ඇමරිකානු රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුවෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ ආයෝජන ගැන වාර්තාවක්

ඇමරිකා එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව නිකුත් කළ නවතම වාර්තාව මඟින් ශ්‍රී ලංකාවේ වත්මන් ආයෝජන වාතාවරණය, ආර්ථික ප්‍රකෘතිය සහ ඉදිරි අභියෝග පිළිබඳව පුළුල් විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කර තිබේ.

2024 අගභාගයේ පැවති මැතිවරණ ජයග්‍රහණ සමඟ රට තුළ දේශපාලන ස්ථාවරත්වයක් ගොඩනැගී ඇති බවත්, ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) ඩොලර් බිලියන 3ක විස්තීර්ණ ණය පහසුකම් වැඩසටහන (EFF) ඉදිරියට ගෙන යාම කෙරෙහි ආණ්ඩුවේ කැපවීම ආයෝජක විශ්වාසය තහවුරු කිරීමට හේතු වී ඇති බවත් වාර්තාව පෙන්වා දෙයි.

ආර්ථික වර්ධනය සහ විදෙස් ආයෝජන ප්‍රවණතා

2022 ආර්ථික අර්බුදයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකාව පෙන්නුම් කළ ප්‍රකෘතිය කැපී පෙනෙන අතර, 2025 වසරේ වාර්තා වූ සියයට 5ක ආර්ථික වර්ධනය (GDP Growth) අපේක්ෂිත මට්ටමට වඩා ඉහළ අගයක් බව ඇමරිකානු වාර්තාව සඳහන් කරයි.

එසේ වුවද, 2025 දී මෙරටට ලැබී ඇති සෘජු විදේශ ආයෝජන (FDI) ප්‍රමාණය ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 1.06කි. මෙය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් සියයට 1ක් පමණ වන අතර, සෙසු සංවර්ධනය වෙමින් පවතින ආර්ථිකයන් වාර්තා කරන සියයට 3ත් 4ත් අතර මට්ටමට සාපේක්ෂව පහළ අගයකි.

පසුගිය වසරේ වැඩි වශයෙන් විදෙස් ආයෝජන ආකර්ෂණය කරගත් ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර:

* නිෂ්පාදන කර්මාන්ත
* වරාය සංවර්ධන කටයුතු
* සංචාරක කර්මාන්තය
* තොරතුරු තාක්ෂණය සහ BPO සේවා
* දේපළ වෙළෙඳපොළ (Real Estate)

මූල්‍ය අංශයේ ප්‍රගතිය සහ විදේශ සංචිත

නව මහ බැංකු පනත මඟින් මූල්‍ය විනය සහ ස්වාධීනත්වය ශක්තිමත් වීමත් සමඟ බැංකු පද්ධතියේ ප්‍රබල ප්‍රගතියක් වාර්තා වී ඇත. 2025 වසර අවසන් වන විට ශ්‍රී ලංකාවේ දළ නිල සංචිත ප්‍රමාණය ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 6.8ක් දක්වා වර්ධනය වී තිබේ.

මීට අමතරව, විදෙස්ගත ශ්‍රමික ප්‍රේෂණ ඉතිහාසයේ ඉහළම අගය සටහන් කරමින් 2025 දී ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 8.1ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.

කොළඹ කොටස් වෙළෙඳපොළේ සියලු කොටස් මිල දර්ශකය සියයට 42කින් සහ S&P SL20 දර්ශකය සියයට 27කින් වර්ධනය වෙමින් ප්‍රාග්ධන වෙළෙඳපොළ සක්‍රීය මට්ටමක පැවති බවද වාර්තාවේ දැක්වේ.

ආයෝජන ප්‍රවර්ධනයට බාධා වන කරුණු

ආයෝජන ආකර්ෂණය කරගැනීමට පවතින ප්‍රධාන බාධාවන් ලෙස නියාමන ප්‍රතිපත්තිවල පවතින අපැහැදිලිභාවය සහ තීරණ ගැනීමේ ප්‍රමාදය ජාත්‍යන්තර ආයෝජකයින් පෙන්වා දී තිබේ.

රාජ්‍ය ආයතන සම්බන්ධීකරණය:
ශ්‍රී ලංකා ආයෝජන මණ්ඩලය (BOI) තනි කවුළු සේවාවක් (One-Stop Shop) ලෙස ක්‍රියාත්මක වීමට උත්සාහ කළද, විවිධ අමාත්‍යාංශ සහ දෙපාර්තමේන්තු අතර පවතින නිලධාරීවාදී ප්‍රමාදයන් අභියෝගයක්ව පවතී.

මහා පරිමාණ ව්‍යාපෘති:
හම්බන්තොට ඩොලර් බිලියන 3.7ක සයිනොපෙක් (Sinopec) තෙල් පිරිපහදු ව්‍යාපෘතියේ සාකච්ඡා තවමත් පූර්ණ වශයෙන් අවසන්ව නොමැති අතර, අදානි සමාගමේ මෙගාවොට් 484ක සුළං විදුලි ව්‍යාපෘතිය නැවත සමාලෝචනය කිරීම හේතුවෙන් පසුබෑමට ලක්විය.

රාජ්‍ය ව්‍යවසාය ප්‍රතිසංස්කරණ:
රජය සතු ආයතන (SOEs) පෞද්ගලීකරණය කිරීම වෙනුවට රජය යටතේම ප්‍රතිව්‍යුහගත කර ලාභ ලබන මට්ටමට ගෙන ඒමේ නව ප්‍රතිපත්තිය පිළිබඳවද ආයෝජකයින් විමසිල්ලෙන් පසුවේ.

නීතිමය රාමුව සහ ඉදිරි අවශ්‍යතා

ශ්‍රී ලංකාවේ ව්‍යාපාරික පරිසරය තවදුරටත් ආකර්ෂණීය කිරීම සඳහා කම්කරු නීති ප්‍රතිසංස්කරණය, ඉඩම් අයිතිය ලබාගැනීමේ ක්‍රමවේද විධිමත් කිරීම සහ ඩිජිටල්කරණය වේගවත් කිරීම අත්‍යවශ්‍ය බව වාර්තාව නිර්දේශ කරයි.

විශේෂයෙන්ම රේගුව සහ වරාය අධිකාරිය ඇතුළු වෙළෙඳ පහසුකම් සපයන ආයතනවල පූර්ණ ඩිජිටල්කරණයක් සිදුවීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කර ඇත.

ප්‍රධාන ආර්ථික ක්ෂේත්‍රවල සියයට 100ක විදේශ හිමිකාරිත්වයට ඉඩ සලසා තිබීම සහ ලාභ ආපසු රැගෙන යාමේ නීතිමය පහසුකම් පැවතීම ධනාත්මක කරුණක් ලෙස වාර්තාවේ තවදුරටත් සඳහන් වේ.


වැඩිදුර කියවීම සඳහා නිල මූලාශ්‍රය:

2026 Investment Climate Statements: Sri Lanka