සහ දේශපාලන ප්‍රවාහය ද බරපතළ පරිවර්තනයකට ලක්විය යුතු බව පිළිබඳව නාරද බක්මීවැව, දීප්ති කුමාර ගුණරත්න සහ විපුල කරුණාතිලක අතර පැවැත්වුණු සංවාදයකදී සාකච්ඡා විය.
විශේෂයෙන්ම භික්ෂු සංස්ථාව තුළ පවතින නීතිමය රාමුව සහ දේශපාලන ක්‍රියාධරයන්ගේ අභ්‍යන්තර ආත්මීය ලෝකය පිළිබඳව මෙහිදී දීර්ඝ වශයෙන් විමසුමට ලක් කෙරිණි.
සමබිම පක්ෂයේ නායක දීප්ති කුමාර ගුණරත්න අදහස් දක්වමින් ප්‍රකාශ කළේ, 'ජනරජය' (Republic) යන්නෙහි සැබෑ අර්ථය නීතිය ඉදිරියේ සියල්ලන් සමාන වීම වුවද, වර්තමානයේ භික්ෂූන් වහන්සේලා ඇතුළු ආගමික පාර්ශවයන් නීතියට වඩා ඉහළින් සිටින බවක් පෙනෙන්නට ඇති බවයි. "ප්‍රංශ විප්ලවයෙන් පසුව බිහි වූ ජනරජ සංකල්පය තුළ කිසිදු පුද්ගලයෙකුට නීතියෙන් පරිබාහිර වරප්‍රසාද හිමි නොවන නමුත්, ශ්‍රී ලංකාවේ ආගමික සංස්ථාවට ප්‍රාග්ධනය (Capital) බලපෑම් කිරීම නිසා එම තත්ත්වය වෙනස් වී ඇතැයි" දීප්ති මෙහිදී අවධාරණය කළේය.
එසේම, භික්ෂු සංස්ථාව ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම සඳහා දැනට පවතින විහාර දේවාලගම් පනතට වඩා එහා ගිය නව නීතිමය රාමුවක අවශ්‍යතාව ඔහු පෙන්වා දුන්නේය. ගුණදාස අමරසේකරගේ 'අසත්‍ය කතාවක් සහ ප්‍රේමයේ සත්‍ය කතාවක්' යන කෘතිය උපුටා දක්වමින් දීප්ති කුමාර ගුණරත්න සඳහන් කළේ, දේශපාලන ක්‍රියාධරයන් (විශේෂයෙන් ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ වැනි පක්ෂවල සාමාජිකයන්) බාහිරින් පෙන්වන දේශපාලනික ප්‍රතිරූපයට වඩා හාත්පසින්ම වෙනස් ආත්මීය ලෝකයක ජීවත් වන බවයි.
මේ පිළිබඳව වැඩිදුරටත් අදහස් දැක්වූ දේශපාලන විශ්ලේෂක විපුල කරුණාතිලක පෙන්වා දුන්නේ, භික්ෂූන් වහන්සේලා දේශපාලනිකව බලවත් වීම ආරම්භ වූයේ 1940 දශකයේ විද්‍යෝදය සහ විද්‍යාලංකාර පිරිවෙන් කේන්ද්‍ර කරගනිමින් බවයි. වල්පොල රාහුල හිමියන්ගේ 'භික්ෂුවගේ උරුමය' වැනි කෘති හරහා එදා ගොඩනැගුණු බුද්ධිමය භික්ෂු පරපුර වෙනුවට අද වන විට ෆේස්බුක්, ටික්ටොක් සහ යූටියුබ් වැනි සමාජ මාධ්‍ය හරහා ජනප්‍රිය වූ භික්ෂු පිරිසක් බිහි වී ඇති බව ඔහු පැවසීය.
"අද වන විට භික්ෂූන් වහන්සේලා ව්‍යාපාරවලට සම්බන්ධ වීම, අපරාධවලට සහ මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම්වලට පවා සම්බන්ධ වීම බරපතළ තත්ත්වයක්" බව විපුල කරුණාතිලක සඳහන් කළේය. එසේම සියලුම ප්‍රධාන දේශපාලන පක්ෂ භික්ෂූන් වහන්සේලා තම දේශපාලන වාසි සඳහා යොදා ගැනීම නිසා භික්ෂු සංස්ථාවට විශාල හානියක් සිදු වී ඇති බව ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.
මෙම අර්බුදයෙන් මිදීම සඳහා උගත් සහ බුද්ධිමත් භික්ෂූන් වහන්සේලා මැදිහත් වී මහා කතිකාවතක් ගොඩනැගිය යුතු බවත්, ආගමික සංස්ථාව ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම රජයකට පමණක් තනිව කළ නොහැකි කාර්යයක් බවත් විපුල කරුණාතිලක අවධාරණය කළේය.
අවසාන වශයෙන්, දේශපාලන බලය ලබාගැනීමේදී මධ්‍යම පන්තික සදාචාරයන් සහ ආගමික සංකල්ප පටලවා නොගන්නා ලෙසත්, රටේ ඉදිරි ගමන සඳහා මෙම සංස්ථාමය වෙනස්කම් අත්‍යවශ්‍ය බවත් සාකච්ඡාවට සහභාගී වූ විද්වතුන්ගේ පොදු මතය විය.
