තෙල් මිල යළිත් ඉහළට: ඇත්තටම වුණේ මොකක්ද?

ෂෙඩ් එකේ අලුත් ගණන් කොහොමද?

නොවැම්බර් 01 දා මධ්‍යම රාත්‍රියේ සිට පිරවුම්හල්වලින් ඉන්ධන නිකුත් කෙරෙන්නේ සංශෝධිත නව මිල ගණන් යටතේයි:

* ඔක්ටේන් 92 පෙට්‍රල්: රුපියල් 10 කින් වැඩි වී නව මිල රුපියල් 424 කි.
* ඔක්ටේන් 95 පෙට්‍රල්: රුපියල් 15 කින් වැඩි වී නව මිල රුපියල් 490 කි.
* සුදු ඩීසල්: රුපියල් 5 කින් වැඩි වී නව මිල රුපියල් 397 කි.
* සුපිරි ඩීසල්: රුපියල් 15 කින් වැඩි වී නව මිල රුපියල් 543 කි.
* භූමිතෙල්: මිල වෙනස් වී නැත (ලීටරය රුපියල් 285).

බැලූ බැල්මට මෙය සුළු සංශෝධනයක් ලෙස පෙනුණද, ප්‍රවාහන හා භාණ්ඩ මිල කෙරෙහි මෙහි සෘජු බලපෑමක් පවතින බව වෙළෙඳපොළ නිරීක්ෂකයෝ පෙන්වා දෙති.

රටේ ඩොලර් සංචිතයට මොකද වුණේ?

2026 මුල් මාස නවය තුළ පමණක් මෙරට ඉන්ධන ආනයන වියදම 50%කට වැඩි අගයකින් ඉහළ ගොස් ඩොලර් මිලියන 4,487 ඉක්මවා තිබේ.

ඩොලරයට ඇති ඉල්ලුම වැඩිවීම හේතුවෙන් රුපියලේ අගය 7.9%කින් පමණ පහත වැටීම නිසා තෙල් නැව් ගෙන්වීමේ පිරිවැය තවත් ඉහළ ගියේය.

මෙම අමතර බර පියවා ගැනීමට රජය සතුව තිබූ රුපියල් බිලියන 57 ක හදිසි මූල්‍ය ආවරණයද මේ වන විට වැය වී ඇති බව වාර්තා වේ.

ලයිට් බිඳවැටීමෙන් තෙල් බිල වැඩි වූ හැටි

ඔක්තෝබර් 17 වැනිදා මුළු රටම අඳුරේ තැබූ නොරොච්චෝලේ බලාගාරයේ අක්‍රිය වීම මේ තත්ත්වයට ප්‍රධාන හේතුවක් විය.

නොරොච්චෝලෙන් අහිමි වූ විදුලි ඒකක වෙනුවට පෞද්ගලික සහ හදිසි ඩීසල් බලාගාර පැය 24 පුරා ධාවනය කිරීමට ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයට සිදුවිය.

විදුලි බිල වැඩි නොකරන බව බලධාරීන් පැවසුවද, හදිසි ඩීසල් විදුලිය වෙනුවෙන් වැය වූ අතිවිශාල පිරිවැය අවසානයේ මෙලෙස තෙල් මිල හරහා පියවා ගැනීමට සිදුව ඇති බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයින්ගේ මතයයි.

ඉදිරි ගමන: 2027 අයවැය සහ ජනතාවගේ සාක්කුව

ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) ණය වාරික ලබාගැනීමට නම් සංස්ථා පාඩු මහජන බදු මුදලින් පියවීම සීමා කළ යුතු බවට කොන්දේසි පනවා තිබේ.

මැදපෙරදිග යුද ගැටුම් හමුවේ තෙල් මිල තවදුරටත් ඉහළ ගියහොත්, භාණ්ඩාගාරයට පාඩුව දරාගත නොහැකි බැවින් ලෝක වෙළෙඳපොළ මිල වෙනස්වීම් සෘජුවම ජනතාව වෙත පැටවීමට සිදුවේ.

ඉදිරි 2027 අයවැයට පෙර විදුලි හා බලශක්ති පද්ධතියේ මෙවැනි හදිසි බිඳවැටීම් නැවැත්වීමට නිසි කළමනාකරණයක් නොගතහොත්, මේ පාඩුව අවසානයේ පියවීමට සිදුවන්නේ ද සාමාන්‍ය පාරිභෝගිකයාගේ සාක්කුවෙනි.