ලංකාවේ 'ක්‍රිප්ටෝ' ගනුදෙනුවලට වැට බැඳේ: නියාමනය සුරැකුම්පත් කොමිෂන් සභාවට!

තාක්ෂණික දැනුම, දේශසීමා රහිත වෙළඳපොළ සහ ආයෝජන අවස්ථා අහිමිවීමේ අවදානම ගැන ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රවීණයන්ගෙන් මතවාද


නිල නියාමන බලතල සහ අමාත්‍ය මණ්ඩල අනුමැතිය

ශ්‍රී ලංකාවේ ක්‍රිප්ටෝ මුදල් (Cryptocurrency) සහ අතථ්‍ය වත්කම් සේවා සපයන්නන් (VASPs) නියාමනය කිරීමේ නිල අධිකාරිය ලෙස ශ්‍රී ලංකා සුරැකුම්පත් හා විනිමය කොමිෂන් සභාව (SEC) පත් කිරීමට අමාත්‍ය මණ්ඩල අනුමැතිය හිමිව තිබේ. ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය ප්‍රමිතීන්ට අනුගත වීම මෙන්ම මුදල් විශුද්ධිකරණය හා ත්‍රස්තවාදයට මුදල් සැපයීම වැළැක්වීමේ (AML/CFT) ජාතික රාමුව ශක්තිමත් කිරීම මෙම තීරණයේ ප්‍රධාන අරමුණයි.

වසර ගණනාවක් තිස්සේ විදේශීය හුවමාරු (Overseas Exchanges) සහ පුද්ගලයන් අතර සෘජු ගනුදෙනු (P2P networks) ඔස්සේ සිදු වූ නියාමනය නොකළ ක්‍රිප්ටෝ ගනුදෙනු විධිමත් කිරීම සඳහා ලියාපදිංචිය, පාරිභෝගිකයා හඳුනාගැනීමේ ක්‍රමවේද (KYC), පාරිභෝගික නිසි කඩිසරභාවය (CDD) සහ ගනුදෙනු වාර්තා කිරීම අනිවාර්ය කිරීමට නියමිතය. ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ මූල්‍ය බුද්ධි ඒකකය (FIU) සහ දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුව සමග එක්ව මෙම නියාමන කටයුතු සිදු කිරීමට යෝජිතව ඇත.

SEC හමුවේ ඇති නියාමන සහ තාක්ෂණික අභියෝග

කෙසේ වෙතත්, සාම්ප්‍රදායික කොටස් වෙළෙඳපොළ සහ ලැයිස්තුගත සමාගම් නියාමනය කර පළපුරුද්දක් ඇති සුරැකුම්පත් හා විනිමය කොමිෂන් සභාවට, දේශසීමා රහිත ගෝලීය ක්‍රිප්ටෝ වෙළෙඳපොළ නියාමනය කිරීම දැවැන්ත අභියෝගයක් වනු ඇතැයි ප්‍රතිපත්ති විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති. සාම්ප්‍රදායික සුරැකුම්පත් මෙන් නොව, අතථ්‍ය වත්කම් ක්ෂණිකව ජාත්‍යන්තර මට්ටමින් හුවමාරු වන බැවින් සැකකටයුතු ගනුදෙනු විමර්ශනය කිරීමට විදේශීය නියාමකයන් සහ ජාත්‍යන්තර හුවමාරු වේදිකා සමග සමීප සබඳතා පවත්වා ගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.

මීට අමතරව, බ්ලොක්චේන් තාක්ෂණය (Blockchain), විමධ්‍යගත මූල්‍ය (DeFi), ස්මාර්ට් කොන්ත්‍රාත්තු (Smart Contracts) සහ ටෝකන්කරණය කළ වත්කම් (Tokenized Assets) නියාමනය කිරීමට අවශ්‍ය විශේෂඥ දැනුම සහිත පරීක්ෂකයන්, සයිබර් ආරක්ෂණ විශේෂඥයන් සහ බ්ලොක්චේන් විශ්ලේෂකයන් බඳවා ගැනීමට දැවැන්ත ආයෝජනයක් කිරීමට ද සිදුවනු ඇත.

බහු නියාමන පීඩනය සහ නවෝත්පාදන අවදානම

මීට පෙර ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව ක්‍රිප්ටෝ මුදල් භාවිතයේ පවතින අවදානම් පිළිබඳව ජනතාව දැනුවත් කර ඇති අතර, මූල්‍ය බුද්ධි ඒකකය සැකකටයුතු ගනුදෙනු නිරීක්ෂණය කරයි. එසේම දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුව ද බදු අයකිරීම් කෙරෙහි අවධානය යොමු කරයි. මෙම ආයතන අතර වගකීම් නිසි පරිදි බෙදී නොගියහොත්, ව්‍යාපාරවලට ආයතන ගණනාවකට වාර්තා කිරීමට සිදුවීමෙන් පරිපාලන බර සහ නීතිමය පිරිවැය ඉහළ යා හැකිය.

එමෙන්ම, අධික ලෙස තදබල නියාමන කොන්දේසි පැනවීම මගින් නීත්‍යානුකූල ව්‍යාපාර මෙරටට පැමිණීම අඩාල විය හැකි අතර, අන්තර්ජාලය ඔස්සේ ක්‍රියාත්මක වන ලියාපදිංචි නොවූ විදේශීය වෙළෙඳපොළවල් මැඩපැවැත්වීම අසීරු වනු ඇතැයි තාක්ෂණික ව්‍යවසායකයෝ පවසති. නියාමන ක්‍රියාවලීන් මන්දගාමී හෝ අවිනිශ්චිත වුවහොත් බ්ලොක්චේන් තාක්ෂණය පදනම් කරගත් දේශීය ආයතන සහ නවක ව්‍යාපාර (Start-ups) වෙනත් රටවල් වෙත ගමන් කිරීමේ අවදානමක් පවතින අතර, එමගින් ශ්‍රී ලංකාවට හිමිවීමට තිබෙන ආයෝජන, රැකියා සහ තාක්ෂණික දියුණුව අහිමි විය හැකිය.

කෙසේ වෙතත්, ගෝලීය මූල්‍ය පද්ධතිය තුළ අතථ්‍ය වත්කම් සීඝ්‍රයෙන් පැතිර යන වටපිටාවක, විනිවිදභාවයෙන් යුතු නියාමන රාමුවක් සකස් කිරීම තුළින් ආයෝජක විශ්වාසය තහවුරු වන බවත්, වංචනික ක්‍රියා අවම කරමින් නීත්‍යානුකූල ව්‍යාපාර සඳහා ආරක්ෂිත පරිසරයක් නිර්මාණය වන බවත් නියාමනය සාධාරණීකරණය කරන පාර්ශ්වයන්ගේ මතය වී තිබේ.

(සටහන | සම්පත් ධීරසේකර )

මුලාශ්‍රය :

New Crypto Watchdog Faces Innovation Risks and Regulatory Burden