සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ සහ පුද්ගලික ණය අයදුම්පත් ප්‍රතික්ෂේප වීම් ඉහළට
ශ්‍රී ලංකාවේ බැංකු පද්ධතිය තුළ ණය නිකුත් කිරීමේ වර්ධන වේගය පසුගිය කාර්තුවට සාපේක්ෂව මන්දගාමී වී ඇති බවත්, මූල්‍ය ආයතන ණය සැපයීමේදී වඩාත් විමසිලිමත් හා අවදානම් කළමනාකරණය මුල් කරගත් ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කරමින් සිටින බවත් ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව පවසයි.
ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විසින් නිකුත් කරන ලද 2026 වසරේ දෙවන කාර්තුවට අදාළ 'ණය සැපයුම් සමීක්ෂණ' (Credit Supply Survey) වාර්තාවට අනුව, බලපත්‍රලාභී වාණිජ බැංකු සහ විශේෂිත බැංකු හරහා සමස්ත වෙළෙඳපොළ වෙත ණය සැපයීමේ නැඹුරුව ඉහළ ගොස් ඇතත්, එම වර්ධන වේගය පළමු කාර්තුවට වඩා යම් පාලනයකට ලක්ව තිබේ.
පසුගිය මැයි මාසයේදී ක්‍රියාත්මක වූ මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තිමය තීරණ, උද්ධමනකාරී පීඩනයන් සහ විනිමය අනුපාතිකයේ උච්චාවචනයන් හමුවේ මූල්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ ණය නිකුත් කිරීමේ ප්‍රවණතාව මෙලෙස මධ්‍යස්ථ මට්ටමක පවතින බව වාර්තාව පෙන්වා දෙයි.
ආර්ථික ස්ථාවරත්වය හමුවේ බැංකුවල නව ප්‍රවේශය
වාර්තාවට අනුව, සාර්ව ආර්ථික ස්ථාවරත්වය, වෙළෙඳපොළ ද්‍රවශීලතාව සහ වත්කම්වල ගුණාත්මකභාවය යහපත් මට්ටමක පැවතීම හේතුවෙන් ආයතනික (Corporate), සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ (SME), රාජ්‍ය ව්‍යවසාය (SOE) සහ පුද්ගලික (Retail) යන සියලු අංශ සඳහා ණය ලබාදීමට බැංකු දක්වන කැමැත්ත ධනාත්මක මට්ටමක පවතී. කෙසේ වෙතත්, ඉදිරි තෙවන කාර්තුව පිළිබඳව බැංකු ක්ෂේත්‍රය පළ කර ඇත්තේ තරමක පූර්ව ආරක්ෂණවාදී අදහසකි.
වැඩිබලපාන මෙහෙයුම් පිරිවැය, ගෝලීය භූ-දේශපාලනික අවිනිශ්චිතතා සහ ආනයන/අපනයන පිරිවැය වෙනස්වීම් හමුවේ ඉදිරි මාස කිහිපය තුළ රාජ්‍ය ව්‍යවසායන් සඳහා ණය සැපයීමේ උනන්දුව තවදුරටත් පහළ යා හැකි බව වාණිජ බැංකු අපේක්ෂා කරයි.
ව්‍යාපාරික ණය ඉල්ලුම සහ ව්‍යවසාය ව්‍යාපෘති
දෙවන කාර්තුව තුළදී ද ණය ඉල්ලුම අඛණ්ඩව වර්ධනය වී ඇති අතර, ඒ සඳහා ප්‍රධාන වශයෙන් හේතු වී ඇත්තේ:
| ව්‍යාපාරවල කෙටි කාලීන ක්‍රියාකාරී ප්‍රාග්ධන (Working Capital) අවශ්‍යතා
| උපායමාර්ගික යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය
| පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘති සඳහා රාජ්‍ය ව්‍යවසායන් සිදුකරන ආයෝජන
තෙවන කාර්තුවේදී ද ව්‍යාපාරික අවශ්‍යතා හේතුවෙන් සමස්ත ණය ඉල්ලුම යහපත් මට්ටමක පවතිනු ඇතැයි මූල්‍ය ආයතන විශ්වාසය පළ කරයි.
අක්‍රීය ණය සහ අයදුම්පත් ප්‍රතික්ෂේප වීමේ තත්ත්වය
සමස්තයක් ලෙස පුද්ගලික ණය අංශයේ අක්‍රීය ණය (Non-Performing Loans - NPLs) අඩුවීමක් දක්නට ලැබුණද, ආයතනික, සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ සහ රාජ්‍ය ව්‍යවසාය අංශවල ඇතැම් ණය ගෙවීමේ හැකියාව කෙරෙහි බාහිර පීඩනයන් බලපා තිබේ. කෙසේ වෙතත්, ව්‍යාපාරික මුදල් ප්‍රවාහයන් ශක්තිමත් වීම සහ ක්‍රියාත්මක කෙරෙන ණය ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීමේ ක්‍රමවේද හරහා ඉදිරි කාර්තුවේදී අක්‍රීය ණය මට්ටම් යථා තත්ත්වයට පත්වනු ඇතැයි ගණන් බලා ඇත.
මේ අතර, ණය අයදුම්පත් ප්‍රතික්ෂේප වීමේ ප්‍රවණතාව සම්බන්ධයෙන් ද සමීක්ෂණය කරුණු පැහැදිලි කරයි. මහා පරිමාණ සමාගම් සහ රාජ්‍ය ව්‍යාපෘති සඳහා ඉදිරිපත් වූ යෝජනාවල ගුණාත්මකභාවය ඉහළ යාම නිසා ඒවා ප්‍රතික්ෂේප වීම පහළ ගොස් ඇතත්, සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ ව්‍යවසායකයින් සහ සාමාන්‍ය පුද්ගලික ණය ඉල්ලුම්කරුවන් සම්බන්ධයෙන් දැඩි අවදානම් තක්සේරු කිරීම් (Strict Credit Assessments) ක්‍රියාත්මක කිරීම හේතුවෙන් එම අංශවල අයදුම්පත් ප්‍රතික්ෂේප වීමේ ප්‍රතිශතය ඉහළ ගොස් තිබේ.
මූල්‍ය විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ වෙළෙඳපොළ තුළ ණය සඳහා ප්‍රමාණවත් ඉඩකඩක් පවතින නමුත්, බැංකු පද්ධතිය සිය අවදානම් අවම කරගැනීම සඳහා තෝරාගත් සහ ස්ථාවර මූල්‍ය පදනමක් සහිත ව්‍යාපෘති කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමුකරමින් සිටින බවයි.
මූලාශ්‍රය :
LANKA NEWS : Sri Lanka Banks Turn Cautious as Lending Momentum Slows
