ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව 2026 වසරේ සිය හයවැනි මුදල් ප්රතිපත්ති සමාලෝචනයෙන් තීරණාත්මක පියවරක් ගෙන තිබේ. ඒ අනුව, ඒක දින ප්රතිපත්ති පොලී අනුපාතය (OPR) 9.00% දක්වා ඉහළ නැංවීමට මුදල් ප්රතිපත්ති මණ්ඩලය තීරණය කළේය.
මෙම තීරණය රටේ සමස්ත ආර්ථික ගමන් මගට මෙන්ම, සාමාන්ය ජනතාවගේ ණය වාරික සහ බැංකු ඉතුරුම්වලට සෘජුවම බලපාන්නකි.
මහ බැංකුව වෙනස් කළේ කුමක්ද?
මහ බැංකුව විසින් 8.75%ක්ව පැවති ඒක දින ප්රතිපත්ති පොලී අනුපාතය පදනම් අගය 25කින් (0.25%කින්) ඉහළ දමා ඇත. මෙය රටේ වාණිජ බැංකු සිය පොලී අනුපාත තීරණය කරන ප්රධානතම මිනුම් දණ්ඩයි.
ඒ සමඟම, වාණිජ බැංකු මහ බැංකුවේ තැන්පත් කරන මුදල් සඳහා ගෙවන නිත්ය තැන්පතු පොලිය (SDFR) 8.50% දක්වාත්, බැංකු මහ බැංකුවෙන් ලබාගන්නා ණය සඳහා අය කරන පොලිය (SLFR) 9.50% දක්වාත් ඉහළ යයි.
පොලිය වැඩි කිරීමට බලපෑ සැබෑ හේතුව
රටේ බඩු මිල හෙවත් උද්ධමනය යළිත් වේගයෙන් ඉහළ යාම මීට ප්රධානම හේතුවයි. 2026 සැප්තැම්බර් මාසය වන විට මෙරට වාර්ෂික උද්ධමනය 8.3% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති බව මහ බැංකු දත්ත පෙන්වා දෙයි.
ආහාර ද්රව්යවල මිල ඉහළ යාම පමණක් නොව, ආහාර සහ බලශක්ති මිල ගණන් ඉවත් කළ විට ගණනය කෙරෙන 'මූලික උද්ධමනය' (Core Inflation) පවා සැප්තැම්බරයේදී ඉහළ ගොස් තිබේ. ආර්ථිකයේ සමස්ත මිල පීඩනය වැඩි වී ඇති බව ඉන් තහවුරු වේ.
2027 වසරේදී පවා උද්ධමනය ඉහළ මට්ටමක පැවතිය හැකි බව මහ බැංකුව පුරෝකථනය කරයි. එබැවින්, වෙළෙඳපොළේ මුදල් සංසරණය පාලනය කර උද්ධමනය 5%ක ස්ථාවර ඉලක්කය වෙත ගෙන ඒමට නම් මුදල් ප්රතිපත්තිය තද කිරීම අත්යවශ්ය වූ බව මහ බැංකුව සඳහන් කරයි.
ඔබේ පසුම්බියට මෙය බලපාන්නේ කෙසේද?
| ණය ලබාගත් අයට: ඉදිරි සති කිහිපයේදී වාණිජ බැංකු විසින් නිවාස ණය, පෞද්ගලික ණය සහ ව්යාපාරික ණය සඳහා අය කරන පොලිය සුළු වශයෙන් ඉහළ දැමීමට ඉඩ තිබේ. විචල්ය පොලී අනුපාත (Floating Rates) යටතේ ණය ගත් අයගේ මාසික වාරිකයට මෙය බලපෑ හැකිය.
| ඉතුරුම් කරන අයට: බැංකුවල ස්ථාවර තැන්පතු (Fixed Deposits) සහ ඉතුරුම් ගිණුම් සඳහා ගෙවන පොලී අනුපාත ද ඉදිරියේදී යම් මට්ටමකින් ඉහළ යාමේ වාසිය තැන්පත්කරුවන්ට හිමිවනු ඇත.
| පාරිභෝගිකයින්ට: ණය පොලිය වැඩි වීම නිසා ජනතාව අනවශ්ය ලෙස ණය ගැනීම අඩු කරයි. එමගින් වෙළෙඳපොළේ මුදල් ගැවසීම සීමා වී, අසීමිත ලෙස බඩු මිල ඉහළ යාම පාලනය වේ.
කලාපීය ආර්ථික ප්රවණතාව
උද්ධමනය පාලනය කිරීමට සහ දේශීය මුදල් ඒකකයේ අගය රැක ගැනීමට පොලී අනුපාත ඉහළ දැමීම ශ්රී ලංකාවට පමණක් සීමා වූවක් නොවේ. කලාපීය ආර්ථික වාර්තා පිරික්සීමේදී පෙනී යන්නේ, සිය මුදල් ඒකකය කඩා වැටීමෙන් බේරා ගැනීම සඳහා ඉන්දුනීසියාව ද පොලී අනුපාත ඉහළ දැමීමට පියවර ගෙන ඇති බවයි.
කෙටි කාලීනව ණය පොලිය යම් පමණකින් ඉහළ ගියද, දිගු කාලීනව ආර්ථිකය ස්ථාවර කර බඩු මිල පාලනය කිරීමට මෙම පියවර ඉවහල් වනු ඇතැයි මහ බැංකුව අපේක්ෂා කරයි.
(සටහන | ජේ. මුණසිංහ)
සබැඳි පුවත්:
කඩා වැටෙන මුදල් ඒකකය බේරාගන්න ඉන්දුනීසියාව පොලී අනුපාත ඉහළ දමයි



