් නිර්මාණය කළ වටිනා මහජන දේපළක් ආරක්ෂා කරගැනීම රජයේ මෙන්ම සෞඛ්‍ය බලධාරීන්ගේ ද ප්‍රමුඛ වගකීමක් ලෙස විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති. පද්ධතියේ අඛණ්ඩ පැවැත්ම, රෝගීන්ගේ සහ රුධිර දායකයන්ගේ දත්තවල රහස්‍යභාවය සුරැකීම මෙන්ම රාජ්‍ය අරමුදල් නාස්ති නොවන අයුරින් විනිවිදභාවයෙන් යුතුව මෙම ගැටලුව නිරාකරණය කරගැනීම බලධාරීන් හමුවේ ඇති ප්‍රධාන අභියෝගයයි.
වැඩිදුර තොරතුරු සඳහා මතු පලවන 'Sandeshaya by Saroj - සරෝජ් සමග සංදේශය' ගවේෂණාත්මක වීඩියෝ වැඩසටහන නරඹන්න
