යුක්රේනය සහ රුසියාව අතර බලශක්ති යටිතල පහසුකම් ඉලක්ක කර ප්රහාර එල්ල කිරීම නතර කළ යුතු බවට ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් පසුගියදා කළ යෝජනාව නොතකා හරිමින්, යුක්රේනය යළිත් රුසියාවේ ප්රධාන තෙල් පිරිපහදුවක් වෙත දැවැන්ත ඩ්රෝන ප්රහාරයක් එල්ල කර ඇත.
මොස්කව් අගනුවරට ගිනිකොන දෙසින් පිහිටි රියාසාන් (Ryazan) ප්රදේශයේ තෙල් පිරිපහදුව වෙත මෙම ප්රහාරය එල්ල වී ඇති අතර, එය රුසියාවේ සමස්ත තෙල් නිෂ්පාදනයෙන් 5%කට පමණ දායකත්වය සපයන මර්මස්ථානයකි. ප්රහාරයෙන් පසු එම ස්ථානයේ දැවැන්ත ගින්නක් හටගෙන ඇති බව ප්රාදේශීය බලධාරීහු තහවුරු කරති.
"අපි තවත් බලා ඉන්නේ නැහැ" - සෙලෙන්ස්කි
ෆිනෑන්ෂල් ටයිම්ස් (Financial Times) පුවත්පත සමඟ සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට එක්වෙමින් යුක්රේන ජනාධිපති වොලොඩිමියර් සෙලෙන්ස්කි සඳහන් කර ඇත්තේ ට්රම්ප්ගේ බලශක්ති සටන් විරාම යෝජනාවෙන් යුක්රේනය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් වූ බවයි.
"රුසියානු තෙල් පිරිපහදු වලට පහරදීම නැවැත්වීමට තිබූ තාවකාලික එකඟතාව අවසන්. අපි තවත් මේ ගැන බලා ඉන්නේ නැහැ," යනුවෙන් සෙලෙන්ස්කි එහිදී අවධාරණය කළේය.
ට්රම්ප්ගේ සටන් විරාම නිවේදනයෙන් පසු යුක්රේනය තාවකාලිකව ප්රහාර නැවැත්වුවද, රුසියාව විසින් යුක්රේනයේ විදුලි හා බලශක්ති බලාගාර ඉලක්ක කර දිගින් දිගටම මිසයිල සහ ඩ්රෝන ප්රහාර දහස් ගණනක් එල්ල කළ බව කියෙව් පාලනය පෙන්වා දෙයි. යුක්රේනය පවසන්නේ ඇමරිකාවෙන් වැඩිදුරටත් 'පේට්රියට්' (Patriot) ගුවන් ආරක්ෂක පද්ධති ලබා දෙන්නේ නම් පමණක් මෙවැනි සටන් විරාමයකට එකඟ විය හැකි බවයි.
ස්ටාර්ලින්ක් සහ වොෂින්ටන් බලපෑම
මෙම අර්බුදයත් සමඟ වොෂින්ටනය සහ යුක්රේනය අතර මතභේදය ඉතිහාසයේ දරුණුතම මට්ටමකට පැමිණ තිබේ. වේගයෙන් ගමන් කරන යුක්රේන ඩ්රෝන සඳහා භාවිත කරන ඇමරිකානු ස්ටාර්ලින්ක් (Starshield) තාක්ෂණය සීමා කිරීමට පියවර ගෙන ඇති බවට යුක්රේනය චෝදනා කරයි.
එම චෝදනාව සම්බන්ධයෙන් අදහස් දක්වමින් ඊලෝන් මස්ක් ප්රකාශ කර ඇත්තේ, මිලිටරි මට්ටමේ ස්ටාර්ෂීල්ඩ් පද්ධතිවල පාලනය පවතින්නේ එක්සත් ජනපද රජය සහ ජනාධිපති ට්රම්ප් සතුව බවයි.
ලෝක වෙළඳපොළට සහ ශ්රී ලංකාවට ඇති බලපෑම
රුසියානු ඩීසල් සහ තෙල් පිරිපහදු ඉලක්ක කර එල්ල වන ප්රහාර නිසා ගෝලීය ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමේ දැඩි අවදානමක් පවතී. ජනාධිපති ට්රම්ප් මෙම සටන් විරාමය වෙනුවෙන් දැඩිව පෙනී සිටියේද ලෝක වෙළඳපොළේ ඩීසල් මිල පාලනය කර ගැනීමේ අරමුණෙනි.
මෙම අර්බුදය දිග්ගැස්සීම සහ රුසියානු තෙල් සැපයුමට බාධා පැමිණීම, ශ්රී ලංකාව වැනි ඛනිජ තෙල් ආනයනය මත යැපෙන රටවලට ඍජුව බලපායි. ගෝලීය බොරතෙල් සහ ඩීසල් මිල ඉහළ ගියහොත්, මෙරට ප්රවාහන ගාස්තු සහ විදුලි උත්පාදන වියදම් ඉහළ ගොස් ජීවන වියදමට තවදුරටත් පීඩනයක් එල්ල විය හැකි බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
වැඩිදුර තොරතුරු සඳහා:
Reuters: Ukraine hits Russian refinery as Zelenskiy says 'we're done' with Trump's energy truce
Financial Times: FT Interview with President Volodymyr Zelenskiy
The Leader :රුසියානු මිසයිල වැස්සෙන් කියෙව් අඳුරේ: ට්රම්ප්ගේ සාමයට අභියෝගයක්!



