නීතිමය ආවරණ පිටුපස සඟවා ඇති වත්කම්, ධනය සහ සැබෑ අයිතිය හඳුනාගැනීම සඳහා වන විශේෂ විධිවිධාන ඇතුළත් කරමින් 1917 අංක 9 දරන භාර ආඥාපනත සංශෝධනය කිරීමට පියවර ගෙන තිබේ.
නීතිපතිවරයාගේ නිෂ්කාශනය ලද අදාළ සංශෝධන කෙටුම්පත ගැසට් පත්‍රයේ පළ කර පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා අමාත්‍ය මණ්ඩල අනුමැතිය හිමිව ඇත.
සැබෑ අයිතිකරුවන් (Beneficial Owners) හඳුනාගැනීම
සාමාන්‍යයෙන් භාරයක් (Trust) නිර්මාණය කිරීමේදී ඊට පාර්ශ්ව කිහිපයක් දායක වේ. එනම් ධනය හෝ දේපළ පවරන තැනැත්තා (Settlor), එය කළමනාකරණය කරන භාරකරුවන් (Trustees) සහ එහි ප්‍රතිලාභ ලබන පාර්ශ්වයන්ය (Beneficiaries).
යෝජිත නව සංශෝධන මඟින් අපේක්ෂා කරන්නේ මෙම පාර්ශ්වයන්ගේ අනන්‍යතාව මෙන්ම, අදාළ වත්කම්වලින් සැබෑ මූල්‍යමය හෝ පාලන ප්‍රතිලාභය ලබන අවසාන හිමිකරුගේ (Ultimate Beneficial Owner) තොරතුරු නීත්‍යනුකූලව ලේඛනගත කිරීමයි.
* භාරයක් පිහිටුවූ තැනැත්තා, භාරකරුවන් සහ ප්‍රතිලාභීන් පිළිබඳ නිවැරදි තොරතුරු පවත්වා ගැනීම.
* රාජ්‍ය මූල්‍ය බුද්ධි ඒකකය (FIU) සහ බදු බලධාරීන් අතර තොරතුරු හුවමාරු කිරීම.
* නීතිමය පදනමකින් තොරව අනන්‍යතාව වසන් කර වත්කම් තබාගැනීමේ අවස්ථා අවම කිරීම.
ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන් සහ ආර්ථික බලපෑම
පවුල් උරුමයන් සුරැකීම හෝ පුණ්‍ය කටයුතු සඳහා භාර පිහිටුවීම නීත්‍යනුකූල හා සාමාන්‍ය භාවිතයකි. එහෙත්, නීතිවිරෝධී වත්කම් සැඟවීමට හෝ බදු පැහැර හැරීමට ඇතැම් පාර්ශ්වයන් මෙම ආවරණ භාවිත කරන බව ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය නිරීක්ෂණ ආයතන පෙන්වා දෙයි.
මූල්‍ය විශුද්ධිකරණය වැළැක්වීමේ ජාත්‍යන්තර කාර්ය සාධක බලකායේ (FATF) ප්‍රමිතීන්ට අනුගත වීම මෙහි ප්‍රධාන අරමුණකි. නීතිවිරෝධී මුදල් රට තුළට පැමිණීම පාලනය නොවුණහොත්, ජාත්‍යන්තර ගනුදෙනු පිරිවැය ඉහළ යාමටත් විදේශ ආයෝජන පහත වැටීමටත් ඉඩ පවතී.
කළු සල්ලි ආර්ථිකය තුළ සංසරණය වීම හරහා සාමාන්‍ය ව්‍යාපාරිකයන්ට අසාධාරණ තරගයකට මුහුණ දීමට සිදුවන අතර, රජයට ලැබිය යුතු බදු ආදායම අහිමි වීමෙන් පොදු මහජන සේවාවන්ට ද එහි ඍජු බලපෑම එල්ල වේ.
ප්‍රායෝගිකව ක්‍රියාත්මක කිරීමේ අභියෝග
නීතියක් පැනවීමට අමතරව එය නිසි ලෙස භූමියේ ක්‍රියාත්මක කිරීම වඩාත් තීරණාත්මක සාධකයකි.
යාවත්කාලීන වූ මධ්‍යම තොරතුරු පද්ධතියක්, පුහුණු විමර්ශකයන් සහ නිවැරදි තොරතුරු තහවුරු කරගැනීමේ ක්‍රමවේදයක් නොමැති වුවහොත් නීතිගරුක පුරවැසියන් අපහසුතාවට පත්වීමේ අවදානමක් පවතී.
එමෙන්ම සාමාන්‍ය පවුල් කටයුතු හෝ ආගමික, පුණ්‍යායතන වෙනුවෙන් පවත්වාගෙන යන නීත්‍යනුකූල භාරයන් අනවශ්‍ය පීඩාවකට ලක් නොවන අයුරින් රහස්‍යභාවය හා විනිවිදභාවය අතර සමබරතාව රැකගැනීම ද බලධාරීන් හමුවේ ඇති ප්‍රධාන අවශ්‍යතාවකි.
පසුබිම් සටහන
ශ්‍රී ලංකාව මේ වන විට ආසියා/පැසිෆික් කලාපීය මුදල් විශුද්ධිකරණය පිළිබඳ කණ්ඩායමේ (APG) වාරික ඇගයීම් ක්‍රියාවලියකට මුහුණ දෙමින් සිටී. එහිදී අදාළ නීතිමය අඩුපාඩු නිවැරදි කරගැනීමට අපොහොසත් වුවහොත්, රට නැවතත් FATF "අළු ලැයිස්තුවට" (Grey List) ඇතුළත් වීමේ අවදානමක් පවතී. එසේ සිදුවුවහොත් ඩොලර් ගනුදෙනු කිරීමේදී සහ ජාත්‍යන්තර බැංකු පද්ධතිය සමඟ ගනුදෙනු කිරීමේදී දැඩි සීමාවන්ට මුහුණ දීමට සිදුවිය හැකිය.
මුලාශ්‍රය :
Lanka News | Sri Lanka Trust Reform Could Expose Hidden Wealth- If Enforcement Works
