ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල (IMF) සහ ශ්‍රී ලංකා බලධාරීන් අතර පැවැති සාකච්ඡා සාර්ථක වෙමින් කාර්ය මණ්ඩල මට්ටමේ එකඟතාවයකට එළැඹීමට හැකිවීම ආර්ථික වශයෙන් සැලකිය යුතු පියවරකි. කෙසේ වෙතත්, අනුමත වීමට නියමිත ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 345 ක හත්වැනි වාරිකය අතට පත්වීම ස්වයංක්‍රීයව සිදුවන්නක් නොවන බව අරමුදල පැහැදිලි කර ඇත.
මෙම මුදල නිදහස් කිරීමට පෙර ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ විධායක මණ්ඩලය ප්‍රධාන කරුණු කිහිපයක් පිළිබඳව දැඩි අවධානයක් යොමු කරනු ඇත. ඉදිරි වසර සඳහා වන අයවැය මඟින් එකඟ වූ රාජ්‍ය මූල්‍ය ඉලක්ක සපුරාලන්නේද යන්නත්, ණය ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීමේ ක්‍රියාවලිය ස්ථිර නිමාවකට පත්ව තිබේද යන්නත් ඊට ඇතුළත් ය.
ආර්ථිකයේ ස්ථාවරත්වය සහ මතුපිටින් නොපෙනෙන අවදානම
පසුගිය කාර්තු කිහිපය තුළ මෙරට ආර්ථික වර්ධන වේගය ධනාත්මක මාවතකට පිවිසීම, උද්ධමනය පාලනය වීම සහ විදේශ සංචිත ඩොලර් බිලියන 6.9 මට්ටමට ඉහළ යාම ජාත්‍යන්තර මට්ටමේ පැසසුමට ලක්ව තිබේ. එසේම බැංකු පද්ධතියේ ප්‍රාග්ධන සුරක්ෂිතතාව ද ශක්තිමත්ව පවතී.
නමුත් මතුපිටින් පෙනෙන මෙම යහපත් දර්ශක පිටුපස බරපතළ බාහිර අවදානම් රැසක් පවතින බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයින් පෙන්වා දෙයි. විශේෂයෙන් මැදපෙරදිග කලාපයේ පවතින යුදමය වාතාවරණය, ගෝලීය වෙළෙඳ ප්‍රතිපත්තිවල සිදුවන වෙනස්කම් සහ දේශගුණික විපර්යාස හමුවේ මෙරට ආර්ථිකය තවමත් පවතින්නේ අවදානම් කලාපයකය.
ඉන්ධන සහ විදුලි බිල: ඉදිරි දේශපාලන-ආර්ථික ගැටලුව
ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ දැඩිම අවධානය යොමුව ඇත්තේ බලශක්ති ක්ෂේත්‍රයේ මිල නියම කිරීම කෙරෙහිය. ලෝක වෙළෙඳපොළේ තෙල් මිල ඉහළ යන විට දේශීය මිල ගණන් ද ඒ අනුව ඉහළ දැමිය යුතු බවත්, වියදම් පියවෙන මිල සූත්‍රයෙන් (cost-recovery pricing) බැහැර නොවිය යුතු බවත් අරමුදල අවධාරණය කරයි.
රජයකට පොදු සහනාධාර ලබාදීමේ සීමාවක් පවතින බැවින්, සැබවින්ම අසරණ වන අඩු ආදායම්ලාභී පවුල් කෙරෙහි පමණක් ඉලක්කගත මුදල් ආධාර ලබාදිය යුතු බව ඔවුන්ගේ ස්ථාවරයයි. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ලෝක වෙළෙඳපොළේ මිල උච්චාවචනයන් සෘජුවම පාරිභෝගිකයාට දැරීමට සිදුවීමේ හැකියාවක් පවතින අතර, එය උද්ධමනය කෙරෙහිද බලපෑම් එල්ල කළ හැකිය.
ඉදිරියට ගත යුතු පියවර කුමක්ද?
මූල්‍ය විනය පවත්වා ගැනීමට අමතරව, ආයෝජකයින්ට විශ්වාසය තැබිය හැකි මධ්‍යකාලීන බදු ප්‍රතිපත්තියක් ක්‍රියාත්මක කිරීම, රාජ්‍ය ආයෝජන නිසි පරිදි කළමනාකරණය කිරීම සහ වංචා දූෂණ වැළැක්වීමේ ක්‍රමවේද ශක්තිමත් කිරීම අත්‍යවශ්‍ය සාධක ලෙස හඳුනාගෙන තිබේ.
මෙම එකඟතාව හුදෙක් ලැබූ ආර්ථික ජයග්‍රහණයක් ලෙස සලකනවාට වඩා, රටේ මූල්‍ය ස්ථාවරත්වය සහ ජන ජීවිතයේ සුරක්ෂිතතාව අතර සමබරතාව රැකගනිමින් ඉදිරියට යාමට ලැබුණු තීරණාත්මක පරීක්ෂණයක් ලෙස සැලකීම වඩාත් නිවැරදිය.
වැඩිදුර තොරතුරු සහ මූලාශ්‍ර
ලංකා නිව්ස් | IMF Tranche held Hostage by Budget, Debt and Fuel Reforms
ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ ශ්‍රී ලංකා වැඩසටහන පිළිබඳ නිල තොරතුරු:
IMF - Sri Lanka Extended Fund Facility (EFF)
ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ මෑතකාලීන ආර්ථික දර්ශක සහ වාර්තා:
Central Bank of Sri Lanka - Economic Indicators