බ්‍රසීල ඡන්දයට ට්‍රම්ප්ගෙන් චෝදනා: පරාජිත පක්ෂය ප්‍රතිඵලය පිළිගනී

බ්‍රසීල ජනාධිපතිවරණයේ තීරණාත්මක දෙවැනි වටයෙන් වාර්තාගත සිව්වන වරටත් ජය තහවුරු කරගැනීමට වාමාංශික නායක ලුයිස් ඉනාසියෝ ලූලා ද සිල්වා සමත් විය. මෙම අනපේක්ෂිත ජයග්‍රහණය "වංචනික ඡන්දයක්" ලෙස පෙනෙන්නට තිබූ බව පවසමින් අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ක්ෂණිකව ප්‍රශ්න කළේය.

ට්‍රම්ප්ගේ එම චෝදනාවට කිසිදු සාක්ෂියක් ඉදිරිපත් නොවූ අතර, පරාජයට පත් දක්ෂිණාංශික සෙනෙට් සභික ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ නියෝජනය කරන ලිබරල් පක්ෂය (PL) නිල වශයෙන් නිවේදනය කළේ තමන් ජනවරමට හිස නමන බවයි.

පැය දෙකේ ඡන්ද විවාදය සහ පරතරයේ ඇත්ත

ඡන්දය ප්‍රකාශ කිරීමේ කාලය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ නියෝගයකින් පැය දෙකක් දීර්ඝ කිරීම පදනම් කරගෙන ප්‍රතිඵලය අහෝසි කරන ලෙස ෆ්ලාවියෝ මුලින් ඉල්ලා සිටියේය.

මැතිවරණ දත්ත විශ්ලේෂණය කළ ඉන්ස්පර් ආයතනයේ මහාචාර්ය පෙඩ්‍රෝ බර්ගෝස්ගේ වාර්තාවලට අනුව, එම අමතර පැය දෙකේදී ලැබී ඇත්තේ මුළු ඡන්ද ප්‍රමාණයෙන් 0.03%ක් තරම් ඉතා සුළු ඡන්ද 35,000කට ආසන්න ප්‍රමාණයකි. ලූලා ප්‍රතිවාදියා පරදා ලබා ඇති ඡන්ද පරතරය ලක්ෂ 40 ඉක්මවන බැවින්, නීතිමය ක්‍රියාමාර්ගයකින් එම තීන්දුව වෙනස් කිරීමේ හැකියාවක් නොමැති බව නිරීක්ෂකයෝ පෙන්වා දෙති.

උප ජනාධිපතිගේ ප්‍රතිචාරය සහ ගමන් බලපත්‍ර සිදුවීම

ඡන්ද ගණනය කළ ආකාරය අමුතු බවට ට්‍රම්ප් කළ ප්‍රකාශය මුළුමනින්ම පදනම් විරහිත සහ වැරදි සහගත බව රූපවාහිනී සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට එක්වෙමින් උප ජනාධිපති ජෙරාල්ඩෝ ඇල්ක්මින් පැහැදිලි කළේය.

රාජ්‍ය විරෝධී කුමන්ත්‍රණ චෝදනාවකට වසර 27ක සිරදඬුවමක් නියමව නිවාස අඩස්සියේ පසුවන සිය පියා වන හිටපු ජනපති ජෙයාර් බොල්සොනාරෝ හමුවීමට ෆ්ලාවියෝ පැමිණියේය. එම හමුවෙන් පසු ෆෙඩරල් පොලිසියේ නියෝගයකට අනුව ෆ්ලාවියෝට සිය විදේශ ගමන් බලපත්‍රය භාරදීමට සිදුවූ අතර, තමන් රට හැර පලායාමේ කිසිදු අදහසක් නැති බව ඔහු මාධ්‍ය හමුවේ අවධාරණය කළේය.

කොටස් වෙළෙඳපොළ කලබල වුණේ ඇයි?

නව ප්‍රතිඵලයත් සමඟ බ්‍රසීල මුදල් ඒකකය වන 'රියාල්' අගය ඩොලරයට සාපේක්ෂව 8.1%කින් කඩා වැටුණු අතර, කොටස් වෙළෙඳපොළේ ද විශාල පසුබෑමක් වාර්තා විය.

ව්‍යාපාරිකයින් සහ ආයෝජකයින් වැඩි කැමැත්තක් දැක්වූයේ දක්ෂිණාංශික අපේක්ෂකයාටය. ලූලාගේ සුබසාධන ප්‍රතිපත්ති හමුවේ රජයේ වියදම් ඉහළ ගොස් ආර්ථිකය අස්ථාවර වේ යැයි බියෙන් ආයෝජකයින් කලබලයෙන් සිය මුදල් ඉවත් කරගැනීම මෙම කඩා වැටීමට හේතුවයි. රජය අනවශ්‍ය ලෙස මුදල් නාස්ති නොකරන බවට ආයෝජකයින්ට ස්ථිර සහතිකයක් ලැබෙන තුරු වෙළෙඳපොළ ස්ථාවර නොවනු ඇති බව ආර්ථික විශේෂඥයෝ පෙන්වා දෙති.

වැඩිදුර තොරතුරු ඇතුළත් විශ්වාසනීය මූලාශ්‍ර සබැඳි :

Reuters: Brazil election – Trump says vote looked rigged as Bolsonaro's party recognizes Lula win

Al Jazeera English: Brazil election results updates – Lula beats Bolsonaro to win fourth term