බ්‍රිතාන්‍යයේ ‘Frontier Energy’ ජාත්‍යන්තර ප්‍රවර්ධන හවුල්කාරිත්වයට එක්වෙයි
දශකයකට අධික නිහැඬියාවකට පසු ශ්‍රී ලංකාව සිය සාගර කලාපයේ පවතින ඛනිජ තෙල් සහ ස්වාභාවික වායු සම්පත් ගවේෂණය සඳහා වන ජාත්‍යන්තර තරගකාරී ලංසු කැඳවීම ‘Sri Lanka Licensing Round 2026’ යටතේ නිල වශයෙන් ආරම්භ කර තිබේ.
ඛනිජ තෙල් සංවර්ධන අධිකාරිය (PDASL) මඟින් ක්‍රියාත්මක මෙම වැඩපිළිවෙළ යටතේ මන්නාරම් ද්‍රෝණියේ වර්ග කිලෝමීටර් 33,964ක මුහුදු සීමාව ආවරණය වන පරිදි ප්‍රධාන ගවේෂණ කලාප (Offshore Blocks) හතරක් ජාත්‍යන්තර බලශක්ති සමාගම් වෙත විවෘත කර ඇත.
නව උපායමාර්ගික ප්‍රවේශයක්
මෙවර ක්‍රියාවලිය හුදු ලංසු කැඳවීමකට පමණක් සීමා නොවී, තාක්ෂණික හා මූල්‍ය ශක්තියෙන් පිරිපුන් ප්‍රමුඛ පෙළේ ගෝලීය සමාගම් ආකර්ෂණය කරගැනීමේ ඉලක්කගත ප්‍රවර්ධන වැඩපිළිවෙළක් ලෙස සැලසුම් කර තිබීම විශේෂත්වයකි.
ඒ සඳහා බ්‍රිතාන්‍යය කේන්ද්‍ර කරගත් 'Frontier Energy Network' ආයතනය සිය PetroInvest වේදිකාව හරහා ශ්‍රී ලංකාවේ උපායමාර්ගික ජාත්‍යන්තර ප්‍රවර්ධන හවුල්කරුවා ලෙස පත් කර තිබේ.
ලංසු කැඳවීමේ ආරම්භය පළමු පියවර පමණක් බවත්, මෙහි සැබෑ සාර්ථකත්වය තීරණය වන්නේ ජාත්‍යන්තර ආයෝජකයන් හමුවේ මෙම අවස්ථාව නිසි පරිදි ස්ථානගත කිරීම මත බවත් Frontier Energy ආයතනයේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරිනී ගේල් මීකල් (Gayle Meikle) පෙන්වා දෙයි.
ජාත්‍යන්තර ප්‍රවර්ධන කාලසටහන
ආයෝජකයන් දැනුවත් කිරීම වෙනුවෙන් විශේෂ ඩිජිටල් වේදිකාවක් දැනටමත් නිර්මාණය කර ඇති අතර, ගෝලීය සමුළු කිහිපයක් ඉලක්ක කරගනිමින් සෘජු ප්‍රවර්ධන වැඩසටහන් දියත් කිරීමට නියමිතය:
| සැප්තැම්බර් 29-30: ලන්ඩන් නුවර පැවැත්වෙන ‘World Energies Summit’ සමුළුව
| ඔක්තෝබර් 21:අන්තර්ජාලය ඔස්සේ පැවැත්වෙන විශේෂ ආයෝජක හමුව (Virtual Investor Briefing)
| නොවැම්බර් 16-17: ක්වාලාලම්පූර් නුවර ‘Asia Petroleum Geoscience’ සමුළුව හා ප්‍රදර්ශනය
අතීත අත්දැකීම් සහ වර්තමාන තත්ත්වය
මීට පෙර 2011 සහ 2013 කාලසීමාවේදී ‘Cairn India’ සමාගම මන්නාරම් ද්‍රෝණියේ ළිං හතරක් කැණීම් කර ‘දොරඩෝ’ (Dorado) සහ ‘බැරකූඩා’ (Barracuda) යන වායු නිධි සොයාගැනීමට සමත් විය. කෙසේ වෙතත්, ගැඹුරු මුහුදේ මෙහෙයුම් පිරිවැය සහ යටිතල පහසුකම් සීමිත වීම හේතුවෙන් වාණිජ නිෂ්පාදනයක් දක්වා ගමන් නොකර එම සමාගම මෙහෙයුම්වලින් ඉවත් විය.
එහෙත්, එකල පැවති තත්ත්වයට වඩා ගැඹුරු මුහුදු ගවේෂණ ආර්ථිකය හා තාක්ෂණය මේ වන විට විශාල ලෙස දියුණු වී ඇති බව ඛනිජ තෙල් සංවර්ධන අධිකාරියේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ආචාර්ය නීල් ද සිල්වා පවසයි. එම නවීන තාක්ෂණික දියුණුවත් සමඟ මන්නාරම් ද්‍රෝණියේ වාණිජ ශක්‍යතාව පිළිබඳව ගෝලීය සමාගම් නව දෘෂ්ටිකෝණයකින් බලනු ඇතැයි බලධාරීහු අපේක්ෂා කරති.
සම්පත් ඇස්තමේන්තු සහ ඉදිරි ඉලක්ක
භූ විද්‍යාත්මක දත්ත අනුව මන්නාරම් ද්‍රෝණියේ හඳුනාගෙන ඇති සම්පත් ප්‍රමාණයන් පහත පරිදි වේ:
Dorado කලාපය:
ඝන අඩි බිලියන 314ක ස්වාභාවික වායු විභවයක් (P50 Estimate)
Barracuda කලාපය:
ඝන අඩි බිලියන 525ක ස්වාභාවික වායු විභවයක් (P50 Estimate)
සමස්ත මූලික ඇස්තමේන්තුව:
ඝන අඩි බිලියන 839ක්
මෙම ඇස්තමේන්තු වාණිජමය වශයෙන් නිස්සාරණය කළ හැකි තහවුරු කළ සංචිත (Commercially Recoverable Reserves) බවට පත් කරගැනීම සඳහා තවදුරටත් භූ කම්පන සමීක්ෂණ (Seismic Surveys) සහ ඇගයීම් කැණීම් (Appraisal Drilling) සිදුකිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
නියමිත කාලසටහනට අනුව 2027 මුල් භාගයේදී ලංසු භාරගැනීම අවසන් කිරීමටත්, ඉන් අනතුරුව සුදුසුකම් ලබන සමාගම් සමඟ ඛනිජ තෙල් සම්පත් ගිවිසුම්වලට (Petroleum Resources Agreements) එළඹීමටත් නියමිතය. ගවේෂණ සාර්ථක වුවහොත් 2032 වන විට වාණිජ මට්ටමේ නිෂ්පාදන කරා ළඟාවීම රජයේ අපේක්ෂාවයි.
මුලාශ්‍රය :
Sri Lanka Takes Offshore Oil Gamble Back To Global Investors
