* ජාත්යන්තර ප්රේෂණ දැවැන්තයෝ මහ බැංකු දැලට..
* ‘හවාලා සහ හුණ්ඩි’ මැඬලීමට මහ බැංකුවෙන් නව රෙගුලාසි මාලාවක්
* විදේශීය ප්රේෂණ සමාගම්වලට ලංකාවේ ලියාපදිංචිය අනිවාර්ය කෙරේ!
ශ්රී ලංකාවේ විදේශ මුදල් හුවමාරු පද්ධතිය තුළ පවතින නීතිමය හිඩැස් සම්පූර්ණයෙන්ම අවහිර කරමින්, මූල්ය විනිවිදභාවය සහ ජාත්යන්තර අනුකූලතාවය තහවුරු කිරීම සඳහා විදේශීය මුදල් ප්රේෂණ ආයතන නියාමනය (Regulatory Crackdown) උපරිම අයුරින් දැඩි කිරීමට රජය පියවර ගෙන ඇත.
මේ යටතේ, මින් පෙර මෙරට නීතිමය රාමුවට හසු නොවී ක්රියාත්මක වූ විදේශීය මුදල් හෝ අගය හුවමාරු සේවා සපයන්නන් (Money or Value Transfer Service Providers - MVTS) ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ සෘජු අධීක්ෂණය සහ ලියාපදිංචිය යටතට පත් කිරීම සඳහා වන නව රෙගුලාසි මාලාව පාර්ලිමේන්තුවේ අනුමැතිය සඳහා ඉදිරිපත් කිරීමට අමාත්ය මණ්ඩල අනුමැතිය හිමිව තිබේ.
නීතිමය හිඩැස් වැසූ ‘2025 අංක 1’ නව රෙගුලාසි මාලාව
මුදල්, ක්රමසම්පාදන සහ ආර්ථික සංවර්ධන අමාත්යවරයා ලෙස ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද අමාත්ය මණ්ඩල යෝජනාවකට අනුව මෙම පියවර ගෙන ඇත. 2005 අංක 28 දරන ගෙවීම් සහ පියවීම් පද්ධති පනතේ ප්රතිපාදන යටතේ මෙම සංශෝධිත නීතිමය රාමුව සකස් කර තිබේ.
මීට පෙර ක්රියාත්මක වූ 2024 අංක 1 දරන රෙගුලාසි මාලාව යටතේ, මහ බැංකුවේ ලියාපදිංචි විය හැකි වූයේ 2007 අංක 7 දරන සමාගම් පනත යටතේ ලංකාව තුළම සංස්ථාපිත සමාගම්වලට පමණි. එමඟින් විදේශීය මව් සමාගම්, ඕෆ්ෂෝර් (Offshore) හෙවත් අක්වෙරළ සමාගම් සහ ඇපයෙන් සීමිත සමාගම්වලට ලංකාව තුළ විධිමත් ලෙස ලියාපදිංචි වීමට අවස්ථාවක් නොතිබුණි.
දේශීය නියෝජිතයන් හරහා කළ රහසිගත ව්යාපාර අත්හිටුවයි
මෙම නීතිමය සීමාවන් මඟහරිමින් ඇතැම් ප්රමුඛ පෙළේ ජාත්යන්තර විදේශීය ප්රේෂණ ආයතන, දේශීය නියෝජිතයන් සහ අතරමැදියන් හරහා ලංකාව තුළ සිය ව්යාපාර කටයුතු නිල නොවන මට්ටමින් සිදුකරගෙන ගොස් ඇති බව මූල්ය බලධාරීන් විසින් හඳුනාගෙන තිබේ. මහ බැංකුවේ සෘජු පාලනයෙන් බැහැරව සිදුවූ මෙම ක්රියාවලිය හේතුවෙන් රටේ මූල්ය පද්ධතියට දැඩි අවදානමක් එල්ල වූ අතර, මුදල් විශුද්ධිකරණය සහ ත්රස්තවාදයට අරමුදල් සැපයීම වැළැක්වීමේ (AML/CFT) ජාත්යන්තර ප්රමිතීන්ට ද එය බාධාවක් විය.
මෙම බරපතළ ගැටලුවට විසඳුම් දෙමින් නිකුත් කර ඇති අංක 2468/06 දරන අතිවිශේෂ ගැසට් පත්රය මඟින් ප්රකාශයට පත් කළ "2025 අංක 1 දරන මුදල් හෝ අගය හුවමාරු සේවා සපයන්නන්ගේ රෙගුලාසි" මඟින් විදේශීය සමාගම්වලට ද ලංකාවේ නීත්යානුකූලව ලියාපදිංචි වීමේ අවස්ථාව සලසා දී ඇත. නමුත්, ඒ සඳහා ඔවුන් මෙරට දැඩි නියාමන කොන්දේසි සහ නීතිමය බැඳීම්වලට යටත් විය යුතු අතර ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවෙන් නිල ලියාපදිංචි සහතිකයක් ලබා ගැනීම අනිවාර්ය වේ.
ඉලක්කය: ‘හවාලා’ සහ ‘හුණ්ඩි’ ජාවාරම මුලිනුපුටා දැමීම
වත්මන් ආර්ථික පුනරුත්ථාපන ක්රියාවලිය තුළ විදේශ ප්රේෂණ යනු ශ්රී ලංකාවේ ප්රධානතම විදේශ විනිමය උපයන මාර්ගයකි. මෙම නව දැඩි නියාමන පියවර හරහා 'හවාලා' (Hawala) හෝ 'හුණ්ඩි' වැනි නීති විරෝධී, අවිධිමත් සහ රහසිගත මුදල් හුවමාරු ක්රමවේද සම්පූර්ණයෙන්ම අකර්මණ්ය කිරීම රජයේ මූලික ඉලක්කයයි.
මේ හරහා විදේශගත ශ්රී ලාංකිකයන් සතු දහඩිය මහන්සියෙන් උපයන විදේශ විනිමය, නීති විරෝධී ජාවාරම්කරුවන් අතට පත්වීම වැළැක්වීමටත්, ඒවා නිල බැංකු පද්ධතිය සහ බලපත්රලාභී ඩිජිටල් ගෙවීම් නාලිකා (Formal Banking Channels) වෙත පමණක් යොමු කරවා ගැනීමටත් අපේක්ෂා කෙරේ.
ලෝක මූල්ය ක්ෂේත්රයේ නවීන ප්රවණතාවලට ගැළපෙන පරිදි ශ්රී ලංකාවේ මූල්ය නියාමන ව්යුහය ශක්තිමත් කිරීම, මූල්ය අපරාධ වැළැක්වීම සහ ජාත්යන්තර මූල්ය ප්රමිතීන් ආරක්ෂා කරමින් රටේ මූල්ය ස්ථාවරත්වය තහවුරු කිරීම මෙම නව නීති සම්පාදනයේ අවසන් අරමුණ බව රජය පවසයි.
----




