ශ්‍රී ලංකාව ආපසු ගෙවිය යුතු දෙස් විදෙස් ණය ගැන මුදල් ලේකම්ගෙන් අනාවරණයක්

රටට ණය නොවන මුදල් ගලා ඒම් වැඩි කර ගනිමින් ආර්ථිකය වර්ධනය කළ යුතු බව මුදල් හා ක්‍රම සම්පාදන අමාත්‍යංශයේ ලේකම් කේ.එම්. මහින්ද සිරිවර්ධන  අවධාරණය කළේය.

විදේශීය ණය ප්‍රතිව්‍යුහගතකරණය කිරීම ඇතුලු ඉදිරි ආර්ථික කටයුතු සැලසුම් කර ඇති පරිදිම සිදු වුවහොත් වසර 2028 නිමාවන විට ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය ආදායම දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයේ ප්‍රතිශතයක් ලෙස 15.4% දක්වා වැඩිකර ගත හැකි බවද ඔහු පෙන්වා දෙයි.

ඊට අමතරව වසර 2028 නිමාවන විට මෙරට දළ විදේශීය නිල සංචිතය එක්සත් ජනපද ඩොලර් බිලියන 15.1ක් දක්වා වැඩිවනු ඇතැයිද ලේකම්වරයා පවසයි.

මෙවැනි අගයකට රටේ ආර්ථිකය ගමන් කළහොත් ආපසු ගෙවීමට ඇති ණය හා වාරික මුදල් කිසිදු අපහසුතාවයකින් තොරව පියවා දැමීමට ශ්‍රී ලංකාවට හැකිවන බවද ලේකම්වරයා කියයි.

එවැනි සාර්ථක ගමනක් කරා ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකය රැගෙන යාමට අනිවාර්යයෙන්ම බාහිර බලපෑම් වලට නතු නොවී සහ බාහිර කම්පනයන්ට ඔරොත්තුදීමේ හැකියාව වැඩිදියුණු කර ගත යුතුය.

එහිදී,

* ශ්‍රී ලංකාව රටේ ආනයන අපනයන ආදායම අනිවාර්යයෙන්ම වැඩකර ගත යුතුය.

* ඊට අමතරව සෘජු විදේශ ආයෝජන ළගාකර ගත යුතුය.

* රටේ අපනයන ආදායම වැඩිකර ගැනීමේ උපාය මාර්ගික සැලැස්ම ජාත්‍යන්තර වෙළෙඳ ගිවිසුම් සක්‍රියකර ගැනීම හරහා කළ යුතුය.

* ඊට අමතරව ගෝලීය අගය දාමයන් සමග අපගේ නිෂ්පාදන ඒකාබද්ධ කළ යුතුය.

* එහිදී ඇතිවන බලපෑම් බාධක සමනය කර ගනිමින් අපනයන ආදායම වැඩිකර ගැනීමට දියුණු ශ්‍රමය, ඉඩම්, ප්‍රාග්ධනය, ඵලදායිතාවය ඉහළ නංවා ආර්ථිකය ඩිජිටල්කරණය කිරීම වැනි දේ වේගවත්ව කළ යුතුය.

* දැනට නොසලකා හැර තිබෙන කෘෂිකර්මාන්ත අංශයේ සේවා පිළිබඳ අවධානය යොමු කරමින් ඒවා වානිජ ව්‍යාපාර බවට පරිවර්තනය කළ යුතුය. රටට එන ආයෝජන පහසුකිරීම සහ ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා එම ක්ෂේත්‍රයේ පවතින ආයතනවල ප්‍රතිසංස්කරණ කළ යුතුය.

* නීති රීති අළුත් කළ යුතුය. වෙළෙඳ සාකච්ඡා පුළුල් කළ යුතුය. ඵලදායිතාවය ඉහළ නැංවිය යුතුය.

* ඊට අමතරව දූෂණය, නාස්තිය, වංචාව අවම කොට ඒ සඳහා පවතින ආයතනික රාමුව ශක්තිමත් කොට ආයෝජන විශ්වාසය රැකෙන පරිදි එහි පුළුල් ප්‍රණය ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම ශ්‍රී ලංකාවට සැලකිය යුතු මූල්‍ය අවකාශයක් සපයයි.

* භාණ්ඩ, සේවා සහ සෘජු විදේශ ආයෝජන(එෆ්ඩීඅයි) වැනි ණය නොවන ගලා ඒම වැඩි කරන අතරම, මූල්‍ය සහ බාහිර  සහය ලබාගැනීම්  ඒකාබද්ධ කිරීමට අපි ඉදිරි වසර 10 භාවිතා කළ යුතුය.

අමාරුවෙන් උපයාගත් ආර්ථික ස්ථාවරත්වයට හානියක් නොවන පරිදි ආර්ථික වර්ධනය ඉහළ නංවන්නේ කෙසේද? යන්න ඉදිරි ගමනේදී ඇති තීරණාත්මක ප්‍රශ්නය බව පැහැදිලි කරමින් ලේකම්වරයා මේ බව කියා සිටියේය.

ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිමය අවධානය යොමු විය යුත්තේ ඵලදායී, ගෝලීය වශයෙන් තරඟකාරී, වෙළඳාම් කළ හැකි අංශ කෙරෙහිය

 කෘෂිකර්මාන්තය, නිෂ්පාදන හෝ සේවා යන ක්ෂේත්‍ර කුමක් වුවත් ආයෝජන පහසු කිරීම සහ ප්‍රවර්ධනය, වෙළඳ සාකච්ඡා සහ ඵලදායිතාව ඉහළ නැංවීම වැනි ක්ෂේත්‍රවල ආයතනික ප්‍රතිසංස්කරණ අවශ්‍ය වේ.


මෙම ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාමාර්ග ශක්තිමත් ආයතන සමඟ වැඩිදියුණු කළ පාලනයකින් අනුපූරක විය යුතු අතර, මෙම අපේක්ෂිත සංවර්ධනයට අනුපූරක වීමට දූෂණ අවදානම් ආමන්ත්‍රණය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.

ආර්ථික ගමන් පථයේ ගුණාත්මක පෙරළියක අනෙක් අංගය නම් තිරසාරත්වය හුදෙක් ඉලක්කයක් නොවන සුසමාදර්ශයකට මාරු වීමේ අවශ්‍යතාවයයි, නමුත් එය අපගේ ආර්ථික පුනර්ජීවනයේ සහ වර්ධන උපාය මාර්ගයේ පදනමයි.

නිල ද්විපාර්ශ්වික ණය සහ සියලුම බාහිර වාණිජ ණය QSBls වලින් ශ්‍රී ලංකාවේ බාහිර ඩෙල්ට් සේවාව (ප්‍රාග්ධනය සහ පොලී) මෙයට ඇතුළත් වේ (විනිමය කල් ඉකුත්වීමෙන් පසු සැබෑ ෆ්ලෝට්ස් 2024 දෙසැම්බර් 12 වන දින GLB කූපන් ගැලපුම සක්‍රිය කර ඇති බව සලකමින්), CDB (එකඟ වූ ණය) ප්‍රතිකාර), වෙනත්), බහුපාර්ශ්වික ණය (IMF, ලෝක බැංකුව ADB ආදිය) සේවාව බැහැර කර ඇත,

සාමාන්‍ය බහුපාර්ශ්වික ණය සේවාව 2025-2029 දළ වශයෙන් වාර්ෂිකව USD 1.3 වේ.

පශ්චාත්-ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීම යනු IMF මූලික තත්ත්වය යටතේ පවතින ණය ප්‍රතිමූල්‍යකරණයක් සිදු නොකෙරෙන බව උපකල්පනය කරමින් ණය සේවාවයි.

අතීත ප්‍රති ව්‍යුහගත කිරීම. මැක්ස් යනු පවතින ණය සඳහා ප්‍රතිමූල්‍යකරණයක් සිදු නොවන බව උපකල්පනය කරමින් ඉහළම MLB ආපසු ගෙවීමේ සීමාව යටතේ ඇති ණය සේවාවයි.