*පාලි භාෂාවට ඉන්දියාවෙන් සම්භාව්‍ය භාෂා තත්ත්වය හිමිවීමත් සමඟ ශ්‍රී ලංකාව තුළ පාලි අධ්‍යයනය නැවත පණගැන්වීමට සැලසුම්
ශ්‍රී ලංකාවේ පාලි භාෂා අධ්‍යාපනය වර්තමානයේ මුහුණදෙන අභියෝග හඳුනාගනිමින් එය තවදුරටත් සවිබල ගැන්වීම සහ ප්‍රවර්ධනය කිරීම අරමුණු කරගනිමින් සංවිධානය කළ විශේෂ ශාස්ත්‍රීය සම්මන්ත්‍රණයක් 2026 ජූලි 24 වනදා කොළඹදී පැවැත්විණි.
පාත්ෆයින්ඩර් පදනම (Pathfinder Foundation), කොළඹ පිහිටි ඉන්දියානු මහකොමසාරිස් කාර්යාලය සහ සංස්කෘතික සබඳතා පිළිබඳ ඉන්දියානු කවුන්සිලය (ICCR) එක්ව මෙම සම්මන්ත්‍රණය සංවිධානය කර තිබුණි.
මහා සංඝරත්නයේ ආශීර්වාදය සහ සම්භාවනීය සහභාගීත්වය
මල්වතු මහා විහාරයේ අනුනායක පූජ්‍ය ආචාර්ය නියංගොඩ විජිතසිරි අනුනායක හිමි, කෝට්ටේ ශ්‍රී කල්‍යාණි සාමග්‍රී ධර්ම මහා සංඝ සභාවේ මහා නායක අතිපූජ්‍ය ආචාර්ය ඉත්තෑපාන ධම්මාලංකාර මහා නායක හිමි, අමරපුර චූලගන්ධි පාර්ශවයේ මහා නායක පූජ්‍ය ශාස්ත්‍රපති ගන්තුනේ අස්සජී මහා නායක හිමි, කෝට්ටේ ශ්‍රී කල්‍යාණි සාමග්‍රී ධර්ම මහා සංඝ සභාවේ අනුනායක ජ්‍යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය පූජ්‍ය කොටපිටියේ රාහුල අනුනායක හිමි, ශ්‍රී ලංකා රාමඤ්ඤ මහා නිකායේ අනුනායක අතිපූජ්‍ය ආචාර්ය වල්බෝඩ ගුණසිරි අනුනායක හිමි සහ අමරපුර සම්බුද්ධ ශාසනෝදය මහා නිකායේ අතිපූජ්‍ය වස්කඩුවේ මහින්දවංශ හිමි ඇතුළු උත්තරීතර මහා සංඝරත්නයේ සහභාගීත්වයෙන් සහ ආශීර්වාදයෙන් මෙම සම්මන්ත්‍රණය පැවැත්විණි.
ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්වවිද්‍යාලයේ පාලි හා බෞද්ධ අධ්‍යයන අංශයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ මහාචාර්ය අග්ගමහා ග්‍රන්ථවාචක පණ්ඩිත පූජ්‍ය මේදගම්පිටියේ විජිතධම්ම හිමියන් විසින් මෙහි ආරම්භක අනුශාසනාව පවත්වන ලදී.
මෙම අවස්ථාවට ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්දියානු මහකොමසාරිස් සන්තෝෂ් ජා, නියෝජ්‍ය මහකොමසාරිස් මෛත්‍රෙයි කුල්කර්ණි සහ පාත්ෆයින්ඩර් පදනමේ නිර්මාතෘ මිළින්ද මොරගොඩ යඇතුළු විද්වතුන්, අධ්‍යාපන විශේෂඥයින් සහ ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් රැසක් එක්ව සිටියහ.
ඉන්දියානු රාජ්‍ය අනුග්‍රහය සහ ගෝලීය අවධානය
ඉන්දීය අග්‍රාමාත්‍ය නරේන්ද්‍ර මෝදි ගේ නායකත්වය යටතේ 2024 ඔක්තෝබර් මාසයේදී පාලි භාෂාව වෙත ඉන්දියාවේ 'සම්භාව්‍ය භාෂා' (Classical Language) තත්ත්වය පිරිනැමීමෙන් අනතුරුව මෙම සම්මන්ත්‍රණය පැවැත්වීම විශේෂත්වයකි. පාලි භාෂාවේ පවතින ඓතිහාසික, සාහිත්‍යමය, දාර්ශනික හා ආත්මීය වැදගත්කම පිළිගනිමින් ඉන්දියාව ගත් මෙම තීරණයත් සමඟ ජාත්‍යන්තර තලයේ පාලි අධ්‍යයනය පිළිබඳව නව පිබිදීමක් ඇති විය.
ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන තත්ත්වය සහ පරමාර්ථ
ශ්‍රී ලංකාව තුළ පිරිවෙන් අධ්‍යාපන ක්‍රමය සහ විශ්වවිද්‍යාල ක්ෂේත්‍රය ඔස්සේ පාලි භාෂාව සාම්ප්‍රදායිකව ප්‍රමුඛස්ථානයක පැවතියද, නූතන අධ්‍යාපනික ප්‍රමුඛතාවල වෙනස්වීම් සහ සමාජයීය ප්‍රවණතා හමුවේ තරුණ පරම්පරාව අතර පාලි භාෂා භාවිතය සහ උනන්දුව පවත්වාගැනීම අභියෝගයක් වී තිබේ.
එම අභියෝගයන්ට පිළියම් යෙදීම උදෙසා පිරිවෙන්, විශ්වවිද්‍යාල, පර්යේෂණ ආයතන සහ ජාත්‍යන්තර පාර්ශවකරුවන් අතර සබඳතා ශක්තිමත් කිරීමේ අවශ්‍යතාව මෙහිදී සාකච්ඡාවට ලක්විය.
මෙම සම්මන්ත්‍රණයේ ප්‍රධාන පරමාර්ථ අතර,
*ශ්‍රී ලංකාවේ පාලි භාෂා අධ්‍යාපනයේ වර්තමාන තත්ත්වය සහ අනාගත ප්‍රවණතා සමාලෝචනය කිරීම.
ථේරවාද බුදුදහමේ මූලික මූලාශ්‍ර ග්‍රන්ථිකව සුරක්ෂිත වී ඇති ප්‍රධානතම භාෂාව වන පාලි භාෂාව, ශ්‍රී ලාංකේය සංස්කෘතික හා අධ්‍යාත්මික උරුමයේ මුලගලක් බඳුය. කලාපීය රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික හා සංස්කෘතික සබඳතා තුළ පාලි අධ්‍යයනය ශක්තිමත් කිරීම මඟින් දකුණු හා අග්නිදිග ආසියාතික බෞද්ධ රටවල් සමඟ පවතින සබඳතා තවදුරටත් තහවුරු කරගැනීමට අවස්ථාව සැලසේ.
