මහජන බැංකුවේ දැවැන්ත ලාභය යට සැඟවුණු අවදානම

ලක්ෂ කෝටි ගණනක ශේෂ පත්‍රය සහ පරස්පරය

මෙරට ප්‍රමුඛතම රාජ්‍ය මූල්‍ය ආයතනයක් වන මහජන බැංකුව 2025 මූල්‍ය වර්ෂය සඳහා රුපියල් බිලියන 40.2ක පෙර නොවූ විරූ ශුද්ධ ලාභයක් සටහන් කර තිබේ.

එම වේගය ඉදිරියට ගෙන යමින් 2026 වසරේ මුල් භාගයේදී බදු පෙර ලාභය රුපියල් බිලියන 32.6ක් දක්වා ඉහළ නංවා ගැනීමටද ආයතනය සමත් විය.

සමස්ත වත්කම් පදනම රුපියල් ට්‍රිලියන 4 ඉක්මවා යද්දී, ණය කළඹ (Loan Portfolio) රුපියල් ට්‍රිලියන 2.1 සීමාව පසුකර ඇත. මතුපිටින් පෙනෙන මෙම සුවිශේෂී මූල්‍ය දර්ශක අතිශය ශක්තිමත් වුවද, ආයතනික යහපාලනය සහ අභ්‍යන්තර විගණන පද්ධතිය පිළිබඳව මතු වන බරපතළ ප්‍රශ්න හමුවේ එම ඉලක්කම්වල දීප්තිය යටපත් වන ලකුණු පහළ වී තිබේ.

වසර තුනක් සැඟවුණු කෝටි 65ක මෘදුකාංග දෝෂය

විදේශ ප්‍රේෂණ හුවමාරු පද්ධතියක (Remittance Application) හටගත් තාක්ෂණික දෝෂයක් හේතුවෙන් රුපියල් මිලියන 656ක මුදලක් ගනුදෙනුකරුවන් පිරිසක් වෙත අමතරව ගෙවී ගොස් ඇති බවට විමර්ශන තොරතුරු අනාවරණය කරයි. වඩාත්ම විමතිය දනවන කරුණ වන්නේ මෙම මෘදුකාංග ගැටලුව වසර තුනකට ආසන්න කාලයක් කිසිදු අභ්‍යන්තර නිරීක්ෂණයකට හසු නොවී පැවතීමයි.

මහජන මුදල් මෙහෙයවන ප්‍රමුඛ පෙළේ රාජ්‍ය බැංකුවක ගනුදෙනු තුලනය (Reconciliation), දෛනික වාර්තා පිරික්සුම සහ අභ්‍යන්තර විගණනය මෙතරම් දීර්ඝ කාලයක් අක්‍රියව පැවතියේ කෙසේද යන්න තාක්ෂණික විශේෂඥයින්ගේ දැඩි විමසුමට ලක්ව ඇත. මෙම අලාභය අයකර ගැනීමට ගත් පියවර කවරේද යන්න සම්බන්ධයෙන් ආයතනික පාර්ශ්වයෙන් මෙතෙක් ප්‍රමාණවත් විනිවිදභාවයක් පෙන්නුම් කර නොමැත.

අධිකරණය හමුවට ගිය වංචා සහ පැරණි ගනුදෙනු

තාක්ෂණික දෝෂවලට අමතරව අභ්‍යන්තර වංචා චෝදනා කිහිපයක්ද මේ වන විට අධිකරණ ක්‍රියාමාර්ග දක්වා දුරදිග ගොස් තිබේ. නාගලගම්වීදිය සහ මෝදර සේවා පියස ආශ්‍රිතව සිදුවූ බව කියන රුපියල් මිලියන 16.3ක මූල්‍ය අක්‍රමිකතාවක් සම්බන්ධයෙන් හිටපු කළමනාකරුවෙකුට විදෙස් ගමන් තහනමක් පැනවීමට කොළඹ ප්‍රධාන මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය නියෝග කර ඇත. නීතිමය ක්‍රියාවලිය හරහා එහි වරදකරුවන් තීරණය විය යුතුව තිබේ.

අනෙක් පසින්, පසුගිය කාලයේ ක්‍රියාත්මක වූ මූලික බැංකු මෘදුකාංග පද්ධති (Core Banking System) ප්‍රසම්පාදනයේදී රුපියල් බිලියන දෙකකට අධික රාජ්‍ය ධනයක් සැකකටයුතු ගෙවීම් හරහා කාන්දු වී ඇති බවට නැවත වරක් විගණන ක්ෂේත්‍රයේ අවධානය යොමුව ඇත. ස්වාධීන පරීක්ෂණයකින් තොරව මෙහි නිරවද්‍යතාව තහවුරු කළ නොහැකි වුවද, රාජ්‍ය සම්පත් කළමනාකරණය පිළිබඳ සැකය බැහැර කළ නොහැක.

ගනුදෙනුකරුවන්ගේ රහස්‍යභාවය සහ ඉදිරි මග

මෑතකදී ප්‍රමුඛ දේශීය සමාගම් සමූහයක බැංකු ණය පහසුකම් පිළිබඳ තොරතුරු බාහිරට නිරාවරණය වීමත් සමග, තමන් ලබාගත් ණය සඳහා පූර්ණ ඇපකරයක් ලෙස ඩොලර් ස්ථාවර තැන්පතු පවතින බව කොළඹ කොටස් වෙළෙඳපොළ වෙත ලිඛිතව පැහැදිලි කිරීමට එම සමාගමට සිදුවිය. වාණිජ බැංකුවක් සතු පරම වගකීම වන ගනුදෙනුකරුවන්ගේ මූල්‍ය රහස්‍යභාවය සුරැකීම මෙලෙස අවදානමට ලක්වීම ආයෝජක විශ්වාසය බිඳවැටීමට සෘජුව බලපායි.

රාජ්‍ය බැංකුවක සාර්ථකත්වය මනිනු ලබන්නේ ශේෂ පත්‍රයේ ලාභ ප්‍රමාණයෙන් පමණක් නොවේ. මහජන මුදල්, ආයතනික විනය සහ තොරතුරු ආරක්ෂාව සුරැකීමට තරම් අභ්‍යන්තර පාලනය ශක්තිමත්ද යන්න මත පමණක් බැංකුවේ සැබෑ ස්ථාවරත්වය තීන්දු වනු ඇත.

වැඩිදුර තොරතුරු ඇතුළත් මූලාශ්‍ර සබැඳි :

Lanka News Web Report: People’s Bank Governance & Financial Security Analysis

People’s Bank Sri Lanka Official Financial Reports & Performance Updates