ගෝලීය වෙළෙඳ තරගය සහ දේශීය බදු පීඩනය: ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික අනාගතය ගැන රවී ගෙන් අනතුරු ඇඟවීමක්!

"වර්තමාන බදු ක්‍රමය නිසා කුඩා ව්‍යාපාර වැසී ගොස් මහා පරිමාණ ව්‍යාපාර විතරක් ඉතිරිවීමේ තර්ජනයක්"


ගෝලීය වෙළෙඳ සංකීර්ණතා, ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය පනවා ඇති නව ආනයන බදු සහ දේශීය වශයෙන් පවතින දැඩි බදු පීඩනය හමුවේ ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික පුනරුද ක්‍රියාවලිය බරපතල අභියෝගයකට මුහුණ දී සිටින බව හිටපු මුදල් හා විදේශ කටයුතු අමාත්‍ය රවී කරුණානායක පෙන්වා දෙයි.

ගෝලීය ආර්ථිකයේ සිදුවන සීඝ්‍ර වෙනස්කම් හමුවේ පවතින වෙළෙඳ වාසි ආරක්ෂා කරගනිමින්, වඩාත් ප්‍රායෝගික සහ තරගකාරී ආර්ථික ප්‍රතිපත්තියකට ශ්‍රී ලංකාව වහා අවතීර්ණ විය යුතු බව හෙතෙම අවධාරණය කරයි.

ඇමෙරිකානු බදු සහ ගෝලීය වෙළෙඳ අභියෝග

ශ්‍රී ලාංකික අපනයන සඳහා ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය මෑතකදී පැනවූ 10%ක ආනයන බදුවලට අදාළව අදහස් දක්වමින් කරුණානායක සඳහන් කළේ, සෙසු තරඟකාරී රටවල් සමඟ සංසන්දනය කිරීමේදී ශ්‍රී ලංකාව තවමත් තරගකාරී මට්ටමක පසුවීම සාධනීය කරුණක් බවයි. එහෙත්, බලහත්කාර ශ්‍රමය භාවිත කරන බවට එල්ල කර ඇති චෝදනා පදනම් විරහිත බව ද ඔහු සඳහන් කළේය.

ඇමෙරිකාව ඇතුළු බලවත් රටවල් තනි පාර්ශ්වීය ආරක්ෂණවාදී වෙළෙඳ ප්‍රතිපත්ති වෙත යොමු වීම හමුවේ සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල් අර්බුදයට ලක්ව ඇති බව පෙන්වා දෙන හිටපු අමාත්‍යවරයා, ශ්‍රී ලංකාව වසරකට ඇමෙරිකාවට සහ යුරෝපා සංගමයට ඩොලර් බිලියන 6ක පමණ භාණ්ඩ අපනයනය කරන බැවින් එම වෙළෙඳපොළවල් ආරක්ෂා කරගැනීම අත්‍යවශ්‍ය බව ද පැවසීය. එමෙන්ම, යුරෝපා සංගමයේ GSP Plus වැනි සහන මතම සදාකාලිකව යැපෙන්නේ නැතිව රටක් ලෙස ස්වාධීන තරගකාරීත්වයක් ගොඩනගා ගත යුතු බව ද ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.

දේශීය බදු ව්‍යුහය සහ කුඩා හා මධ්‍යම පරිමාණ ව්‍යාපාර

දේශීය බදු ප්‍රතිපත්තිය පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් රවී කරුණානායක සඳහන් කළේ, වර්තමානයේ පවතින බරපතල බදු පීඩනය මගින් ආර්ථික අසමානතාව තවදුරටත් පුළුල් වන බවයි. "වත්මන් බදු ක්‍රමය මෙලෙසම පැවතුණහොත් මහා පරිමාණ ව්‍යාපාරිකයන් තව තවත් බලවත් වී, කුඩා හා මධ්‍යම පරිමාණ ව්‍යාපාර සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ වී යනු ඇතැයි" ඔහු අනතුරු ඇඟවීය.

ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ගේ පාලන සමයේ සිදුවූ ආර්ථික කඩාවැටීම හේතුවෙන් රාජ්‍ය ආදායම පහත වැටීම නිසා මෙම බදු ඉහළ නැංවීම් සිදුවූ බව පෙන්වා දෙන හෙතෙම, වර්තමාන බදු පදනම අතිශය පටු එකක් බව ද කීය. රට තුළ බදු ගොනු ලක්ෂ 14ක් පමණ තිබුණද ඉන් සක්‍රීයව දායක වන්නේ පුද්ගලයන් ලක්ෂ 6ක් පමණක් බවත්, ලියාපදිංචි සමාගම් අතරින් බදු ගෙවන්නේ 30%ක් වැනි අඩු ප්‍රතිශතයක් බවත් ඔහු අනාවරණය කළේය.

මෙයට විසඳුම ලෙස ආයතනික බදු අනුපාතය 30% සිට 15% - 17.5% දක්වා පහත හෙළා, වැඩි පිරිසක් බදු ජාලයට එකතු කරගනිමින් බදු පදනම පුළුල් කිරීමේ සාධනීය ප්‍රවේශයකට යා යුතු බව හිටපු මුදල් අමාත්‍යවරයා වැඩිදුරටත් යෝජනා කර සිටියි.

(සටහන | සම්පත් ධීරසේකර )

මුලාශ්‍රය :

Sri Lanka’s Economic Crossroads: Tariffs, Taxes and Tough Choices Ahead: Ravi K