සාකච්ඡාවලින් එකඟතාවක් නොලැබුණු පසුබිමක් තුළ ඉරාන වරායන්හි නැව් අවහිර කිරීමට ඇමරිකානු හමුදාව සූදානම් වේ.
සාකච්ඡා අඩාල වීමෙන් පසු හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය අවහිර කිරීමට ට්‍රම්ප් ප්‍රතිඥා දෙයි.
තවත් සාකච්ඡා සඳහා ඇති හැකියාව එක්සත් ජනපද ජනාධිපතිවරයා දකී.
ඉස්ලාමාබාද්හි එකඟතාවයක් නොමැතිකම සම්බන්ධයෙන් දෙපාර්ශ්වයම එකිනෙකාට දොස් පවරති.
මියාමි/ඉස්ලාමාබාද්හි ඉරානය සමඟ පැවති මැරතන් සාකච්ඡා යුද්ධය අවසන් කිරීම සඳහා ගිවිසුමකට එළඹීමට අසමත් වීමෙන් පසුව, සති දෙකක බිඳෙනසුලු සටන් විරාමයක් අනතුරේ හෙළමින්, එක්සත් ජනපද නාවික හමුදාව හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය අවහිර කිරීම ආරම්භ කරන බව ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ඉරිදා පැවසීය.
සඳුදා පෙ.ව. 10 ට (GMT 1400) ඉරාන වරායන්ට ඇතුළු වන සහ පිටවන සියලුම සමුද්‍රීය ගමනාගමනය අවහිර කිරීම සදහා එක්සත් ජනපද හමුදා ක්‍රියාත්මක කිරීමට පටන් ගන්නා බව එක්සත් ජනපද මධ්‍යම අණදෙන නිලධාරියා කියා සිටියේය.
හෝර්මුස් අවහිර කිරීමට එක්සත් ජනපදය සූදානම් බව ට්‍රම්ප් නැවත නැවතත් පවසයි.
IRGC සමුද්‍ර සන්ධිය විවෘත කරන බව අවධාරනය කරයි.
ඉරානයට පැමිණෙන හෝ පිටව යන නැව්වලට හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා යාමට ඉඩ සලසමින් සඳුදා ග්‍රිනිච් වේලාවෙන් පස්වරු 14:00 ට ඉරාන වරායන් අවහිර කිරීම ආරම්භ කරන බව එක්සත් ජනපද හමුදාව පවසයි.
හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය සිවිල් යාත්‍රා සඳහා විවෘත බව ඉරානයේ විප්ලවවාදී ආරක්ෂක හමුදාව පවසන අතර හමුදා නැව් “දැඩි ලෙස කටයුතු කරන” බව පවසයි.
ඉරාන පාර්ලිමේන්තු කථානායක මොහොමඩ් බාකර් ගලිබාෆ්
පාකිස්තානයේ සටන් විරාම සාකච්ඡා අසාර්ථක වීම සම්බන්ධයෙන් ඉරාන පාර්ලිමේන්තු කථානායක මොහොමඩ් බාකර් ගලිබාෆ් එක්සත් ජනපදයට දොස් පවරා ඇති අතර, එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් ඉරාන නියෝජිත කණ්ඩායමේ විශ්වාසය දිනා ගැනීමට අපොහොසත් වූ බව ද ඔහු පැවසීය.
බොරතෙල් බැරලයක මිල යළිත් අමෙරිකානු ඩොලර් 100 ඉක්මවයි
බොරතෙල් බැරලයක මිල යළිත් වරක් අමෙරිකානු ඩොලර් 100 ඉක්මවා ගොස් ඇති බව විදෙස් වාර්තා පවසයි.
ඉරානයේ වරායන් අවහිර කිරීමට අමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් අණ කිරීමත් සමඟ මෙම මිල වැඩිවීම සිදුව ඇති බව සඳහන් වෙයි.
ඒ අනුව, ඇමරිකානු බොරතෙල් බැරලයක මිල සියයට 8 කින් ඉහළ ගොස් ඩොලර් 104.24 ක් විය.
ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතිය වන බ්‍රෙන්ට් බොරතෙල් සියයට 7 කින් ඉහළ ගොස් ඩොලර් 102.29 ක් විය. යුද්ධය අතරතුර බ්‍රෙන්ට් බොරතෙල් නාටකාකාර ලෙස ඉහළ ගොස් ඇති අතර, පෙබරවාරි 28 වන දින එක්සත් ජනපද-ඊශ්‍රායල ප්‍රහාර ආරම්භ වීමට පෙර බැරලයකට ඩොලර් 70 ක් පමණ වූ අතර පවතින තත්වය යටතේ ඩොලර් 119 කට වඩා වැඩි විය.
පකිස්ථානයේ සාකච්ඡාවලට පෙර සිකුරාදා, ජුනි මාසයේ බෙදා හැරීම සඳහා බ්‍රෙන්ට් බැරලයකට ඩොලර් 95.20 ක් දක්වා සියයට 0.8 කින් පහත වැටුණි.
ඉරාන-ඇමරිකානු සටන් විරාමය කෙතරම් අස්ථාවරද?
පසුගියදා පැවති සාම සාකච්ඡාවේදී, විවිධ අදහස් ඇති විශේෂඥයින් එක් දෙයක් පිළිබඳව එකඟ විය: එක්සත් ජනපදය ඉරානයට එරෙහි යුද්ධය නැවත ආරම්භ කරනු ඇතැයි සිතිය නොහැක.
හිටපු එක්සත් ජනපද ජාතික ආරක්ෂක උපදේශක ජෝන් බෝල්ටන් සත්කාරක ස්ටීව් ක්ලෙමන්ස්ට පවසන්නේ ඉරානයේ "පාලන බිඳවැටීමක්" තවමත් බලාපොරොත්තු වන නමුත් එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ඔහුගේ ඉලක්ක සපුරා ගැනීමට අපොහොසත් වී ඇති බවයි.
දෙවන භාගයේදී, ජෝර්ජ්ටවුන් විශ්ව විද්‍යාලයේ සහකාර මහාචාර්ය නාඩර් හෂෙමි තර්ක කරන්නේ යුද්ධය ප්‍රතිවිරුද්ධ බලපෑමක් ඇති කළ බවත් - ඉරානය ශක්තිමත් කරන බවත්ය. කලාපයේ ජනතාව යුද්ධය දෙස බලන්නේ "ගාසා හි ජන සංහාරයේ සහ ඊශ්‍රායලය දැන් ලෙබනනයේ කරන දේ හරහා" බවත්ය.
නාවික අවහිර කිරීම් අද සිට !
''ඉරානයට එල්ල කරන ඇමරිකානු නාවික අවහිර කිරීම ට්‍රම්ප් යෝජනා කළ ප්‍රමාණයට වඩා පටුයි. ''
හයිඩි ෂෝ-කැස්ට්‍රෝ විසිනි
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ සිට
අප්‍රේල් 13 වන දින නැගෙනහිර වේලාවෙන් පෙ.ව. 10 ට [GMT 14:00] නාවික අවහිරයක් ආරම්භ වන බව එක්සත් ජනපද මධ්‍යම අණදෙන නිලධාරියා නිවේදනයක් නිකුත් කර තිබේ.
එය අපට දැන් සිට පැය 12 කට වඩා ටිකක් වැඩි කාලයක් ලබා දෙයි.
ගල්ෆ් සහ ඕමාන් බොක්කෙහි සියලුම ඉරාන වරායන් ඇතුළුව ඉරාන වරායන් සහ වෙරළබඩ ප්‍රදේශවලට ඇතුළු වන හෝ පිටවන සියලුම ජාතීන්ගේ යාත්‍රාවලට එරෙහිව අවහිර කිරීම ක්‍රියාත්මක කරන බව ඔවුහු පවසති.
හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ඉරාන නොවන වරායන් වෙත සහ ඉන් පිටතට යන යාත්‍රා සඳහා නාවික නිදහසට CENTCOM හමුදා බාධා නොකරන බව ප්‍රකාශයේ තවදුරටත් සඳහන් වේ.
මෙහි කරුණු කිහිපයක් ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්ගෙන් සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ ප්‍රකාශ කර ඇති තර්ජනයට වඩා වෙනස් ය.
(සටහන | සේන සූරියප්පෙරුම)
ආර්ථික සහ මූල්‍ය විශ්ලේෂක
sapsuriyapperuma@gmail.com
