ලංකාවේ පළමු රොබෝ සැත්කම සාර්ථකයි: සල්ලි තියෙන අයට මරු වුණත් සෞඛ්‍ය රක්ෂණ නැති දුප්පතාට මොකද වෙන්නේ?

වෛද්‍යවරුන්ගේ අත් වෙව්ලීම පවා රොබෝ මෘදුකාංගයෙන් මඟහරවද්දී, රජයේ රෝහල්වලට මේ තාක්ෂණය හීනයක්ද?

ශ්‍රී ලංකාවේ වෛද්‍ය ඉතිහාසය අලුත් පිටුවක් පෙරළමින් කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) ආධාරක කරගත් ප්‍රථම රොබෝ සැත්කම් මාලාව කොළඹදී සාර්ථකව නිම කර ඇත. වෛද්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ දැවැන්ත පිම්මක් ලෙස මෙය වෘත්තිකයන්ගේ ඇගයීමට ලක්වුවද, මෙම තාක්ෂණය රට තුළ ව්‍යාප්ත වෙද්දී එහි පවතින අධික පිරිවැය, නියාමන නීති සහ සාමාන්‍ය ජනතාවට මෙවැනි පහසුකම් ලබාගැනීමට ඇති ප්‍රවේශය (Accessibility) පිළිබඳව බරපතළ සමාජයීය ප්‍රශ්න මතු වෙමින් පවතී.

රොබෝ සැත්කම් දෙක සහ වෛද්‍ය පාලනය

කොළඹ ආසිරි සර්ජිකල් රෝහලේදී (Asiri Surgical Hospital) විශේෂඥ ශල්‍ය වෛද්‍යවරුන් කණ්ඩායමක් විසින් මෙම ඓතිහාසික සැත්කම් දෙක සිදු කර තිබේ.

සිදුකළ සැත්කම්:
50 වැනි වියේ පසුවන කාන්තාවකගේ ගර්භාෂය ඉවත් කිරීමේ (Removal of the uterus) සැත්කමක් සහ ඉහළ නිරවද්‍යතාවයක් අවශ්‍ය වූ සංකීර්ණ වකුගඩු සැත්කමකි.

රොබෝවරයා තනිවම වැඩ කරන්නේ නැත:
රෝහල් බලධාරීන් අවධාරණය කරන්නේ AI තාක්ෂණය තිබූ පමණින් රොබෝවරයා තනිවම තීරණ ගෙන කපන්නේ කොටන්නේ නැති බවයි. වෛද්‍යවරයා විශේෂිත මෙහෙයුම් පුවරුවක (Console) සිට සිදුකරන සෑම සියුම් අත් චලනයක්ම රොබෝ මෙවලම් මඟින් වඩාත් ස්ථායීව ශරීරය තුළ ක්‍රියාත්මක කරවයි.

Tremer Filter තාක්ෂණය:
මෙම පද්ධතියේ ඇති විශේෂත්වය වන්නේ වෛද්‍යවරයාගේ අතේ සිදුවන ස්වාභාවික වෙව්ලීම් (Hand tremors) පවා මෘදුකාංග මඟින් ස්වයංක්‍රීයව පාලනය කර, මිනිස් අතකට යා නොහැකි පටු ශරීර කුහර තුළ ඉතාම නිරවද්‍යව කැපුම් සිදුකිරීමට සහාය වීමයි.

රෝගියාට ලැබෙන වාසි සහ අධික වියදම

රෝහලේ ප්‍රධාන මෙහෙයුම් නිලධාරිනී වෛද්‍ය සමන්ති ද සිල්වා පවසන්නේ රොබෝ ආධාරක සැත්කම් (Robotic-assisted surgery) නිසා රෝගියාට ලැබෙන ප්‍රතිලාභ රැසක් පවතින බවයි.

වාසි සහගත තත්ත්වයන්:
සැත්කමකදී සිදුවන ලේ වහනය අවම වීම, කුඩා කැපුම් පමණක් සිදුකිරීම නිසා ආසාදන (Infection) අවදානම නැති වීම, වේදනාව අඩුවීම සහ ඉතා ඉක්මනින් රෝගියාට සුවය ලබා නිවසට යාමට හැකිවීම ප්‍රධාන වාසි වේ.

පිරිවැය සහ ප්‍රවේශය පිළිබඳ ගැටලුව

මෙම තාක්ෂණය මිලදී ගැනීමට, පද්ධති නඩත්තු කිරීමට සහ ශල්‍ය වෛද්‍ය කණ්ඩායම් ජාත්‍යන්තරව පුහුණු කිරීමට අතිවිශාල ප්‍රාග්ධනයක් වැය වේ. පෞද්ගලික රෝහල්වල මෙම සේවාවන් පැවතුණද, රටේ බහුතරයක් රෝගීන් යැපෙන නොමිලේ සෞඛ්‍ය සපයන රජයේ පොදු සෞඛ්‍ය පද්ධතියට (Public healthcare) මෙය සමීප කරවන්නේ කෙසේද යන්න සෞඛ්‍ය ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයන්ට ඇති ලොකුම අභියෝගයයි.

ලංකාව රොබෝ වෛද්‍ය යුගයට ඇතුළු වුවද, සාම්ප්‍රදායික සැත්කම් ක්‍රමවේදවලට වඩා රොබෝ තාක්ෂණයෙන් දිගුකාලීනව ලැබෙන සාර්ථකත්වය සහ රෝගීන්ගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කරගැනීම සඳහා සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය විසින් දැඩි සායනික ප්‍රොටෝකෝල (Clinical protocols) සහ විනිවිදභාවයකින් යුත් රෝගී කැමැත්ත ලබාගැනීමේ (Patient consent) නීති පද්ධතියක් වහාම සකස් කළ යුතුය. ඉදිරි මාස කිහිපය තුළ මෙම තාක්ෂණය තවදුරටත් පුළුල් කරමින් පෞද්ගලික අංශය විසින් තවත් සංකීර්ණ හෘද සහ පිළිකා සැත්කම් සඳහා රොබෝ පද්ධති යොදාගැනීමට සැලසුම් කර ඇත.

(සටහන | සම්පත් ධීරසේකර )

මුලාශ්‍රය :

Sri Lanka Enters Robotic Surgery Era Amid Safety Questions