මිනිස් ඇසට හසුවීමට පෙර ක්‍රියාත්මක වූ ඇල්ගොරිතමය
ටික්ටොක් සමාගමේ 2026 දෙවන කාර්තු ප්‍රජා මාර්ගෝපදේශ බලාත්මක කිරීමේ වාර්තාවට අනුව, අප්‍රේල් සිට ජූනි දක්වා කාලය තුළ මෙරටින් උඩුගත කෙරුණු වීඩියෝ 430,357ක් වේදිකාවෙන් ඉවත් කර තිබේ.
මෙය එම කාර්තුවේදී ශ්‍රී ලංකාවෙන් පළවූ සමස්ත අන්තර්ගතයන්ගෙන් 0.5%ක අනුපාතයකි.
කැපී පෙනෙන කරුණ වන්නේ, ඉවත් කළ අන්තර්ගතවලින් 99.4%ක්ම සාමාන්‍ය පරිශීලකයින් වාර්තා කිරීමටත් පෙර ටික්ටොක් ස්වයංක්‍රීය පද්ධති (Automated Detection) මඟින් හඳුනාගෙන ඉවත් කර තිබීමයි.
එමෙන්ම, එලෙස හඳුනාගත් වීඩියෝවලින් 93.9%ක්ම පළවී පැය 24ක් සම්පූර්ණ වීමට පෙර ඉවත් කිරීමට සමාගම කටයුතු කර ඇත.
ස්වයංක්‍රීය වාරණයේ සීමා සහ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමේ නිදහස
ඇල්ගොරිතම පද්ධතිවල ක්‍රියාකාරිත්වය සියයට සියයක් නිරවද්‍ය නොවන බව ද වාර්තාවේ දත්ත තහවුරු කරයි.
මුලින් ඉවත් කළ වීඩියෝ අතරින් 12,960ක්, පරිශීලක අභියාචනා සහ නැවත සමාලෝචනයෙන් අනතුරුව යළි වේදිකාවට එක්කිරීමට ටික්ටොක් ආයතනයට සිදුවිය.
ස්වයංක්‍රීය පද්ධති හරහා නිර්දෝෂී අදහස් ප්‍රකාශනයන්ට සිදුවන බලපෑම සහ ඩිජිටල් වේදිකාවල නීති ක්‍රියාත්මක වීමේ විනිවිදභාවය පිළිබඳව ස්වාධීන නිරීක්ෂකයින් ප්‍රශ්න මතු කරන්නේ මෙම දෝෂ සහගත තත්ත්වයන් හේතුවෙනි.
ගෝලීය දත්ත හෙළිදරව්ව: වැඩිහිටි තේමා සහ ළමා ආරක්ෂාව
ගෝලීය වශයෙන් එම කාර්තුවේදී වීඩියෝ මිලියන 188.3ක් සහ නුසුදුසු අදහස් දැක්වීම් (Comments) මිලියන 278.4ක් ඉවත් කර තිබේ.
ලොව පුරා ඉවත් කළ වීඩියෝ අතර ප්‍රධාන උල්ලංඝනයන් මෙසේය:
* සංවේදී සහ වැඩිහිටි තේමා: 19.5%
* පුද්ගලික ආරක්ෂාව හා විනය කඩවීම්: 13.7%
* අනතුරුදායක අභියෝග සහ ක්‍රියාකාරකම්: 13.5%
* නිරුවත සහ ලිංගිකත්වය ඉස්මතු කෙරෙන හැසිරීම්: 13.8%
* කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) මඟින් සැකසූ හා වෙනස් කළ මාධ්‍ය: 1.8%
වඩාත්ම බරපතළ කාරණය වන්නේ, වයස අවුරුදු 13ට අඩු දරුවන්ට අයත් බවට සැකකෙරෙන ගිණුම් මිලියන 26.84ක් සහ ව්‍යාජ ගිණුම් මිලියන 146.8ක් ලොව පුරා තහනම් කිරීමට පියවර ගැනීමයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ නියාමනයට එල්ලවන අභියෝගය
වීඩියෝ ලක්ෂ හතරකට වැඩි ප්‍රමාණයක් ඉවත් කිරීම හුදෙක් එක් තාක්ෂණික සමාගමක ජයග්‍රහණයක් ලෙස සැලකිය නොහැකි බව ක්ෂේත්‍ර ප්‍රවීණයන්ගේ අදහසයි.
පද්ධති මඟින් හසු නොවී සමාජගත වන අහිතකර අන්තර්ගතයන්ගේ ප්‍රමාණය කෙතරම්ද යන්න සහ සයිබර් හිංසනයන්, මූල්‍ය වංචා හා සමාජ විරෝධී ක්‍රියාවලින් දරුවන් ආරක්ෂා කරගැනීමට මෙරට ආයතන සතු සූදානම පිළිබඳව මෙමඟින් විමසා බැලේ.
තාක්ෂණික පාලනයන්ට පමණක් සීමා නොවී, පාසල් මට්ටමේ ඩිජිටල් සාක්ෂරතාව, දෙමාපිය අවධානය සහ නෛතික විමර්ශන යාන්ත්‍රණයන් කඩිනමින් ශක්තිමත් කිරීමේ අවශ්‍යතාව මෙම දත්ත මඟින් අනතුරු අඟවයි.
විශ්වාසනීය මූලාශ්‍ර සබැඳි:
Daily Mirror Business - TikTok removes over 430,000 videos in Sri Lanka
TikTok Transparency - Community Guidelines Enforcement Report