අලි–දුම්රිය ගැටුමට අධිකරණයෙන් ඓතිහාසික මැදිහත්වීමක්

ශ්‍රී ලංකාවේ දුම්රිය මාර්ග පද්ධතිය හරහා සිදුවන වනඅලි ඝට්ටන සහ අඛණ්ඩ අලි මරණ වැළැක්වීම උදෙසා කඩිනම් සහ විධිමත් පියවර ගන්නා ලෙස අභියාචනාධිකරණය අදාළ රාජ්‍ය බලධාරීන්ට නියෝග කර තිබේ.

මෙම සුවිශේෂී තීන්දුව ප්‍රකාශයට පත් වූයේ, මඩකලපුව–කොළඹ "මීනගයා" සීඝ්‍රගාමී දුම්රියේ ගැටී වනඅලින් හත්දෙනෙකු එකවර ජීවිතක්ෂයට පත්වීමේ සිදුවීම පාදක කරගනිමින් ගොනුකෙරුණු මහජන සුබසාධන රිට් පෙත්සම් සලකා බැලීමෙන් අනතුරුවය.

නඩුවේ සුවිශේෂී සන්ධිස්ථානය: "Elephant X"

මෙම නඩු තීන්දුවේ වඩාත්ම අවධානයට ලක්වූ කරුණ වූයේ, අදාළ දුම්රිය අනතුරින් දිවි ගලවාගත් "Elephant X" ලෙස නම් කළ වන අලියා නඩුවේ දෙවන පෙත්සම්කරු ලෙස නම් කර තිබීමයි. සංස්කෘතික හා පරිසර අධ්‍යයන කේන්ද්‍රය (Centre for Eco-Cultural Studies) එම වනඅලියාගේ සමීපතම මිතුරා (Next Friend) ලෙස පෙනී සිටියේය.

ඉක්වදෝරය, ඉන්දියාව, ආර්ජන්ටිනාව සහ පකිස්ථානය වැනි රටවල සතුන්ට සහ පරිසරයට අයිතිවාසිකම් හිමි විෂයයන් ලෙස සලකන නීතිමය ප්‍රවණතා මෙහිදී අධිකරණයේ අවධානයට ලක්විය. වනජීවීන්ගේ පැවැත්ම ආරක්ෂා කිරීම අධිකරණමය වගකීමක් බව නඩු තීන්දුවේදී අවධාරණය කෙරිණි.

රාජ්‍ය බලධාරීන්ට දුන් ප්‍රධාන නියෝග

අභියාචනාධිකරණය විසින් වනජීවී හා දුම්රිය බලධාරීන් වෙත ප්‍රධාන ක්‍රියාමාර්ග කිහිපයක් නියම කරන ලදී:

1- වනජීවී සංරක්ෂණ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයාට: යටිතල පහසුකම් හේතුවෙන් සිදුවන වනජීවී මරණ පාලනයට ජාතික සැලැස්මක් සහ ජාතික රක්ෂිත සඳහා සුදුසු කළමනාකරණ සැලැස්මක් ක්‍රියාත්මක කර ඒ පිළිබඳ වාර්තාවක් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කිරීම.

2- දුම්රිය සාමාන්‍යාධිකාරීවරයාට: වනඅලි මාරුවන ස්ථාන හඳුනාගෙන දුම්රිය වේග සීමා පාලනය කිරීම, දුම්රිය රියදුරන්ට සහ නියාමකවරුන්ට සිමියුලේටර් (Simulator) තාක්ෂණය ඔස්සේ පුහුණුව ලබාදීම සහ ඒ සම්බන්ධ පියවර අධිකරණයට වාර්තා කිරීම.

අඛණ්ඩ අධිකරණ අධීක්ෂණය

මෙම නියෝග කඩදාසිවලට පමණක් සීමා නොවී බිම් මට්ටමින් ක්‍රියාත්මක වන්නේදැයි සොයා බැලීම සඳහා අඛණ්ඩ අධීක්ෂණයක් පවත්වාගෙන යාමට අධිකරණය තීරණය කළේය.

ඒ අනුව, ලබාදුන් නියෝගවල ප්‍රගතිය සමාලෝචනය කිරීම සඳහා මාස තුනකට පසු මෙම නඩුව යළි කැඳවීමට නියමිතය.


වැඩිදුර තොරතුරු සඳහා මූලාශ්‍ර:

Court of Appeal orders action to prevent elephant deaths in train collisions - Daily Mirror

Department of Wildlife Conservation Sri Lanka - Official Updates