'කළු සල්ලි සුද්ද කරන්න නීතිය පාවිච්චි කරන්න දෙන්න බෑ'- රජීව් අමරසූරිය

ඔක්තෝබර් ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය ඇගයීමට පෙර නීති ක්ෂේත්‍රයේ දැඩි අවධානයක්


නීත්‍යානුකූල මූල්‍ය හා දේපළ ගනුදෙනුවල මුවාවෙන් සිදුවන කළු සල්ලි සංසරණය වැළැක්වීමේදී, මෙරට නීතිඥ ප්‍රජාව ප්‍රධාන ආරක්ෂක පවුරක් ලෙස සක්‍රීය කාර්යභාරයක් ඉටු කළ යුතු බව ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමයේ සභාපති, ජනාධිපති නීතිඥ රජීව් අමරසූරිය පවසයි. සැකකටයුතු මූල්‍ය ගනුදෙනු හඳුනාගැනීම සම්බන්ධයෙන් නීතිඥවරුන් සාම්ප්‍රදායික රාමුවෙන් මිදී වඩාත් විමසිලිමත් ප්‍රවේශයකට අවතීර්ණ වීමේ කාලය එළඹ ඇතැයි හෙතෙම අවධාරණය කරයි.

ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමය (BASL) විසින් සැප්තැම්බර් 08 දින කොළඹදී සංවිධානය කර තිබු ප්‍රථම ජාතික මුදල් විශුද්ධිකරණ විරෝධී සමුළුවේ (National Anti-Money Laundering Symposium) ආරම්භක දේශනය පවත්වමින් ඔහු මේ බව සඳහන් කළේය.

නීතිය හදනවාට වඩා පිටුපස සිටින්නේ කවුදැයි සෙවීම

දේපළ මිලදී ගැනීම්, සමාගම් ලියාපදිංචි කිරීම් සහ භාර (Trusts) පිහිටුවීම් ආදී සංකීර්ණ ගනුදෙනුවලදී නීතිඥවරුන් සාමාන්‍යයෙන් අවධානය යොමු කරන්නේ අදාළ ගනුදෙනුව නීත්‍යානුකූලව සකස් කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව පමණක් බව පෙන්වා දුන් රජීව් අමරසූරිය, ඉදිරියේදී එම ප්‍රවේශය වෙනස් විය යුතු බව පැහැදිලි කළේය.

"ගනුදෙනුවක් නීත්‍යානුකූලව ලියකියවිලි සකස් කිරීමට එහා ගොස්, එය මේ ආකාරයේ සංකීර්ණ ව්‍යුහයකින් සිදු කරන්නේ මන්දැයි විමසිය යුතුයි. එහි සැබෑ ප්‍රතිලාභී හිමිකරු (Beneficial Owner) කවුද, අරමුදල් ගලා එන සැබෑ මූලාශ්‍රය කුමක්ද සහ ඇතැම් විශේෂිත ආයතනික ආකෘති භාවිත කරන්නේ ඇයිද යන්න පිළිබඳව අවදානම් පාදක විමසුමක් (Risk-based approach) සිදු කිරීම අත්‍යවශ්‍යයි," යනුවෙන් ඔහු සඳහන් කළේය.

නීති විරෝධී අරමුදල් නීත්‍යානුකූල වෙළඳපොළට ඇතුළු වීමෙන් සාධාරණ ව්‍යාපාරික තරගකාරිත්වය බිඳ වැටෙන බවත්, දූෂණයට අතහිත ලැබී රටේ ආර්ථික පාලනය (Economic Governance) බිඳ වැටෙන බවත් ඔහු පෙන්වා දුන්නේය. මේ නිසා මුදල් විශුද්ධිකරණය වැළැක්වීම හුදු සාපරාධී නීතිමය ගැටලුවක් නොව රටේ ආර්ථිකය සුරැකීමේ පදනමක් බවද ඔහු වැඩිදුරටත් කියා සිටියේය.

වසර හයකටම වාර්තා දෙකක් පමණයි

මූල්‍ය ගනුදෙනු වාර්තා කිරීමේ පනත යටතේ නීතිඥවරුන්, නොතාරිස්වරුන් ඇතුළු නීති වෘත්තිකයන් නම් කරන ලද මූල්‍ය නොවන ව්‍යාපාර හා වෘත්තිකයන් (DNFBPs) ලෙස වර්ගීකරණය කර ඇත. සේවාදායකයකු වෙනුවෙන් මූල්‍ය, දේපළ හෝ සමාගම් කළමනාකරණයට අදාළව කටයුතු කිරීමේදී යම් සැකයක් මතු වුවහොත් ව්‍යාපාරික දින දෙකක් ඇතුළත ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ මූල්‍ය බුද්ධි ඒකකය (FIU) වෙත සැකකටයුතු ගනුදෙනු වාර්තාවක් (STR) ඉදිරිපත් කිරීම ඔවුන්ගේ වගකීමකි.

එහෙත් 2020 වසරේ සිට 2026 වසර දක්වා කාලය තුළ නීති ක්ෂේත්‍රයෙන් මූල්‍ය බුද්ධි ඒකකය වෙත ලැබී ඇත්තේ සැකකටයුතු ගනුදෙනු වාර්තා දෙකක් පමණක් බව සමුළුව අමතමින් මහ බැංකු අධිපති ආචාර්ය නන්දලාල් වීරසිංහ අනාවරණය කළේය.

"වසර හයක් තුළ වාර්තා දෙකක් පමණක් ලැබීම ඉතාමත් අවම මට්ටමක් මෙන්ම කනගාටුදායක තත්ත්වයක්. නීතිමය රාමුව ක්‍රියාත්මක වීමේදී සැබෑ ඵලදායිතාව ප්‍රමාණවත් පරිදි පිළිබිඹු නොවන බව මෙයින් පැහැදිලි වනවා," යැයි අධිපතිවරයා ප්‍රකාශ කළේය. ආර්ථික අපරාධ මැඩපැවැත්වීමේදී මූල්‍ය හා මූල්‍ය නොවන සියලු ආයතන පළමු ආරක්ෂක පවුර ලෙස ක්‍රියා කළ යුතු බවද ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.

මෙම අඩුව පිළිගත් නීතිඥ සංගමයේ සභාපතිවරයා, නීතිඥ ප්‍රජාව සතු නීතිමය බැඳීම් පිළිබඳ දැනුවත්භාවය වර්ධනය කරමින් සැකකටයුතු ගනුදෙනු වාර්තා කිරීමේ ක්‍රියාවලිය ශක්තිමත් කිරීමට නීතිඥ සංගමය මැදිහත් වන බව සඳහන් කළේය.

නීතිඥ රහස්‍යභාවය කළු සල්ලිවලට ආවරණයක් නොවේ

නීතිඥවරයා සහ සේවාදායකයා අතර පවතින රහස්‍යභාවය (Legal Professional Privilege) කළු සල්ලි සැඟවීමට ආවරණයක් කරගත නොහැකි බව මුදල් විශුද්ධිකරණ හා ත්‍රස්තවාදයට මුදල් සැපයීමට එරෙහි කාර්යසාධක බලකායේ (AML/CFT Taskforce) සභාපති, හිටපු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු බුවනෙක අලුවිහාරේ මෙහිදී පෙන්වා දුන්නේය.

සාමාන්‍ය නීති උපදෙස් ලබාදීම සහ මුදල් හෝ දේපළ හුවමාරු වන ගනුදෙනුවලට පෙනී සිටීම අතර පැහැදිලි වෙනසක් පවතින බව පෙන්වා දුන් බුවනෙක අලුවිහාරේ, අධිකරණයේ යුක්තිය පසිඳලීම ආරක්ෂා කිරීමට පවතින රහස්‍යභාවයේ වරප්‍රසාදය කිසිසේත්ම නීති විරෝධී වත්කම් වසන් කිරීමට යොදාගත නොහැකි බව අවධාරණය කළේය.

ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය පරීක්ෂාව හමුවේ ඇති අභියෝගය

ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) පාලන විනිශ්චය නිර්දේශ සහ මූල්‍ය කාර්යසාධක බලකායේ (FATF) ප්‍රමිතීන්ට අනුව, ශ්‍රී ලංකාව මේ වසරේදී මුදල් විශුද්ධිකරණ විරෝධී ප්‍රධාන නීති සංශෝධන තුනක් පාර්ලිමේන්තුවේදී සම්මත කරගෙන ඇති අතර, සැබෑ ප්‍රතිලාභී හිමිකාරිත්වය හෙළිදරව් කිරීමේ නව නීති සම්පාදනයද මේ වන විට සැලසුම් කර ඇත.

එළඹෙන ඔක්තෝබර් 26 සිට නොවැම්බර් 06 දක්වා කාලය තුළ ආසියා-පැසිෆික් මුදල් විශුද්ධිකරණය වැළැක්වීමේ කණ්ඩායම (APG) විසින් ශ්‍රී ලංකාව පිළිබඳ තීරණාත්මක ක්ෂේත්‍ර ඇගයීමක් පැවැත්වීමට නියමිතය. මෙම ඇගයීමේදී නීති පද්ධතියේ ප්‍රායෝගික ක්‍රියාකාරීත්වය විශේෂයෙන් පරීක්ෂාවට ලක් වන බැවින්, බැංකු පද්ධතිය මෙන්ම නීතිඥවරුන් ඇතුළු අනෙකුත් වෘත්තිකයන්ද සක්‍රීයව මෙම ක්‍රියාවලියට දායක වීම රටේ මූල්‍ය විශ්වසනීයත්වය හා ආයෝජන ආකර්ෂණය සුරැකීමට අත්‍යවශ්‍ය සාධකයක් වනු ඇත.

මුලාශ්‍රය :

Lanka News | Legal Loopholes Could Become Sri Lanka’s Money Laundering Gateway

සබැඳි පුවතක් :

කළු සල්ලි ජාවාරම මැඩලීම නීතිඥයන්ගේත් වගකීමක්: මහ බැංකු අධිපතිගෙන් දැඩි අනතුරු ඇඟවීමක්