පැරිස් නුවර වීදි අද්දර දසතින් නැගෙන්නේ කඳුළු ගෑස් දුමාරයයි. පොලිස් නිලධාරීන් බැටන් පොලු ඔසවාගෙන විරෝධතා දැක්වූ සිසුන් දෙසට කඩාපනින්නට සූදානම් වූ තීරණාත්මක මොහොතක, මැදිවියේ පුද්ගලයෙක් දෑත් දෙපසට විහිදුවාගෙන ඉදිරියට ආවේය.
"නවත්වන්න! පහර දෙන්න එපා!"
ඔහු නමින් බාලි බගයෝකෝ ය. පැරිස් නුවර තදාසන්න කලාපයක් වන සේන්-ඩෙනි (Saint-Denis) පළාත් පාලන නියෝජිතයෙකි; සිව්දරු පියෙකි. තරුණ සිසුන්ට එල්ලවීමට ගිය පොලිස් ප්‍රහාරය සිය සිරුරෙන් වළකාලමින් ඔහු කළ මෙම මැදිහත්වීම දැක්වෙන වීඩියෝව මේ වන විට ජාත්‍යන්තර සමාජ මාධ්‍ය ජාලා ඔස්සේ වේගයෙන් පැතිර යමින් පවතී.
"මේ ඉන්නේ මගේම දරුවන්"
පොලිස් මෙහෙයුම හමුවේ කඳුළු ගෑස් ප්‍රහාරයකට ලක්වීමෙන් පසු මාධ්‍ය වෙත අදහස් දැක්වූ බගයෝකෝ පැවසුවේ, දරුවන් අනතුරේ වැටෙන මොහොතක නිහඬව සිටීමට තමන්ට නොහැකි වූ බවයි.
"වීදියේ හිටපු පාසල් ළමයි මගේම දරුවෝ වෙන්න පුළුවන්. ඔවුන්ගේ පැත්තේ හිටගැනීම මගේ වගකීමක්. මේ දරුවන් පොලිසියට කිසිදු ප්‍රචණ්ඩත්වයක් පෑවේ නැහැ."
ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ ප්‍රංශයේ පහළ මධ්‍යම පාන්තික සහ කම්කරු ජනයා වෙසෙන ප්‍රදේශවල අධ්‍යාපන අයිතීන් ක්‍රමානුකූලව කප්පාදු වෙමින් පවතින බවයි.
විරෝධතාවලට මුල්වූ ඇත්ත හේතුව
ප්‍රංශයේ දේශපාලන කරළිය උණුසුම් කරමින් සති දෙකකට වැඩි කාලයක් පුරා ඇදී යන මෙම විරෝධතාවලට ප්‍රධාන වශයෙන් මුල්වී ඇත්තේ එරට පාසල් පද්ධතිය මුහුණ දී ඇති ගැටලු කිහිපයකි:
* පන්ති කාමරවල සිසුන් අධික ලෙස පිරී ඉතිරී යාම සහ ගොඩනැගිලි නිසි ලෙස නඩත්තු නොවීම.
* රට පුරා පවතින දැඩි ගුරු හිඟය පියවීමට පියවර නොගැනීම.
* ධනවත් නාගරික පාසල් සහ ආන්තික කම්කරු පාසල් අතර නිර්මාණය වී ඇති අධ්‍යාපනික පරතරය.
රජය අධ්‍යාපනයට වෙන්කරන මුදල් කප්පාදු නොකර, ප්‍රකෝටිපතියන් මත වැඩි බදු පනවා හෝ නිදහස් අධ්‍යාපනයේ ගුණාත්මකභාවය සුරැකිය යුතු බව විරෝධතාකරුවන්ගේ ප්‍රධාන තර්කය වී තිබේ.
ප්‍රචණ්ඩත්වය සහ ප්‍රතිචාර
සිසුන් දහස් ගණනක් වීදි බැසීමත් සමඟ ආරක්ෂක අංශ එල්ල කළ කඳුළු ගෑස් සහ බැටන් ප්‍රහාර හේතුවෙන් ළමුන් රැසක් තුවාල ලබා ඇති අතර දහස් ගණනක් අත්අඩංගුවට පත්විය. මීට ප්‍රතිචාර ලෙස ඇතැම් තැන්වල ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා වාර්තා වූ අතර, පොලිස් නිලධාරීන් පිරිසක්ද තුවාල ලැබූ බව බලධාරීහු ප්‍රකාශ කරති.
මෙම අර්බුදය හමුවේ අගමැති සෙබස්තියන් ලෙකොර්නු සඳහන් කර ඇත්තේ සිසුන්ගේ ඉල්ලීම් පිළිබඳව සමාලෝචනය කර ඉදිරි සති කිහිපය තුළ යෝජනාවලියක් ඉදිරිපත් කිරීමට ආණ්ඩුව සූදානම් බවයි. කෙසේ වෙතත්, විසඳුම් ලැබෙන තෙක් අධ්‍යාපන අයිතීන් වෙනුවෙන් නැගී සිටීම අත්නොහරින බව ශිෂ්‍ය සහ ගුරු සංගම් අවධාරණය කරයි.
ලංකාවට දෙන පාඩම
ප්‍රංශයේ වීදිවලින් මතුවන මෙම අරගලය ශ්‍රී ලංකාව වැනි නිදහස් අධ්‍යාපනය සුරැකීමට වෙහෙසෙන රටවලට ද අමුතු අත්දැකීමක් නොවේ. දියුණු යැයි සම්මත බටහිර ලෝකයේ පවා සමාජ අසමානතාවන් මුලින්ම පහර දෙන්නේ දරුවන්ගේ පන්ති කාමරයට බව මෙම සිදුවීම් පෙන්වා දෙයි. පාලකයින්ගේ නොසැලකිල්ල හමුවේ අනාගත පරපුර අනතුරට ලක්වන විට, පක්ෂ පාට පසෙකලා දරුවන්ගේ අයිතිය වෙනුවෙන් පලිහක් වීමට වැඩිහිටි නායකයින් ඉදිරිපත් විය යුතු බවට සේන්-ඩෙනි නගරයෙන් ලැබෙන්නේ ප්‍රබල ආදර්ශයකි.
වැඩිදුර තොරතුරු සඳහා මූලාශ්‍ර:
Reuters: French student protests over school conditions and policing
Le Monde: High school protests and educational inequalities in Seine-Saint-Denis