ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය බැංකු පද්ධතිය තුළ වාර්තා වූ දැවැන්තම මූල්‍ය සාපරාධී වංචාවක් සම්බන්ධයෙන් හෝමාගම මහාධිකරණය ඓතිහාසික තීන්දුවක් ප්‍රකාශයට පත් කළේය.
කඩුවෙල ජාතික ඉතිරිකිරීමේ බැංකු (NSB) ශාඛාවේ තැන්පත්කරුවන්ගේ මුදල් රුපියල් කෝටි 13.5කට අධික ප්‍රමාණයක් වංචනිකව ලබාගැනීමේ අධිචෝදනා හතරකට වරදකරු වූ හිටපු ප්‍රධාන මුදල් අයකැමිවරයාට වසර 35ක බරපතළ වැඩ සහිත සිරදඬුවම් නියම වූ අතර, එය වසර 15කින් එකවර ගෙවී යන ලෙස නියම විය.
ඊට අමතරව වංචා කළ සම්පූර්ණ මුදල වන රුපියල් 135,102,975 ක මුදල යළි බැංකුව වෙත ගෙවන ලෙසද, නොගෙවන්නේ නම් තවත් සිව්වසරක සිරදඬුවම් විඳිය යුතු බවටද හෝමාගම මහාධිකරණ විනිසුරු ක්‍රිෂාන්ති අමරතුංග නියෝග කළාය.
වසරක කාලයක් තුළ සිදුවූ මුදල් ගලනය
නීතිපතිවරයා විසින් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කළ සාක්ෂිවලට අනුව මෙම මූල්‍ය අවභාවිතය සිදුව ඇත්තේ 2013 පෙබරවාරි 01 සිට 2014 ජනවාරි 10 දක්වා වූ වසරකට ආසන්න කාලසීමාව තුළය.
බැංකුවට ලැබෙන මහජන තැන්පතු නිල ලේඛනගත කිරීම් මඟහරිමින්, අභ්‍යන්තර පද්ධතියේ දුර්වලතා ප්‍රයෝජනයට ගෙන මෙම මුදල් සාපරාධී ලෙස පෞද්ගලික පරිහරණයට ගෙන ඇති බව නඩු විභාගයේදී තහවුරු විය.
බැංකු ක්ෂේත්‍රයේ ආරක්ෂාව සහ අධීක්ෂණය
රාජ්‍ය බැංකුවක් තුළ මෙවැනි පරිමාණයේ මුදල් අක්‍රමිකතාවක් දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ අනාවරණය නොවී පැවතීම, මෙරට මූල්‍ය ආයතනවල අභ්‍යන්තර විගණන (Internal Audits) සහ ඩිජිටල් අධීක්ෂණ පද්ධතිවල පවතින විශ්වාසනීයත්වය පිළිබඳ බරපතළ ප්‍රශ්නාර්ථයක් මතු කළ අවස්ථාවක් ලෙස මූල්‍ය විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
විශේෂයෙන්ම ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) පාලන විනිවිදභාවය සහ මූල්‍ය විනය පිළිබඳ නිර්දේශ ක්‍රියාත්මක වන වටපිටාවක, මෙවැනි වැරදි සම්බන්ධයෙන් අධිකරණයෙන් දැඩි දඬුවම් නියම වීම මූල්‍ය පද්ධතිය කෙරෙහි මහජන විශ්වාසය තහවුරු කිරීමට ඉවහල් වන සාධකයකි.
ඉදිරියට සිදුවන්නේ කුමක්ද?
* අලාභය අයකර ගැනීම: අධිකරණ නියෝගය පරිදි වැරදිකරු වූ නිලධාරියාගෙන් අදාළ රුපියල් කෝටි 13.5ක වන්දි මුදල අයකර ගැනීමේ නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග බැංකුව විසින් කඩිනම් කළ යුතුව ඇත.
* අභ්‍යන්තර පාලන පද්ධති: තනි නිලධාරියෙකු අතින් විශාල මූල්‍ය ගනුදෙනු අනුමත වීම වැළැක්වීමේ 'ද්විත්ව සත්‍යාපන' (Dual Authorization) පද්ධති වඩාත් ශක්තිමත් කිරීම රාජ්‍ය බැංකු වෙත පැවරෙන ප්‍රධාන වගකීමකි.